Full text of "Chiromantia."

i'%- 


1 







LIBRARY 

COLUMBIA INSTITUTION 
FOR THE DEAF 

CLASS 
BOOK 



Chiromantia. 



i vhyfionomi*,cxa(j>e£fHmembr6rumHominit. 
z veriaxiomata defaciebm SIGNORVM. 
* canones Aftrologici,de iudiciis Aegritudinum. 



5 



ASTROIOGIA NATVRALIS. 
complexionum notitiajnxta dominiumplanetarum. 




Apud Petrum Drouart,via addiuun* 
Iacobum fiib fcuto aureo. 

Cutnpriuilegio. 
i 5 4 6. 




CHIROM ANTIAE 

LIBER. PRIMVS. 

r ae c i ChirOmantiam vocaht di chiro- 
uinationem , qua: ex manus infpe- mantidi 
ctionc colligitur. Etiamdiu, atque 
aded apudVeteres quoqiie in vfu 
fuiflej ahtiquiffimus ipfius vocabu 
li vfus arguit . Scripturus auteni eius rei obferua- 
tiones jneceflarium, puto ipfkm primum hominis 
Manum defcribere eiusquepartes defignare, quo 
deinde facilius cognofcantur ea qua de vaticinio, 
vtitadica.rrianuariopraecipimus. EtManusqui- Uanm 
dempaffeXfic enim appellabimus extenfam,ac co- pafja. 
planatam ) interior illa planicies ,Palma eft . In cu- valmd: 
ius medio reli&um concauum, Vola dicitur . In- VoU. 
de manant digiti quinque : quorum primus grof- 
lior acrobuftior, quddfcilicet cateris praepolle- 
at, Pollex* Vnde pollicare, quodadpollicemper- j> Ucx. 
tinet. Proximus Indcx vocatur : qudd indicando Tndex. 
aliquid extehfo eO vtamur i Qui deinde fequitur, 
abeoquddintef quinque medius e'ft , medietatis Medw, 
Vocabulocenfetur- Vocaturq 5 alio nomine Medi- ^dicus 
cus:quoniam eo Vtantur medki locis infamibus. 
EtVerpuSjaverrendo.quadeinde voceludsos ycrptti, 
infamandiftudio>& qui fic crebrd vtantur* eo di- 
gito notamus, Verpos dicendo.Vt Iuuenalis. Ea- 
dem nifi facra colenti , Qujefitum ad frontem fo~ 
los deducere verpos.Etiam contemnentes aliquej 
mediumplerunque digituexerirhus.Vnde & prd- 

» »)' 



INTRODVCTIO IN 

uerbio locus faclus,cu aliqtiem defpicientes, me- 
dium illi digitu oftedere dicimur.Ppft huc a mini 
KnnuU- mo P r0x i mus Annularis eft:fic di&us,qudd aureo 
r ^ # annulo circundari foleat,prae fertim is qui in fini- 
ftra manu eft.Cuius rei eruditi homines rationem 
fcripferut:qudd in fe&is humanis corporibus in- 
ucntumfit,neruumquendamtenuifsimum, ab eo 
digito,ad cor hominis protendi. Vnde vifum An-. 
ti'quis,eum digitum annulo quafi corona circun- 
dari.Vel certe ob auri ipfius naturam,quo cor ve- , 
getari ac confortari aiunt Medici. Omnium mi- 
Auricu- nimus ac vltimus , a. quibufdam Auricularis , vcl 
Urii- Auricularius : qudd eo veluti aurifcalpio , emun- 
gedis auribus,vti fblemus.Et de digitis ha&enus* 
Porrd claufam manumaccompreflam,digitis c5- 
Vumus. uolutis,Pugnum vocamus : cuius fummum iuxta 
pollicem eft,infimu e regione.Quam manus par- 
tem,quia percutiedo corpori alicuiadmouemus, 
Vcrcufiio Percufsionem manus dici a Chiromanticis , iam 
ntdnus . p r0 p e receptum eft. Tum manus vbi ea iungitur. 
*" brachio, iun&uram manus, vel quiaibi reftrin* 
RWM- & atur ' ac m ar< ^ ms exU: > Reftriftam manum di-» 
^ cimus.Habentdeindefingulatuberafingulidigi- 
Uontes "^"«aradicibusdigitoruminfurgunt^aca no- 
manui . nullft Montes vocantur,inditis planetarum norni 
nibus. Quibus additur prominens lllacaro , quae 
adpugniinfimujideftadmanus percufsione eft., 
vUnetd- ^° ^ t<vC P^ anet ' s m manu hominis lbc 9 fit om- 
rulocd. mDUS -Vnde & vaticiniacolligiitunNampollicis 
tuber Veneris eft,& hacnota fignatus.?. TameN 



CHIROMANTIAM. 4. 

fi fecus placuit aliis : veru nos a Prifcoru tramitc 
minime 1 difcedem 9 , quos ante polliciti fumus nos 
imitaturos thv irtQ^tv fuo loco dicemus.Indicis, 
Iouis:& fignum habet.# .Medii,Saturni, hac no 
ta.Ij . Annularis, Solis , quodhicchara&er indi- 
cat. . Auricularis, Mercurij, fub hac nota. £. 
Qupd verd in manus percufllone tuber eft , Lu- 
na occupat,idque fic fcribimus . } .la Mars que Io 
cuhabeat,paulo poft dicem 9 . Sed prius fe&iones 
man 9 ,quas Antiqui incifuras,noftrates lineas ap- 
pellantjdefcribemus. Sutautepra*cipuaj & prin- 
cipales h$'Reftrifta,quae ibi eft vbi reftricH vo- 
cari manu diximus,ac a brachio manfi diuidit.na 
in ipfa pene iun&a eft Linea vitae,vel cordis,quje tineaui 
fubtubere Indicis,autiuxta,quafiinterpollicem ta. 
ac indice orta,manu fecat, ad reftri&a tendens in 
£ade manus regione.i.ad indicis tuber , oritur li- 
neaquse pertraTuerfamanuadLuna: tuber pro- Lw< * 
teditur: vocaturq; Linea Medianaturalis. Atque Medi<t 
hx duse fic ortae,acin diuerfum eutes,triagulifor ndturd ~ 
ma incipiunt. Qua deinde,fi fuerit (na in quibuf- 
dano apparet)lineatabellaris, vel hepatis, aut li- Yicodtis. 
neaftomaehi,nahis nominib.ea fe&io denotatur 
perficitrvt fit quafi bafis triaguli.Oriturque iuxta 
ReftricH fubtuberepollicis, & praiter medla na .„ 
turaleprofluitad Lunae mote.His lioeis conclu- j * 
fum fpatiu Marti dam 9 : vocamufq; triagulu Mar ^^,-^ 
tis,hoc adfcripto figno & . Eft & Unea Menfalis: Linea 
qus fub auriculari,ea parte qua Lunse tuber exit, Me«/d - 
orta, Indicepetit , hocfortitavocabulu , q) inter U s . 

a iij 



INTRODVCTIO IN 
eam & media naturalem,reliclum fpatium,menfg 
figuraarguat. Nam omnino vocatur fpatiu illud. 
QMfrS Mefa manus vel quod faciat quadra, Quadragu- 
gulus . lus . Appeliaturqs praeterea Fortuna: linea • Atquc 
hse fere 1 potiores fuht manus fe&iones,ad quas rc- 
liquse minutiores,taquam adprincipes lineas col- 
liguntur.Sed iam omnes,vt fieri poteft,defcribe- 
mus,ac quatum exipfaarte eft, de earu fignifica- 
tione exponemus. At primo de eis dicendum ar- 
bitrorlineis,quasa tribus nobilifsimis humani 
corporis mebris,denominationem accipiut,Cor- 
dis,Cerebri,& Hepatis. Vt autein his corporum 
partibus,quiequid prjecipuum hominis eft,verti- 
tur , ita ab ipfis tribus incifuris, feu Iineis, de ho- 
minisfalute,acpernicie, & quicquid prseter nc- 
ceffariu illi accidere poteft,vaticinari Iicet. Quod 
fi cui leuiufculum videtur,meminerit & antiquos 
Pythagoricos,praefertim alineamentis corporura 
humanoru mores hominum cbnieciffe,acpleruqj 
quod cui euenturum fuerit , prcdixiffe . Nam dc 
Socrate quid fertur?quem cu quidam ex phyfio- 
f r gnomia defcripfiffet, ac hominum omniu qui vi- 
vnomia uunt * m P u "f slmum ) ac plane perditu Iibidine di- 
* ' xiffetjob idque a difcipulis eius tanqua flagitiof2 
mentitus reprehenderetur . Refpondit Socrates, 
hascquidem ita fibi naturaliter inefjfe , verum fe 
naturae vitia, rationis norma correxiffe. innuens, 
ea quoque qus a natura nobis infunt, cofiietudi- 
ne emendari,& cotra ipfum quodammodo Fatu, 
oblu&ari hominem poffe.Et peripateticoru prin- 



CHIROMANTIAM. - 

<eps Ariftotcles,ait manum hominis a natura fe- 
ftam,tanquam inftrumentorum inftrumetum in 
humano corpore,& organonun organum. 

Cum igitur illius officium fit , aquae omnibus 
humani corporis partibus inferuire , & omnium 
membrorum virtus in humana generatione con- 
currat:valde cofentaneum eft,humana: qualitatis 
quam vocat Coplexionem, figna qua»da, ac indi- 
ciainhominis manu confpici. Ea eftomniu inter 
fe membrorum proportio,fic vt in fingulis omnia 
conueniant.QuidqjPlinijatate fuifleiamdii in 
vfu Chiromatiam,ipfe Plinius aflerit? Oftlcij ta- 
men mei arbitror,interim admonere,quatenus ar 
ti cocedendum fit,& quid aliunde prxterea adfci .. 
fcendum,ne quis putet iuxta tam anguftos termi- 
nos,tam magnsc rei cognitionc includi. Vbi quid 
egp confueuerim, non abfurdum arbitror often- 
dere.Qupties enim percun&antibus refponden- 
dum eft,ipfam quidem primum manum, vt aflb- 
let,intueor : fed interim vniuerfiim iuxta corpus, 
ac omnia eius lineamenta accurate perfpicio:phy- 
fiognomiam,quas vocatur,& de quain fequeri Ii- 
bello agam,cu Chiromantia coniungens.Deinde 
natiuitatis horam,veI menfem,die,ac annu. Qup 
fcito^ad Aftrologiam naturalem , cuius infra fcri- 
ptis i me libellis rationes pertraftabuntur,animu 
adiicio.Sic plane putans, nihil horum, fi feorfum 
vfurpetur,fatis effe ad refpondendum inquirenti- 
bus,potiufque me temerariu, fi citd refpondeam, 
qujwiiUos ftultos fi facile credant,iudico.Ttaq; fic 

a iiii 



INTRODVCTIO IN 

jfta contcnta ac eoplicata habeo,vt quotquot arri 
puero,rehqua fimul protraham,& omnibus pari- 
ter vtar. Exiftimans, dementis omnino hominis,, 
infpe&a femel manu,de vita ac fbrtunis omnibus 
fententiam ferre . Sed iam ad Chiromantiam re-r 
deamus. 

n 




a LmeamenfaI.fortuna}. 

b Lineavitajvelcordis 

Percuffiomanus. 

b Lineamedianaturaf. 

* Lineahepatis,ftomach. 

C Reftriaamulieris. 



CHIROMANTUM. 




a Linca menfelis. 

E Menfavelquadrangulus. 

i Triangulus. 

k Lineamedianaturalis. 

c ReftricHmanusviri. 

H Lineavitsevelcordis. 

o MonspoUicis* 

D Lineafaepatis' 

b Percuffiomanus. 



INTR.ODVCTIO IN 



Nomiaa digitoram (ecundum 

PLANETAS, 




A Men&lis imperfecla, 
B Soror lincac vitae. 
c Hepatis & ftomachi. 
d Soror lineas vitas. 
b Lincavitae. 



CHIROMANTIAM. ff 

Caput fecundum,de Linea vitae. 

Li N E a vita;, quae & Cordis Iinea appella- n ne4 
tur,incipit,vt diftum eft,a mote indicis per cor dv. 
palmac mediu,tenditq; eo,vbi reftrifta ma- 
nuappellari voluimus . Qua* fi logafuerit, refta, 
ac viuido quodam colore perlucida, vitam logara 
& paucis argritudinibus obnoxiam,prsefagit.Ipfo 
hoc Plinio aflerente , qui ait. Contra longae efle 
vitaj incuruos humeros,& in manu vna duas inci- 
furas longas habentes.quod de Iinea vitae, & me- 
dia naturali Iicet intelligere. Quod fi virtus,natu- 
ralisfueritimbecillis,tunc & difcolor, variegata, 
tenuis,&fJepeobuerfis rimulisfciffa,& breuis ap 
parethnea:vita* breuitatem, ac aduerfam valetu- 
dinem arguit,& vjrium paru , ipfumq; hominem 
denotans rard aliquid ad optatum finem perduce- 
re.Quemadmodum illa crafsior,acl6ga, & indi- 
ftin&a , omniacontrariapollicetur . Cuiusrei fi 
quis i nobis rationem exigat , dicemus hoc , fan- 
guinemipfum,quicor vegetat, & quealiqui ani- 
mi fedem efle putauerunt , praftare. Certum hoc 
enimeft,vtillepurus,vel impurus fuerit,ita Iinea 
hanc colorem fbrtitam, obfcurum,aut clarum : a- 
ded, vtrubicunda ac fplendida fit ea, quoties in 
homine fanguis abundat: & e* contra pallens ac Ii- 
uida,vbi ille defecerit. Vnde & imminutus calor 
naturalis oftenditur:& firmatum corpus , contra 
robuftum ac vigens.Tunc fi haxlineafuerit ftri- 
tta,fubtihs,& bene colorata,ac media naturalem 



INTRODVCTIO IN 

verfus proceflerit: fignificat hominem boni con- 
filii,fubtilis intelle&us,magni ac plane regalis ani 
mi . Et fi fuerit Iata,& male" colorata, vel pallida, 
contrarium denotat . Hocautemfemper notan- 
dumeft,inomnibusIineis principalibus . Qudd 
fi fint re3s,acindiftinds,& bene coloratJe,fem- 
per bonitatem complexionis oftendunt . Si verd 
contra difpofits fuerint , contrarium femper ar- 
guunt . Itemfi Iinea vitx fit grofla & profiinda, 
& diuerfi coloris, id eft per punfta rubra pallens, 
ac Iiuida:malitiam,calliditatem,inuidiam, ipfum 
alioqui hominem garrulum, ia&abundum, ac fi- 
biipfi placentem.Si eadem linea fit grofla,& val-» 
de rubicunda, fallacemhominem, impurum , & 
inconftantem denotat . Si verd liuida cum qua- 
dam rubedine permixta fuerit , iracundum , & 
quafiex irafuriofum virum demonftrat „ Sive- 
rd valde rubea , cum quadam plumbea liuiditate 
permixta,inconftantem ,inuerecundum, vagum, 
proditorem,difcordias, aclites ferentem, iracun- 
dum,& quifajpe admaluincitet.Iam fi haeclinea 
fuerit rubea ea parte qua ad Reftriftam proten- 
ditur,crudelitatem denotat.Sjepe & bifiircata ea 
in angulofupremo:inftabi!em,vagabiidum,& in 
omtubus agendis virum mirabilem oftedit.Qu» 
fi fuerit flexuofa ac contorta , mediam naturalem 
verfus,fedrubra deceptorem,fubdolum, petulan 
tem, & pcruerfianimiinnuit. Aliquando & cru- 
cisfignu, a linea vita; tendens ad angulum fupre- 
mu,cutribus paruis lineis,in muliebri manu fi co 



CHIROMANTIAM. 7 

paruerlt:falacem , pudoris prodigam , ac extrcmc 

improba.Si quando in linea vita* inucniatur que,- 

dam cruxparua, circa angulum dextrum > & ha»c 

crux fit incifa in martu rhulieris:nephariam,fcele- 

rofam,ac vltimo aliquando fupplicio propter fce- 

lus afficiendam. Nam talis crux in pradifta linea 

VitE,femper malum fignificat,tam in viro j quam 

muliere.Si dua* linea fuerint iuxta linea vita» re- 

pcrte_,ih fine tuberis pollicaris,quafi ad latus iace- 

tes eu hominem breui moriturum hoc figno coii- 

cio. Si Iinea vitae habes ramos extefos verfus me- 

diam natitralem , in modu hic in margine figna- 

tum o,diuitias & honores,ac perfectionis fignum 

efle dicitur.Si vero iam di&us ramufculus exten- 

ditur inferius,verfus reftri&am,hoc fcilicet mOdo 

o.paupertate , & a feruis & domefticis deceptio- 

hem, ac eorii infidelitatemfemperindicat. Si au- 

tem tales ramufculi vadutdire&e ad mediam na- 

turalem per triangulum:fignificat hominem poft 

multa difcrimina , & varias fortuna*. ia&ationes, 

diuitias & bona habiturum. Si vero\mult£ par- 

Ua». linea: fecentlineam vita» ^ multas ajgritudmes 

pradicunt- Si in linea vit3e fparfim fiint quajdam 

grana^fiue puncta: falacem,fiue impudicum , for- 

hicatorem , prarterea 8c contentiofum oftendit: 

eritcjue homo ille in difcrimine vita»,propter fan- 

guinis effufionem in feditione , cuius ipfe autor 

fuerifomnino grauiter aliquando vulnerdbitur. 

Vbi in principio linea* vita; oriuntur tres par- 

us Iinea: tortuofsc eam interfecan^es hoc mo» 



°0 

o 




INTRODVCTIO IN 

do o fignum video futura; Ieprs. Nam penierfurfl 

hepatis colorem oftendit. Vnde ex iam di&is col- 

ligitur,quddfilineavit£,velcordis,fueritlonga,* 

alta,bene colorata, bonam habens cumlinea mc- 

dianaturali,achepatis & ftomachi proportione, 

& quddeademlineae etiam fuerint quantitatis & 

longitudinis debita:, & coloris boni, fperandum 

efledicuntlogitudinemvitaj, & bonitatem natu- 

r*,ingenij,& complexionis. Nonnunquam in li- 

rica vitiE vel capitis vnum,© vel , inueniun- 

tur:& vnius vel duorum oculorum amifsionem fi- 

gnificant. Quodlicet perrard inueniatur, in mc- 

Experie ipfo tame quddita fit,expertus fum.Nam in prae- 

tia autohtx manus meje loco, huiufmodi fignum ineft. 

ris. Quod cum videO,reminifcor,quemadmodu olim 

in maximu alterius oculi difcrime deueni. Quip- 

pe ad ignem fedens hyeme,-procidi,ac finiftro ocu 

lo in flammam conuolutus fum, cruciabarque ve- 

hementer.Quanqua non folum hoc mihi fignum 

illud malum praedixifTe inuenio,verfi etiam,qudd 

in natiuitate Martis ac Luna; oppofitio apparet^ 

Reperioque ortus mei tempore, Martem fuhTe in 

figno humano,in vndecima,ac fimiliter Lunam in 

quinta domibus.Qus coftellatio tale aliquid por 

tendere, ab Aftrologis obferuatum eft . Qup ve- 

rius hoc coperi quodprius dixi,has artes quadam 

inter fe neceffitudine coniu&as, parumq; fine alia 

alia pofTe . Saneinferiorahaec, a fuperioribus illis 

gubernari,acacceleftibus vires influere,rurfumq; 

defe&us infcrri,certum cft. Vbi confiderare licet, 



CHIROMANTIAM. g 

qua follidta fucrit circa crcationem humani eor- 
poris reru opifex Natura,qua; de nobilioribus ho 
minis partibus, multis pafsim iudiciis cognofcere 
& homini dedit . Dereliquis non perinde . Nam 
cordis, cerdbri,achepatis, certafunt in hominis 
manu figna,quddin his maxima fit & hominisvi- 
ta.Oculorum,aurium,oris,rnanuum,acpedunon 
ita. quanquam ha:c ad decorem magis, quam ne- 
Cefsitatem fafta videantur . Ob idque trcs has li- 
neas,manus omnis habet,reliquas multae no.Ru- 
fticis exceptis, equibus exterminatur.Proinde f$* 
pius a me repetendum eft : ita has artes coniungi 
inter fe, vt femper fere" mutuo indigeant admini- 
culo. Quod vt faciamus palam, velut poftliminio 
ex Aftrologiarepetamus,& hoc de natura Signo- 
rum erraticorum,id eft,de Planetis:quos fic Gra> 
ci appellant. Sunt enim illi, qui non folum corpo- 
ra hominum, verumetiam ingenia fingunt. Nam 
Saturnus facitmaturos,prouidos, remiffos, cupi- 
dos,pauciloquos, fibimetipfisplacentes.Iuppiter Mgenio 
p!acidos,benignos,tranquillos,fbbrios, & loquen rudifcri 
do comptos.ContraMars truculentos, immanes, mina. 
mendaces. Sol pios,ingenuos, fauftos, atque ela- 
tos.Venus incontinentes,libidinofos,decoros, & 
grati* fpledore fulgentes.Mercurius callidos,ver- 
futos,doctos,fcientificos,agiles.Luna acutos qui- 
dem, & fplendidos,veruminftabiles,& intercapi 
gros. Idq ; in genere diftum de varietateingenio- 
rum. Nune quo perfpicacius videas,quam longi 
»nter fefc diffldeant, atque diuerfos producant ef- 



INTK.ODVCTIO IN 

fe6us,de voce fubinferam aliquid. 
Todrin- Saturnus tardam dat, atq; obftreperam. Mars 
dicia. ftrjdentem.luppiter fonoram,refonatem,& lene. 
Venus eneruatam,molIem, foeminiuiram & fua- 
uem.Idemfaciunt Sol, & Mercurius. 

Habent & Signafiias voces. Nam qu» bonos 
cxillis tinnitus edut,funt:Virgo, Gemini, Libra, 
Aquarius.Quasmediocres,Aries , Taurus, Leo, 
Capricornus , & vltimapars Sagittarij <x.(p3nyoc 1 
Cacer,Scorpius,& Pifces.Et quidem hoc de vo- 
cc tantum. 
Signafe Sunt qus partum & fcetus foecundant , atque 
ciiid , et Fcecunda appellantur.Ea funt,Cancer,Seorpius, 
JicrilU. Pifc e s.Qujedamfterilia,Vtgemini, Leo^& Ca- 
pricornus. Ita quicquid humanorum a&uum eft, 
coaptaripoteft fignis,nempeeorundem promo- 
toribus. Qupd quo mihus negari poteft,eo altiu£. 
blafphemant,qui Aftrologiam non diuinam , fed 
nugatoriam artem efle cauillantunquos & fuis irt 
locis propriis pingemus coloribus , interim re- 
deamus adinftitutum. 



CHIROMANTIAM. 




\%>Si hoc modo crux cirra angulum fupremum 
inuenta fuerit,procedes ex linea vite, & a parte 
inferiori tres line^ parus,a fuperiori dus,vt hlc 
inmuliere, libidinofam, acimpudicaarguit. Si 
veroinfirielineevitf receptamverfusjhptresli 
ne* inuente fuerint,mulierem ob fcelus fuppli* 
cio puniendanyextremo. 



INTRODVCTIO IN 




5#Quando pcru* qusdam fuperius linear fcfu- 
dunt aut certe tangut lineam vitf, in prefcriptS 
modir.corporis inhrmiratem,ac agritudine pre 
dicut.Si ver6 abalia parte linea media naturalis 
labuerithuiufmodi fcdiones ab inferiori par- 
te linee direfte quafi iacentes,ac furfum effe&as, 
malum coniicio vtdolorecapitis,quiexhalah- 
tibus ftomacho rumis proueniat, auttalem ge- 
nuinum morbu aliquem.Tres item in fine linear 
xepertse, malum denotant.vt iafra patebit. 



CHIROMANTIAM. 10 

^DeLineamediaNaturali. CAP. III. 

LI NE A mediaNaturalis vocaturilla,qaa: 
incipit a radice linee vite,tra fiens per me- 
diam palma,monte Luneverfus,vel Percuf 
fione manus. Sii talis Iinea fit re&a , fndiftin&a, 
nec obuerfis fciiTa lineolis: optima valetudine, 
cirebru fanum,ac ingeniu viuax,& memoria te- 
nace oftendit. Que ft loga quoq; fuerit,& ad Lu 
ne tuber vfq; porre&a, aninii audacem, ac vitas 
logitudinearguit. Quod fi curta fuerit,ita vt co 
cauum manus non exeat, homine timidum,tena 
cem,auartimjimprudentem,pr*tere"a & perftdio 
fum indicat.Et fi di&a linea no extedaturvfq; ad 
montem Lune ,feu c regiohe eius fpatii,quod eft 
inter mediil & annulare,finiatur:deprauatis ho^ 
minem moribus, fed vits no diuturna: oftendit. 
Tii fi in forma hemicicli,pra:ter lune mote hsc 
linea diuagata fuerit,ac ad ipfci illud tuber recur 
uata^quatoquidejpduftiusexieritjtatb vitalon 
giore pollieetur,fed in Sene&a egeftite. Iafi ea- 
de linea qua parte definit , furfii ac ad digitos fe •-■ 
erigat, impudefnte virum & malitiofum oftedit. 
Qupd fi multu afcendat ad digitos, ftultu & irifi 
piente demoftrat.Ecotra inferhis tendens,acpe 
ne ad recepta manus demittat : cupidu & impu- 
ril homine.Si ailt ex altera parte recuruata fit,& 
tangat linea menfale:damn5 aliqnod,& aduerlV 
fortuna oftendit.Eadem fi fuerit tortuofa,no fi- 
bi conftas, & inxqualis, aC diuerfi coloris:fignu 
fit prauitatis animi,& nonnunquam furti.Re&ai 

b a 



INTRODVCTIO IN 

aut,&*qualisfifuerit,colorisq;lucidi,&<juedi 
line^moueaturab ea,fignueft bong cofcietif & 
iuftitie. Sed quando media Naturalis eft lata, & 
grofl*a,cu quada rubedine jjmixta-.ruditate inge 
liii,& prudetia* inopia arguit,Si quado aute nec 
anguftanimis,necvltra modu larga,&bene colo 
rata:la:tn,hilare,ac etia forte hoiem fignat.Qui 
etia fubtilis,tenuis,&liuida,vel palles-.debihta- 
tecerebri,ac afcedetes e ftomacho I caput vapo 
res i EtfiheclineaappireatgrofTa &alta nimis, 
quedaq-,pue linee iuxtaeafint,curubeocoIore: 
iratu , furibuduq; hoiem oiidit . Rurfu fi habeat 
itrafequedafpatianodofa,c5tinua:quotibifue 
rint nodi,tot homicidia, vel ia admifla,vel pofi 
admitteda.Quinodi vbinoomninoreuolutiac 
claufividebunfcgraflatoris gde indicia fut,no tn 
homicide: & qui cg dat ac vulneret , noplane tn 
occidat. In eade luiea pufta qug da crafla & pin- 
suia,incoditos mores, ac hoiem infulfu m & in« 
luaneoftedunt.Que pufta fi fueritrubea valde, 
cfudeleac preferocehoiem demoftrat. Si hecli 
nea fuerittortuofa, & p gyf u facies femicircul» 
cu quada obfcuritate: a quadruped. periculum, 
vel a feris intereptu iri indicat.Et fi iuxta pdiftl 
linea fuerint dus parua: lineg coiunfre,vt ifra in 
flgura manus,vulnera non fero. Ite fi in eade li- 
nea crux parua e regione medii reperiatur,homt 
ne infra annu morituru defigmt. Si quis hanc li- 
nea reftricta verfus bifurcata habuerit, cii qbuf 
da fettionib.minufculis, is oes cogitatus fuos ad 
peffima retorquet,neq; deii,neq; homine times. 



CHIROMANTIAM. 



II 




J#Hsc antepi&a manus figura , cu linea media 
naturali,vt eft,incipies fcilicet a radice Iinea; vi 
tx,ac direfte per mediam manum tranfiens abfq; 
incifionib 9 ,fignificat bonum corporis ftatu, ac 
cerebriincolumitatem. Et cufeceritanguluacu 
tum cu linea vit«,tenacitate memori#,& xqua- 
litatem,ac animi reftitudinem. Si aute fuerit vt 
in Canone fcribitur,ina:qualis,no exiensmanus 
concauum:virutimidum,auarum,tenacem,&la 
bilem omnino memoriam prafagit, 

b 



iu 



INTRODVCTIO IN 




J#Si fupra depi&alinea media naturalis,* per gy 
rumfacit quafi femicirculu,cu obfcuritate qua- 
dam:aquaarupedibusmalum,&interdummor- 
tem minatur. Si vero in fine huius fint du* linea; 
paruz,ab vtraq; parte apparentes, vulnera tan- 
tum,ac ea ferro inferenda. 

Si crux parua,paruis fe&a lineis appareat e re- 
gionedigitiSaturni,breuitatcmvite,&corporis 
imbsecilfitatem demonftrat. Et eo magis,fi qua- 
drangulus in manu defuerit. 



CHIROMANTIAM. 



12 




J#>Si iam picta manusn*gura,in linea media nata 
rali hos habuerit nodulos:quot quide nodi fue- 
rint,tot homicidia admifla fignant:ita tamen <$ 
nodi illi palleant.Qui fi rubicundi fint,homici- 
dam,& Iatronem futurum pranuntiant . Siaute 
tortuofsincifionesinuentefuerintinprefatali 
nea naturali:infelice , & infortunatum homine 
auguror.Si crux illa ibi reperiatur:'cotetiofum. 
litigatore, ac difcordif ftudiofum eu exiftimo. 

b 



uii 



INTRODVCTIO IN 




^Quando hax linea media naturalis tendit ad 
linca menfale, & in fine fit tortuofa, modo jraj- 
fcripto:maledicum, prauum, faguinis effuiore» 
&qui circa ha?c farpius periclitetur, & aliquado 
forte fuccumbat.Si aute ha?c dicta linea habeat 
clam incifiones:fuperbu,loquacem, iracunduq; 
virudenotat.Si crux inueniafin angulo fupmo, 
ita. vtrectafit a tubere polIicis:denuciat probu, 
&inomnebonuprocliueingenium:&ccontra. 



CHIROMANTIAM. ij 

T*>De Iinea menfali. Cap. 1 1 1 1. 

LI N E A Menfalis dicitur,eo q> menfa ira- 
nus ab ea conftituitur . Sic enimappellari 
diximus fpatiu inter menfale & media na- 
turalem reliftum. Vel etiam quadrangularis li- 
nea, ex eo. quia cum linea medianaturali , qua- 
drangulu bene perficit.Si hsc linea menfalis fue 
rit «qualis,ac Ionga fatis,alta & redta: bonl na- 
turs qualitatem,membrorum inhomineprinci 
palium robur,modeftiam,temperantiam,& con, 
itantem fn bonis operibuy animum fignificat.Et 
fi extedatur vltra medietatem eius tuberis quod 
fub indice eft ita quod tangat monte Iouis '■ ve- 
hementis iracundie,autetiamcrudelitatis fignu 
eft. H«c fuperius rubicunda , delaterem arguit, 
ac aliens felicita tis inuidente. Et fi habuerit ra 
mos re£os,tendentes adlocu digiti Iouis-.hono 
ris promittitexaltationem, ac magnarumdiui- 
tiarum aceeffionem:& paupere paulatim ad di- 
gnitatis apicem,ac potentiam accefTurum prifa 
git.Sed fi hax linea fuerit nudafine ramis,prote 
dens ad radicem indicis , infortunatum, ac ino- 
pemfore hominem oftendit. Si autem habuerit 
tres lineas,velin finequofdam ramufcu!os,vide 
licet circa montem Iouis , directe protendentes 
ad angulum fupremum, fortunatum hominem, 
l«tum,iocundum,iiberalem,nobilem,modeftu, 
«quiachonefticultorem,quife veftitu oblectet 
decentijomnis muditiei ftudiofum,ac faporum, 



INTRODVCTIO IN 
odorutnq; varietategaudente.Incuiushomfnw 
genefi qui confiderauerit horofcopiinempe vb$ 
inucniet Taurum,vel Libram,quibus prajeft Ve- 
flus,aut.Sagittarium,aut Pifces,quorum Iupiter 
dominus,aut quifquis ibi planeta erit rationem 
huius rei facile cognofcet. £t fi crux parua in eo 
demloco reperiatur, virumliberalem, veritatis 
amatorem,benignum,afFabilem,acomniquodI 
xnodo virtute ornatum fignificat Et fi fuerit iu- 
uenis,prarcocem barbam. Quod fi hsc linea e re 
gione tubcris, quod fub medio eft, exeat, & fine 
ramis fuerit:mendacem fibiipfi placente, incon 
itantem,fallacem,inuerecundum,Iites ac difcor 
dia s feminantem, virum demcnftrat Quado au- 
tem ha?c linea coniungitur cum media naturali, 
jta quod ambx faciut angulu acutu:talis ad mul 
ta animi& corporispericula perueniet.ita q>ali 
quando viti tj deat fiie.Et fi defit media natura- 
lis, hxc ver6coniungiturcumlineavitar,itaque 
Menfalis & vite faciant angulu^eum homine ali 
quando capite truncatu iri puto,vel certe mor- 
taliter vulnerandfr.quicquid erit,adoptatii fine 
nunqua deuenict.Sed vbi hec linea diuidif ,& v- 
naparsrefpicitlineammediam naturalem ,alia, 
aute montem Saturni : indicium eft,homine eu 
de vita fiepe periclitaturu , quequa & feruatn iri 
extot difcriminib.perfpicia. Eade linea recta & 
fubtilis circa mote Iouis,id eft, loco exitus fui: 
fignificat familie fue gubernatore, & fuy? «equa- 
les,fratres, ac propiquos aliquado eleuari,vt iis 



CHIROMANTIAM. 14 

dominetur . Si aut habuerit incifiones e regione 
medii:adulatorc,bilinguem & quem pauci ama- 
bunt.Siquaxlamhneainterfecansmenfalem,ve- 
nies a quadragulo,direcl;e afcendat ad montem 
Saturni,atq; ibi aliqnS paruacrucefaeiat: mor- 
temcoaftamminatur.Tammagnsfelicitatis in 
dicium eft ha:c linea,fi prater medii tuber,vltra 
indicis monte progrcdiatur,queadmodum & fi 
jio attigerit medium, fed iuxta eius tuber exeat: 
extreme pene egeftatis,ac plurib 9 paflim pericu 
lis,& calamitatibus obnoxiii hominem prodit. 
Tu fi hec linea habuerit aliquas interruptiones, 
vel fparfim incifa fuerit: ineptu & inconftatem, 
ac libidine fraftum homine, & cuius ftudiu erit 
varie cum mulierib. confli&ari , ita vt easnunc 
amanter accipiat, nunc iracunds expellat, fa;pe 
etiamverbisdurioribusobiurget,acverberibus 
afFIigat. Et quonia ha:c linea aliquado reperitur 
alta,fubtilis,& pallida,ad eundem quem dixi fi- 
nem,pudicum&caftum virum,fedimbecillem, 
& morbis ac xgritudinib? obnoxin Interim pef 
fimi figni argumentum eft,linea ad media natu- 
rale orta,qu£ ita petat medii tuber,vt prius men 
fam manus,ac menfalem ipfatn rumpat,in fineq; 
bifurcata fit.Prafertim in mulierib 9 ea difplicet. 
Qua; vero a vit% linea venerit feclio,ac codequo 
dixitetenderit : cui mulieriea ineft , aliquando 
partum necaffepropriumautumo. Qua; tamen 
feftio exobliquoadmontem Iouisdeuoluta : ei 
mulieri plurimas hereditates prenviciat.Et fi ma 



INTRODVCTld IN 
gis quam alix rubicundaeafuerit,doloreminte 
itinorum,& torfiones circa vmbilicumoftedit. 
Rurfum fi veniata linea vits fe&io,& fuerit du- 
plicata,fcindens menfalem-.hominem fignificat 
mifera morte vitam nriturum . Na fiue in viro, 
fiue imuliere fuerit hsc,mali exitus indiciu eft, 
Quandoq; etiam eadem menfalis verfu ,monte 
Saturni, vel louis bifurcata cernitur: & homine 
denotatmultosin vitalaboresobiturum,&qni 
grauibus aliquadofatigationib? implicabitur. 
Hax fi rubicunda fit,quo magis rubor elucefcit, 
eo magis iracundu portendit . Quando in eade 
menfali videntur linea; qusdam parua:,feu rims 
potius,gradatim altera poft alteram afcendete: 
quo hx plures fuerint,eo magis honoratu ac po 
tentem arguunt, ac illi quidem magnaru rerum 
dominia polliceor. Porro , in cuius manu nulla 
omnino menfalis eft: vtriufq; fexus homo male- 
uolus,contentiofus, iraciidus, fufpefta: fidei, ac 
paru conftantis animi, & qui in omne facile ma 
lum procliuis fit,inuenitur. Ite fi intermenfale 
&locii Mercurii,id eft,auriculare, lineaaliqua 
apparuerit,qu£ a menfali venies digitum verfus 
auricularemtendat-.obferuatum eft,nec bonum 
eum virum,nec fortunatumeue,fedvideoaua- 
ritia,iracundiam, ac odiofamplanetriftitia no 
tari . Deinde fordidu quoq; & malignum, quiq; 
alienialiquado fceleris focius fuerit profpicio. 
Et fi aliqua; linex inter menfalem & auricularS 
appanierint ■. fi fuerint rubicunda;, numero fibi 



CHIROMANTIAM. ij 

pares,nuptias portendas ,Si obliqua: & pallida:: 
tot iam pra-teritas demonftrant.Si vero iub radi- 
ce menfalis aliqua? crucesreperiantunquotquot 
earu fuerint reperta: ,tot inimicos capitales de- 
nuntiat.Vbi vero qu«da linea interiecat iplara 
menfalem,veniens a quadrangulo,vel menfa ma 
nus,admontem Saturni, qux coftituat in fine e- 
iufdem paruam crucem,fignum efle dicitur vio- 
lentf mortis.Et dicunt aliqui huius artis prude- 
tes,qudd fi quxdam linex parua: iuxta finem me 
falisrepertg fuerint,a:gritudines in primaa:tate: 
fiiuxtamedium,inmediaa:tate,fiiuxtafinem in 
vltimastatedenutiari.Etfi tales liaex defcedat 
defuper,eritsgritudoex choIera:fia parteinfe- 
riore afcendant , ex Phlegmate-.fi autem e medio 
tendant fupra,ei fanguine.Et fi emedio quidem 
veniant,magis tame iinu verfus, ex melacholia, 
iuxtaeorum confpicuu,autobfcurum colorem 
magisacminus. 

Hic confiderandum veniet : quod Cancer,& 
Scorpio.acpifcesdominanturphlegmati fdfo, 
Saturnus morbis phlegmaticis,vifcofis:vnde le- 
pra,morphea,cancer,veIpodagra oritur. Tau- 
rus, Virgo,& Capricornus eiufdem natura: fur.t, 
frigida &ficca,melacholia;q; prefunt . Et ideo Ve 
nus in morbos frigidos & humidos,in gutture& 
genitalib.Similiter & Luna in gutta, epilepfiam 
apopleliam. Aries,Leo,Sagittarius in choleram, 
febres ex fanguine,& puftulas. Similitcr & Mars 
in febres caHdas,phrenefim,> ferpiginem,& ver- 



INTRODVCTIO IN 

memincapitedominia exercent. louiadufhmt 
fanguinemdamus:quemadmodum in Mercurio 
tnentisxgritudin£s,amaras cogitationes,ac con 
fcietix morfus.Sol calidos ac iiccos inducit mor 
bos. Qua: omnia perpulchre infra patebuiit,vbi 
igetur de naturis Planetarum & Signorum. 



a 



Notandtim etiam erit,quod rubedo linearum 
ex calore Martis procedit . Ideo femper in iudi- 
ciis Chiromantice artis,ac vaticiniis,ad naturas 
Planetarum reeurrendum moneo , & adnaturas 
Signorfi, in quibus Sol natiuitatis tepore fuerit 
iuuentus,Similitur in iudiciis Phyfiognomia ho 
minis diligenter cotemplanda erit,& in his pru- 
dens iudex experientiam deportabit,non modi-» 
cam & laudem. 



CHIROMANTIAM. 



i« 




J#Si inuenti fuerint tres ramufculi in Iinea for- 
tunse(<jui etiam profperitatis dicitur) &con- 
iungitur cum linea vitar , & cum hoc reftri&atn 
infcindit:bonumacacutumingeniumo{tendit. 
Si verocum eifdem lineis coniungatur vt hic 
pingitur,Menfali», cum quadam tamen tortuo- 
fitate:malum,peruerfum,iniquum, malitiofum, 
ealumniatorern, & qui femper auidus fit huma- 
num effnndere fanguinem indicat . Et femper cii 
has eafdemlineasdenotaueris, ad Martisnatura 
recurrendumeft. 



INTRODVCTIO IN 




J#»Linea Menfalis fic difpofita,vt debito Ioeo & 
modo incipiat& termiaeturt bonam corporis 
qualitatem,& in membris , qux vocantur gene- 
ratiua,vigorem.Si autem econtra, vt fit hudafi- 
ne ramufculis,breuis & grofla , vltraque indicis 
montem progrediatur s malignum denotat , SC 
qui aonfaciledifcat. 



CHIROMANTIAM. 



»7 




S*Hi tres ramufculi in fine circa montem indi- 
cis,refpieientes directe angulum fiipremum, bd 
nu tam in viro,quam in muliere fignu effe ferut. 
Si vero crux parua in eodem loco reperta fuerit* 
bonum & ipfum pof tendit.Qua de re Canonem. 
fuperius confule.Linea vero Menfalisfi habue- 
rit incifiones,a Principibus &Potentibus inimi 
citias,& infeftationes habiturum demoftrat. Si 
vero difcreta: fuerintiniamdi&aMenfali plu- 
res parus incifiones,variam ac diuerfamfortii* 
nam iudicabis. 



INTRODVCTIO IN 




l&Si linea Menfalis , in manibus vironim , fiuc! 
mulierum non reperitur , peffimum fignum eft. 
Nam hominem in omne malura propenfum fu- 
ipicor,malaq; morte moriturum.Vbi & refpici- 
endum ad eas lineas circa Mercurii montems 
quia ibi nuptia: iudicantur . Ib i enim colligitur" 
iudicium dehis cpiMercurium Planetam agno» 
lcuntr 



CHIROMANTIAM. 



I» 




}%>$i menfalis linea content», tangat lineam na" 
turalem, lta »-t cum eadem faciat angulufn acu- 
tum,vt a tergo vides , malum portendu . Tanta 
enimhuiepericula imminereputatur,vt poffit 
eum non miuria pcenitere,quod vnquam natus 
fit.Si vero omnino defit linea naturalis, & men- 
falis tangat liheam c6rdis,nifi meomnia fallat, 
capite truncabitur homo ille, aut vtcunque ma 
leperibit.Vbi qufcdalinea,vt ibi vides, interfe- 
«rat Menfalem-,faciens in fuperiori parte paruam 
«rucem 1 : mortem violentam indicat . Qu« linea 
ftdixe&e afcendatjiatcrfecans m 'nfalem :muli©= 



INTRODVCTIO IN 

ribusmalumportendit.Dequare videCanone, 
Si quedam crux pura fit circa lineam Menlalem, 
dignitatesfpirituales:&fortias,fidua:crucesap 
pareant,prout fepius experti fumus,fcilicet be- 
neficia ecclefiaftica"habiturum dehotat. 

AD RESTRICTAM. 



fDc Reftriaa. CAP. V. 

VT diximus,fpacium omnino illud Reftri 
dfceeft, quodin manusiunfrura apparet, 
qua brachio iungitur,Si illudfpatiumfit 
purum,viui ac boni coloris,bonam corporis vi 
detur qualitatem fignificare. Si econtra malam. 
It notandum, vt plurimum duas apparere in hu 
iufmodi iun&ura lineas , qus veluti dirimunt a 
brachiomanum . Et fi du« fuerint:tunc ea qu* 
manui propior eft , fi fuerit arqualis, rec>a, boni 
coloris,ac fupra tendat:diuitias huic promitto, 
atqne etiam fi valde inops fit,rerum augmetum, 
&fortuitam fcelicitatem . Sed tunc magis, cum 
fuerint ramiredti & nonincifi. Quodfi Iinea 
qusdam oriatur a radice brachii, & extendatur 
vfque ad radicem medii digiti : optimam fortu- 
nam,& profperos fuccefius .pmittit.Inhac iun- 
ftura fi quatuo r linea? fuerint, tranfuerfim fcin- 
dentes brachiu,fintq; linea: *quales,& bene 1 co- 
iuncte,ecce tibi honoris dignitatem, &propin- 



CHIROMANTIAM. 19 

quorum hereditates,fucceffionemq; promittut. 
Et fi in radice brachii , prope montem pollicis, 
iiixta lineam vita» (fi ea tantum fe demiferit) re- 
periantur tres line^ ,aut ftelle , vel etiam plures: 
cui hsc infunt,eum aliquando delatum iri a mii 
lieribus video,ac forte aliquam fubiturum ob id 
infamiam. Tum fi linea quxdam a mediaReftri- 
&a,ex radice brachii, montem Luax verfus eat, 
multas hominisfortune aduerfitates,&occultas 
interim inimicitias oftendit. Qu«e item linea fic 
orta,fi torta fit,ac insqualis,perpetus iuxta fer 
uitutis indicium eft , & eum hominem oftendit 
nunquam aut ad honores , aut diuitias emerfu- 
rum. Si autem nonnulle linea: difpergantur a Re 
ftricta, & afcendant ad montepollicis,ac ininfi 
ma eius parte iaceant-.qui hoc fignum habet,pe- 
riculum eft , ne aliquando a propinquis fuis , qj 
his quos charoshabuit, affligatur, vulneretur, 
fpolietur,aut etiam in vincula coniiciatur . In- 
terim fi quzdam linee oriatur a brachio,& fcin- 
dant reftriftam,ac in fuperiori parte coniugan- 
tur:is homo in patria ^pcUldubio exilio morie- 
tur.Qua: tamen linee fi no continenter iungan- 
tur, fed fi paratim diftent : procul a patria apud 
exteras nationes vitam finiet. Eidem lines fi ad 
percuffionemmanustendant, longas nauigatio 
nes,& itinera maritima,ac vitam omnimodo va 
gam,& qusin diuerfisnauigationib 9 & peregri 
nationibus teratur,pr^fagiunt. Et vbi qusdani 
in ea direfte per reftri&am vfque ad montem 

c iii 



INTRODVCTIO IN 
indicis tendit : hominem peregre abiturum, ac 
difficulter in patriam rediturum oftendit.ltem 
fi qua-piamlinea ad reftri&am orta,in volam ma 
lius incidat iuxta lineam vits,ac rubicunda fne 
ritrcorporis imbecillitatem , a tque sgritudines 
arguit.Si vero palleat ea coitio,non iam inftare 
ifta,auteuentura,fed preteriifTeac completa,vt 
jam timenda non fint, Si autem quidam triangu 
lus moueatur a Reftricta.tendens ad monte Lu- 
tixift cjmdem mulieris fexus manui infit,certum 
eft,in primaftatim adolefcentia , atque adeo in 
flore atatis corruptam eam,ac improbam fafta. 
Tum fi cuimulierihoc infit , vt propereftricU 
liabeatparuulamcrucem:honeftam hanc, pro- 
bam,prudentem , ac omnis pudicitia; fibi con- 
fciam iudico. Ecce optirux qualitatis in corpo- 
re homini? indicia. Spatium illudin reftrifta, 
manum verfus, atquealterum iuxta brachiiiun 
£turam,boni vtrunque, ac viui coloris,tum 
quatuor hsc incifiones, quidnon boni porten- 
dunt i Rurfum tres ftellula: quatn odibiles, pe- 
riculumex accufationibus , ac infamiam quo- 
que minantes . Vide autem lineam a reftrifta in 
nianus percuffionem progrefTam mals fortunar, 
acalicuius infcelicitatis argumentum . Tum il- 
laper reftri£ram ad Iouis vfquetuber dilapfa, 
pcregre agendam vitam . Et altera recte afcen- 
dens, diuitias , acpropitiam fortunam fignifi- 
cat.Qua: vero in Iouis tuberefigna vides,hono- 
res,opes, acdignitatis, acceflus &ipfa oftendut. 



CHIROMANTIAM. 20 

Inhunc modum quatuor linea: reperta; in infra. 
depida manu,ipfiimpene«ingentes brachium, 
longsc xtati documentum fiunt . Tum linese 
quxdam a braehii radice euntes , qua» acutum 
faciunt angulum , iuxta quem paruula item 
crux confpicitur , fummam vita* tranquillita- 
tem pollicentem : item Leta eius vita»tempora, 
&paulatimadhonores afcenfum . Crux tamen 
iilafi abfuerit , tantum in multorum hsredita- 
tes fucceffionem dic o promitti. Quod fi crux aut 
ftellulaquspiamadfit:mhil huic hominiad vi- 




c 1111 



INTRODVCTIO IN 
te neceflaria deerit.Si duas lineas in reftrifra in- 
uenerimus efTe latiores,&vna inferiore,fubtile, 
diuitias vfq;ad etatismediuprofpicio,&hono- 
resrper reliqua deinde etate de die in die fuccef- 
fu omnia minora.Si ver6 due linee parue ab eif- 
dem oriatur quafi mutno fe fuftentates,&quedl 
alielinee diretteper palma,vfq; adlineanatura 
lem afcendant: indiciu erit fumme integritatis, 
eumq; homineoftendut optime cofcietig,&qui 
his morib.ad diuitias quoq; & profperrime for, 
tune fuccefTus perueturusfit:deinde eideopta- 
tum quoq; flne pollicetur. Diminuti 9 tame he<? 
euenient,fi afcendens illa linea tortuofa fuerit. 




CHIROMANTIAM. 



Zl 




}%>Si due linee p palma man? a reftri&a originS 
lumetes,ad monteSolis,qui etia Annularis dici 
tur,vfq; afcederin t,& fi ide mos duab? lineis ex 
trafuerfo fciflus fit:magnaru reru geftatore & re 
giis negotiis,officiifq; exequedispficiedu. Atq; 
inde honores pa*iter ac diuitias vt accipiat vi- 
deo.Si in reftrifta manus vifa fuerit quedS linea 
gro(Ta,deinde alia fubtilior, & rurfu tertia grof 
fior & ^pfundionprima xtatediuitiisabudante, 
vbiad mediu vitepuenerit,infeliciore&inope 
magis-.tertia verd etate oib 9 que pauldante ami 
ferat,recuperatis, vita in honoru ac diuitiaru ar 
gumeto traglla, ad extremu vfq;fine portedut. 



INTR0DVCTI6 IN 




J#>5i dne linee tortuofe ad lonis monte afcendc 
rint,& fupra primam iun&uram eiufde dug alix 
linee ex tranfuerfo apparuerint vagam peregre 
vitam,ac magna itinera,fed ynde honores ac rei 
familiarisincrementa eueniant, fignificandum 
puto . Si autemad Mercurii digitum vfq;tranf- 
ierint he linee,atq; is fciifamhabeat manu ,ho-» 
mo erit multis aptus rebus,at permodicas colli-» 
gct opey . Si vero ad digitum Saturni proueniat: 
nihil peius inueniri poterit. Nam auaritia, reru 
immodicarum cupiditas, inuidiaaliena: fcelici» 
tatis,animum ad peflima femper rapiet. 



CHIROMANTIAM. 2* 

5#DeTriangulo Manus. 
CAP, VI, 

TRIANGVLVSin manu,iut tres linear, 
fcilicet Vita:,Medue natn ralis, & hepatis 
ac ftomachi,que ita difpofite funt, vt tri- 
anguli fpeciem praebeant. Porro fpatiu iis lineis 
inclufum , tres inpartes diuiditur , qui funtht 
tres anguli.Quorum primus conftituitur,vt di- 
ximus,a Iinea vits, & media naturali, vt dicituc 
angulus fupremus.Eft autem quifit a linea vitar, 
& bafe trianguli,angularis finifter di&us.Trian 
gulus aut ajqualium angtiloru,habens lineas pul 
chras & bono colorenitentes, ac re&as, bonam 
natnra? ac corporis qualitatem refert,& cum in- 
tegra valetudine , mentis quoque fecuritatem: 
deinde & fams celebritatem , & vite longitudi- 
nem oftendit. Qui fi contra fuerit lineis fubob- 
fcuris,&ina:qualibus , &quinon confpicuere- 
feranttriangulum > diuerfum omnino iudican- 
dumeft . Spatium huiustrianguli fi ampliifue- 
rit, &patens , animum arguit liberalem & ma- 
gnifrcum ac audacem.Contra anguftum & bre- 
ue,auaritiam,tenacitatem, & pauiditatem pro- 
dit . Idem illecampusfi palleat,ac in liuorem 
declinet,fignirlcat iracundum & deceptorem. 
Si fuerit h«c manus pars rugis confciffa, malam 
corporis qualitatero opinor efle, Angulusfu- 



INTRODVCTIO IM 

premus trifariam diuiditur a linea vita? , & me- 
dia naturali. Primo in ipfa pene 1 vola, e regione 
eius vallis qua: eft inter duo,inter indicis & me- 
dii tubera. Vndeiudicamus etrmnofam vitam, 
calamitatibusac captinitatietiam obnoxiam, 
animum anxietate & folIicitudinepIemim,fre- 
quentiq; commerfuttijidq; ob pecunia; vt pluri- 
mum ftudium.Secundo fub medio indicis tube- 
re,fitq; angulus ipfe acutus & bene claufus:pre- 
dicit optimam ineffe ei homini naturam , inge- 
niumacutum; bonamhominis qualitatem , fe- 
cundos etiam ac profperos fucceflus,integrita- 
temmorum, atquehax omniaeo profeftiora, 
quo magis fuerit angulus claufus arfte & con- 
fpicue . Tertio,non coeuntibus Iineis duabus, 
fedquodam interrelifto fpatio : quo argumen- 
to hominem accipimus ambitiofum,fibi pJacen 
tem,impurum,morofitatedifficilem,oblocuto- 
rem,truculentum , preterea mendacem , ac finc 
laude omnino viuentem . Qui fi in feruitutem 
aut captiuitate deuenerit aliquando, nunquam 
inde reuocabitur inlibertatem,fed& liber fi 
fit,mifereperibit. Iamfpatium illud triangulo 
inclufum , fi callofius fuerit & durum , iracun- 
diamhominisarguit,ac interim aftutiam, & do 
los.Si rugis exafperatum, inuidentia &infidias, 
ac oblocutiones . Quando autem quardam li- 
nea apparuerit inter duasiftas,ita propinque 
quodtangat vtranque,& defcenderit ad triangu 
lum , fignificat hominem veneno , aut percuf- 



CHIROMANTIAM. 2 ? 

fionealiqua moriturum . Quandoque quatuor 
linea: feipfas interfecantesad formam crucis, & 
in eodem fpatio fuperiori apparentes, inuidia, 
detraftionem , & infidias ac alios opprimendi 
ftudiumoftendunt.Q,uippedua: linearhxbene 
coniunfrs & acuts , totius hominis bonitatem 
demonftrant.Siinconcauo autemmanus pra- 
cife e regione digiti Saturni fe coniunxerint ibi 
angulumfacientes:multamac variis modis fan- 
guinis effufionem , vulnera capitis , ventris flu- 
xum,diarrhceam: aut fi in mulierib? hoc fuerit, 
inceflanter menftruorum fluxus , & etia in par- 
tupericlitationcmdenotat.Si quedamfigura ad 
modum ftella: in triangulo apparuerit : adulte- 
ram,& proculcati pudoris mulierem ac iracun- 
dam oftendit,qu£ etiam ad tantam mentis infa- 
niamaliquando ,propterfuam irreframabilem 
iram , perueniet , vt : feipfam cupiat iugulare, 
Qudd fi eodemloco ftella apparuerit, quandam 
afe longam dimittens rimam, vtinfequenti fi- 
gura videtur , cui hoc inerit mulieri , quatuor 
maritos habebit . Vbi tamen a prudenti conie- 
ftore animaduertendum,aneafit stasqua; hoc 
ferat , huiufmodienim in negotio multa ex no- 
bifipfis fumimus . Si in eodem fpatio apparuerit 
crux fine aliqua incifione, bonum in viro & mu 
Iiere portendit. Nam quibus hoc adeft figniim, 
optim^ gefta vita,in fama bona morietur. Angu 
lus ver6 dexter fi fuerit multum acutus , proui- 
«lum,fagacem,&parcum virumprsfagit. Idem 



INTRODVCTIO IN 

fifueritobfcurus & groflus, fignumcft ruditi*. 
tis,ignauiar,& fomnolentis . Angulus finifterfi 
fuent acutus,loquacem & cauillofum hominem 
©ftendit,acutum tamen & induftrium.Idquefic 
efleputo. Si autemangnlus fupremus nonfne- 
rit acutus , & fignum quoddam admodum cha- 
ra&erisSaturni eo loco reperiatur: mala:,& pla- 
ne Saturninsindicium eft naturc,vt in fubicri- 
pto triangulo clare apparet. 




CHIROMANTIAM. 24 




J#Cuius digiti fic fuerint compofiti,vf fingulis 
artubus fingula fint intermedia,ac quafi tubera 
qusdam , & verruca: ipfie otnnino tortuofie , ac 
insquales appareant ,panperem eum futurum, 
ac erumnole victurum dico.Qadd fi in fuperio- 
ri parte, id eft, in tertio articulo vtriufquema- 
nus : prscipua quxdam , ac euidens tortuofitas 
infit,inuidentix,fraudis,malitia?,ac mali omni- 
no animi fignum video : quem tamen hominem 
jnifere ac inerumnis vitatn a&urum puto.Triaa 
gulus vero in manu inuentus,tam in viris,quam 
mulkribas boni nonnihil pollicetur.Qjjo in. 



INTRODVCTIO IN 

triafigulo fi ad forma &e lle fucrit inuentu fignn? 
fi mulier habeat, impudica,adultera, & libidino 
fam oftendit.Qjuin etia in viro maluportendit. 
Si vero circa angulum dextru, euidenterexpref- 
fa ftella in manu viri fuerit,perfidum,turbulen- 
tum,deceptorem, obloquente aliis,maledicumj 
furem,raptorem,&<]ui perfas &nefas omniaa- 
gat,&ad deterius femper inclinet,quiq; in malis 
eruditus fit, atque hicmalealiquando peribit. 
Ramafculi in principio line« vits , vel menfa-» 
lis,reifamiliaris incrementum &abundantiam 
prsfagiunt. 




CHIROMANTIAM. 2f 

Si ftella quam dixi , quandam a fe rimam, ceu 
Virgulamdemittens in triangulo muliebris ma- 
nus fit, predicit muliere plures Viros habitura. 
Quoties fupremi angulidux linee interpofito 
fpatio diftant, mali hominis indicium,vt prius 
fcripfi,cOncipio. Quatuorlinee feipfasintcrfe- 
cantes in modu crucis , in fpatio fuperioris an^ 
guli,inuidum*detra£torem, &peflim:e fama,- vi- 
rumdemonftrant.Tumfigura quafi chara&eris 
Saturni,malij finem homini pronuciat. Sed men 
falislineafic formata,vt vides:infortunatum,& 
alioquigulx ftudiofum virum arguit.Sifigura 
ad formam furcs in difto triangulo., furfum, vel 
deorfum apparuerit,inconftantem, &libidino- 
fum virum oftendit. 

J#De Qnadrangulo. 

CAP. VII. 

SPATI VM illud Quadrangulus appelktur, 
quod eft inter lineam Menfale , & mediam 
naturalem. Siergo iftius quadranguli inci 
fureviuiaclucidicolorisfint^quitatem^acvi- 
tsreftitudinempollicentur. Sicontra, iniquu, 
ac minimebonuminterpretor.Hoc fpatiumla- 
tum & amplu eft in homine liberali,ac magna- 
nimo .Inquorum manu cruxefthoc loco lu- 
eide ac clare apparens :behefortunati erunt au- 
gendis cenfibus ecclefiafticis.ldq; amplius,fi ta- 

4 



INTRODVCTFO IN 
Jfs figura duplicata , aut etiam triplicata fit in- 
ftarcancellorum . Conturbanthoc autem,&e- 
uertunt , fi qua: linee aut incifura: figuram hanc 
oblique fecuerint,aut ipfa illa crux tortuofa fit: 
tunc enim contraria omnia euentura opinor. 
Ibidemapparens ftella, virum arguit magnani- 
mum,arquum, apertum, vetum, ac optima: con- 
fcienti» , & qui aliquando fortuna: aduerfita-» 
teadrerum penuriam dilapfus , fuapte rurfum 
virtuteemerget.Mulierofnmtamen video,&ali 
quando miilierumcaufa nonnihil finiftridefe 
runioris Iaturum.Tota aliquado illa que appel 
laturmanuummenfa deeft.Sed menfalisline* 




CHIROMANTIAM. 26 

ii cum naturali concurren* triangulum incipit: 
tunc a multis infidias, ac fanguine quoque pro- 
fufumiri,aiuntportendi, Si vero in fine menfe, 
circa percuflionem manus reperiatur manifc- 
fta crux:multas peregrinationcs,& variam loco 
rum mutationem concipio,fed profperaminibi 
fortunam . Quoties multxi jntef fe diftant , am- 
pliflime interreli&o fpatio , du« hx linea: qua: 
menfam coftituunt: colorem fuperfluii, & male 
temperatos humoresinefle ei corpof i pntare de- 
bemus.Cotra,quotiesilleinmanucampusar8e 
claufus fuerit: indiciuerithominis auari, & qui 
nimis circa pecunie ftudium follicitus fit,crude 
lisinterin ac truculentus.Ha:c fere de principa- 
libus manusincifuris,& iis partib? que intra ip 
fam funt manum,dixifle fatis fit. In fequentibus 
dedigitorumtuberibus > acipfisetiamdigitis,& 
planetarumftationibus, &fiquid pra-terea fu- 
pererit,dicendum venit.Hi charafteres linee,^- 
ue cruces in mehfa manus & quadrangulo, qiiid 
fignificent,pauloanteincanone expofitum eft. 
ftellainmediomenfx pofita,virumomnis a;qui 
& boni ftudiofum , & ob id venerabile indicat, 
acdignitateplurimapraiditum . In comuni di- 
&umfit,qnibus & natura contremifcant manus 
(nam muItiscafuhoceuenit,aliquibus exxgri- 
tudine)vt iracundos,rixofos,impuros,ac ebrios 

indicari. 

d if 



INTRODVCTIO IN 

J^ De montibus digitorum . Et primum 
dc Pollicari,qui Veneris apud ve 
tuflioresdicitur. 

CAP: VIII. 

ET quia fatis diftu eft de principalibus ma 
nuulineis, nunc departicularibusdigito 
rumlineis, &eorum montibus fcribendfi 
ejft, eorijq; fignificationesfubiiciede oculis fut, 
adiilftis ieptem Planetaru naturis: qnomodo co 
gnofcere liceatinterillos ,quid conueniat, vel 
contraindifcrimine quidnoceat. Monspolli- 
cis, tuber illud eit quod vit<e linea ab ortu fuo 
ftatim ad manu,reftri&am defcendens prsterit. 
Vocaturqjmons Veneris.Qui lenus lcplanus 




CHIROMANTIAM. 27 

nihil rugarum aut feftionum,aut admodum pa- 
rum habeat,coloreq; fit viuo & rubente:bonam 
primum corporis,qualitatem,deinde roulierum 
quoq; amatorem oftendit,hominemc]; circa ve- 
ftituscuiufdam lautitiaoccupatum, &quimun 
ditiis ftudeat . Qiiod fi ineo breuiufcula alia li- 
nea fecundumvitaullamrefte deuoluta (cuius 
ob id foror vocatur) procurrat: fignu efthomi- 
nis venereis fefe obleciantem.Quin etiam perpe- 
tuasdiuitiaspromittit eadem illaforor,fi lon- 

?;ibr fuerit,nec obruptaftatim,comiteturq; vitg 
inea continuo. lam fi non in fummo ftatim tu- 
bere incipiat hsc, fed in medio forte,aut no lon 
ge ab imo:tenuitatem quidem reru in prima xta. 
te,infequentibuscopiamfignificat.Nonnunqua 
plano tubere,quatuor squo interuallo amontis 
fummo ad reftrictam manum lines procurrunt: 
polliceturq; diuitias,& honoresin prima ftatim 
state.Qua; item fi non fummo monte oriantur, 
fed ab ipfa pollicis iundura: eofdem quidem fuc 
cefTus,verum ferius fortaffe euenturos denotat, 
at omnino tarde, & in fuprema feneftute iuxta. 
Si extremum pollicis articulum paulo infra vn- 
guem fcindant , aut propc ipfam contigue iun- 
&uramfint,ferunt,qu6dfilongifTima:fintha:li- 
nee,ac clare &lucidx,diuitias & honores ftatim 
id prefagire. Alioquin tanta id minutius, quato 
obfcuriores fuerint . Proinde & imperiu iis fuc- 
ceffib? poitcndi aiunt,fi alie diuerlum obambu 
lantes, illas interruperint quatuor lineas . Plar- 

d iii 



INTRODVCTIO IN 
runque fubtilis quxdam incifio a fupremo polli 
cis mote,lineam vite verfus it,fignificatq; ferro 
interiturumhominem. Aliasqua:damlucida:iu 
xta indicem orta: fecantlineam vitx,multarum 
peregrinationii, & iongaru perdiuerfas raundi- 
regiones viarum indices funt.In quibufdam eo- 
demorts locoincifionesadvita:autcordis li- 
neam,fuperius vbi illa oritur,procedunt.in ma- 
nibushominum iaftatorum& ambitiolorum, 
quiqjluxu &^j|dineadfluut.InaliisfignisqueT 
dam linea & rubicunda eodem in loco,montem 
pollicis peragrans,cognatoru inceftum & con- 
cubitumoftendit.Quar.quanonita fidehaben- 
dam arti huic iudico, vt lola infpefta manu,ha:c 
compcrtum iricredam . Sed vbidicocum pro- 
pinquis coiturum eum,fic accipiendum moneo, 
ade6arderehominemlibidine,ade6q;perditum 
cfTe,vt ne a cognatis quidem abftinere eum fpe- 
rari debeat.Neq; enimfieri poteft,vt huiufmodi 
planeintelligantur, fedcoie&uraadfequilicet. 
Ad quod multum facit,ipfam hominis facie in- 
tueri,totomq; cnm cotempIari:vtvidcatur quo- 
modo inter fe omnia coniicniant , & quod eius 
adminiculooccultamhominisnaturam,&futu 
rx vitx fortem -prodat . Id <p femel hoc diftum 
loco,infuturumvbiq;obferuaridcbet.Qiiifua- 
uesfuntmoribus,& viteiocude,viuuntqjlete, 
&hilariter conuerfanf , ac faceti funt, & iocos 
mifccnt,muficisgaudetes, ftellulas habent hoc 
in monte.Eft enim Vcneris plane regio ha:c,cu<- 



CHIROMANTIAM. 28 

ius hoc eft ftudiu:& frequeter fic morati,monte 
£um hsbent complurimis difcifTum paruulis, 
fed claris fe&ionibus. Qualcs fiquidem intuita 
ftierit celfitudo tua , pater ac Princeps clemen- 
liffime,ac omnium colentiffime,infpiciat facie 
eiushominis,videbitq; vtplurimumcolorecan 
didum,alioqui compaginecorporis decentiffi- 
ma,oculisnigris &prefulgidis,acomnino venu 
ftis,Ieto intuitu,Qre honefto, & per omnia vene 
reum,obidq;lafciuienteimpenff,&luxuidsdi- 
tum,aclibidineaccenfum,alea:ftudente > & inio 
cisaffiduum,ducentem choreas, obleftantem fe 
floribus,rofis & odoribus,ac iucunda omnia ap 
petentem,ornatusq; omnes circa veftitum prar- 
iertimamantem,quemauri,argenti,&gemmaru 
defiderium _tentat,qui frequenter rideat,qui con 
yitia fe&etur r compotiones & ludos ftudicfe fre 
quenterfalacem,ebriuro, venuftum&procace, 
qui mulieribus conuerfari foleat,& circa vene- 
rea afficicupidiffime:quiaddifcedis qisartibus 
qua:huicnatura;conueniunt,docilisadmodum; 
fi ad reliqua perdifcenda,ingenio tardo,&hebe- 
ti intelle&u . Quifacile credat ,facile decipia- 
tur,Iiberalem , arqiium , & lenem ac mifericor- 
dem, naturxq; minime malar:pium eniin&iiir. 
ftum,quique in amicitia intcgra fit & fidus. 
Quem mufica: ftudium teneat, ardua &feria 
nonperindefollicitumhabeant.Quidelettatur 
pi&is tabulis,&pingat ipfe,& ftatuarii pnlchri- 
tudine &artificio capiatur, & fciatipfequoque 

d iiii 



INTRODVCTIO IN 
fingere.QuIq; iniisqua:huiuGnodi funtfortu- 
na vtitur fecunda jin contrariis no fceliciter ad- 
modum experiatur . Cuius vita fit fplendida,res 
mediocrisjucri nullus valde ardor, neque aua- 
ritia: ftudium . Amabilem,& cuius defiderio te- 
neantur multi . Qui alios exhilaret , delitiis af- 
fluat,voluptatem colat,luxui,delitiis,ac lstitig 
deditus fit . Quem nulla facile res promoueat, 
niillum adeo arduum negotium perturbatum 
autfollicitum reddat-.minime cogitabundum, 
fed prafentibus contentum, & anxietatem oem 
poftergantem.Infumma,qui fic viuat,ficmoria 
tur . Neque in iis magis ,quaminomnibus aliis 
confiderandahominisnatura, nSexmanus in- 
fpeftionc tantum, fed a totius habitudinis con- 
templatione venit. Quare idipfum quod de vno 
hicexpofuimus , de omnibus alibi efle exempli 
vicepoterit. Pratereain pollicis monte qui fif- 
furay habent nimium multas, nulloordine, nec 
ita pari interuallo, fed fparfim inter fe diuerfas, 
eos haud dubie libidinoibs & impuros,fed inte- 
rim amarulentos,etia iurgiofos,& qui cum mu- 
lieribuslitesfacileconferantjacmorofi&dirTi- 
ciles habeantur . Cumque libidine in taitfum ar- 
ftuent,vtfatiarietiamfaciIenonpoflint,exqui- 
t antq; ibigenera infueti vfus,& monftro fimili- 
ma, conuerfationis tamen funt minime iucun- 
da: &vita:infuauis. Teneteosferenullumfapi- 
entix ftudium,nec in doftrinis proficiut , fed ad 
alia capactores funt,fciteq; exercent ea qus ma- 



CHIROMANTIAM. 29 

tutirio opere fiunt.Et qua: adluxum funt omnia 
ingeniofe excogitant . Cuius reiadfigno ratio- 
nem-.quodquitales funt,&ficaptammanumha 
bent, eorumferegenituraVenereminfexta,aut 
o&aua domo oftendit. Vides igitur,vt comple- 
xx inuicemfibi funt,atquegenuinx fcientia A- 
ftrologia & Chirosnantia , & neutrafinealtera 
addici rite poteft,fed qu:e fuo loco dicemus 
vberius. 




J#Si quando annuIiinmorem,iuxta primam 
eius iun&uram fecet pollicem rimula qusdam, 
ita,vt totam eircundet ac includat, video mul- 



INTRODVCTIO IN 

tosobftinatearbitrari,omninoeumhomiriem, 
&neceffariofufpendio interiturum . Atqueip- 
fe in vno quodam id euenifTeexpertus fum . Sed 
cum multos qui ad fulpendium ducebantur,in- 
ipe&iseorum manibus ,carcre hacnota vide- 
rim,pro incerto relinquam . Qui tribus qui- 
bufdam, aut quatuor in latum fe&ionibus con- 
fciffura fub prima iun&ura pollicem habcnt,eos 
dico iuuenes flatim diuitiis & honorib 9 ampli- 
ficatos iri.Si vero fupra eam,in proue&iori a?ta- 
te accefTura ha;c : tandemque in fene&a , fi pro- 
pe fecundam iundhiram fint hx fe&iones. Si qna 
mulierautemficinfignitum fuperius pollicem 
(vteft quifecundo hic locopingitur)habeat: 
eam vtfraudulentam, &minine bonam fugicn- 
dam moneo . Ecce autem libidinofam tibi , & 
perditemoratam,adulteram,&proftitnentem 
ie vltro,ac mire intemperantem, nec in coitu fa 
tiabilem,qux hoc figno quod hic adfcriptum vi 
des,medium Veneris montem imprefTum habuc 
ritOferunt . Cuius nupta? , primam in pollice 
iuncturatntres fe&iones parum impari interual 
lo fecant,ei a proprio marito vulncrationis,aut 
necis etiam imminere periculum . Eamque , cui 
fubtus fecunda ibidem iunfturam paruuls qus- 
dam &multa: cruce#fint: infigniter piam, & re- 
ligionibus deditam denotari . Rurfumque duas 
tantum hniufmodi notas que habeat: vt litigio- 
fam & infidam, loquacemque intienire eft & pe-f 



CHIROMANTIAM. jo 

tulahtem effe & procacem , que eodem inloco 
ramufculos habeat complures. 



J*<De monteindicis,&digito eo, 
ac Iouialibus. 

C A P. IX. 

PLanetarnmomniu bcneflcetiffimus eft lu 
piter,ifq; locu habet in manu ipfiim quod 
fub indice digito tuber eft.Quarefi ad pla 
num id & leuigatu confpexerit: honeftatem vi- 
tx,ac bonitate naturar figniftcat tibi arbitrare. 
Idq; magis etiam , fia digito ipfo paruuls quar- 
dam & fubobfcura eede rimula; incedant:maxi- 
meq;,fi h«ec non ita magno inter fe fpatio defti- 
terint . tunc enim honores & dignitates a Prin- 
cipibus portendunt. Aufiq; funt quidam certius 
definire hoc:dicentes tot illum gradibus hono- 
rum,aut ecclefiafticarumdignitatum percurfu- 
rum,quod huiufmodi hoc in ioco fe&iones ha- 
buerit . Quorum in manu eft refta qua?da & cla- 
ra feftio,in ipfa manu ad indicis radice orta , & 
a media prope naturali,ad tuberis eitis angulum 
trafuerfum fe moues:hos animi magnitudine,& 
rerummaximaru cura fufpiciedoshabet,famaq; 
petentcs,&gloriainfigniriconantes, &audacia 
dimicandos.Verumhocpoftremuitidemdeno- 
tat,a menfali ad indicis monte proficifcens par- 



INTRODVCTIO IN 

uula qusdam linea. Atque has iam di£ras feflio- 
nes,fi tranfuerfie quedam rimuleinterfcindant, 
capitis vulnera portendi ferunt.Sarpe indicem a 
medio dirimit feftio quardam craflus elucefcens 
ac rubicunda : & inteftinorum vitia arguit , eo- 
rumq; imbecillitatem in viris.na mulieres hanc 
habetes,in partu periclitaturas prefagit,tuncq; 
magis,quando ea valde rubefcit. Auint violen- 
ta morte interiturum , cuius in manu a menfalis 
fineorta feftio ,ipfum Iouis tuber retta petat. 
Cruces item in Iouis monte apparentes , hono- 
rum acceffiones,&dignitatumincrementa pre- 
fagiunt tot gradibus,quot ea fuerint figna: com 
pertumq; f«pe eft,facer<lotia aflecutos huiufmo 




CHIROMANTIAM. ji 

di , & ecclefiafticas dignitates abunde . Sic infi- 
gniti, Iouialesinprimis vocantur, &intalibus 
Fortuns fucceflibus fceliciflime vt plurimum a- 
gunt. Quosalioquividerelicet corpus habere 
modice compattum , fedforma admodumgra- 
ta,nec inuenuftum,coloris candidi,capiIIo lpif- 
fo,oculifq; decenter compofitis, mundos, & I«- 
titi* deditos.Ipforum vero natura ha:c eft:ani- 
mimagnitudo &elatio,magnorum appetens:Ii- 
beralioraliquado fupraquam facultates finat: 
cupiunt regnare ,autim'perarealiis : in fummis 
occupantur, infirmoru impatientes , ac medio- 
criratisconteptores:honefti,nobiles,glorie>cu- 
pidi,&fams captatores: la?tiinterim,& iucudi- 
tati ac dele&ationi dediti.Sarpenumero inflati & 
turgidi,magnis aptinegotiis, ac ad regium pla- 
ne faftigium anhelantes,fidei opinione clari,a- 
micitiarum ftudiofi , fimplices ,& a fraudibus 
abhorrentes,paci ftudentes,per omnia probi,vt 
plurimum fapientia: etiamdediti ,femperverd 
ciuili prudentia infigniter-praditi , & confilio 
pollentes,nec eloquentia: expertes . Eoru incef- 
lus neque citus eft nimium,neque tardus. Con- 
ftantiam animiquoq; ibipromittut Nullihomi 
num fceliciores funt,nulli votoru facilius com- 
potes. Contingitq; iis prscipne , vt magnorum 
viroruro patrocinio tuti fint,& Principum tefti 
monio commendentur . Amant vxores , amant 
prolem, ac fuos pie diligunt . Videre eft in fuc- 
ceflionibus quoque , & pofteritate fortunatos 



INTRODVCTIO IN 
Ptaterea cibi appetentesfuosfacit Iupiter,& 
ob id plerunq; laborates ex ftomachi crudelita 
te,aut circa hepar affectos . Na & valetudine iis 
crapulaturbat.Alioquidiuturniori vits aptio- 
res iiint.Raro videas Iouialem quempia qui non 
claram voce habeat*& dentes priores duos fupe 
riuseminentesjcito pubertatem egredientes. 

Hsc in fumma de his,quprum in genitura Iu 
piter,abfque alterius mali commixtione domk 
nus eft. 




CHIROMANTIAM. J2 

C*terum,fiqua mulierinextremo indicisar- 
ticulo circa manum,compluresquafdamlineas 
tranfuerfim & in latum euntes habeat, & ex de- 
mortuis propinquis, aut adfinibus hsreditates 
amblasaiuntacceffuras. Quod fi in medio arti* 
culo eafdem prsferat , vt inuidia & mendacem, 
ac fraudulentam arguunt . Item cifdem fignis, 
montem Iouisfi contbiffum habeat: iracundia; 
amarulente morofitatis,& iurgii fufpitione infa. 
mant eam. Hoc compertum eft, prolis numero- 
fitatem pariedi, fi qua in medio articulo habeat 
tresdilucidas feftionesfecundum digitilongitu 
dinem defcendentes,quarumprimabreuis , & 
vna parte obtufior fit,perque cas tranfuerfim & 
inlatumfeclionem aliam clariorem,duafq; ob- 
tingant.Habent improba; & impudica? mulieres 
ftelTulascumhemkiclo Iouis monte. 



INTRODVCTIO IN 




5*Tres varie fe curuates linee,pene «quo inter- 
uallo,in latum,extrema parte>infra vltiml iun- 
£turam,indicem per latum fecantes,mulieri$ im 
puritatemarguunt Contra,fi cuiusmedium ar- 
ticulum fcin3ant in Iongum feftiones, quarum 
in medio ftellaaliquando fitjcaftitatis &pudo- 
xis argnmento cenienda venit.Promittimus am- 
plam hajreditatem, & diuitias abunde fucceflu- 
rasjplaneq; locupletandas fore,fiueex harredita 
tumfucceulone contingathoc 5 fiue ex facerdo- 
tiorum & cenfuum ecclefiafticorum prouentu 



CHIROMANTIAM. jj 

fit,eum quiin tubere Iouiali crucem,aut ftellu- 
lam habeat,claram & viui coloris,quamq;nullg 
interfecent ,aut cofundant alis iecliones,aut ru 
gaj.Vidiimbecilles quofdam,meticulofos, pufil 
lanimes , fed inuidos interim & auaros , lineam 
quanda a medii tubere ad reftri&a eunte habere. 
alii ferfit,qui hac linea cofciifam ea parte man? 
habeat:fi aliquando capi,&in cuftodia,vel car- 
cere poni cotingat,aut morituru ibi, ant fuppli 
cio aifici,veldifticultec fore vt liberetur. 




J^De monte medii qui Saturni eft,& digito eo, 

ac deSaturniis hominibus. 

CAP. Xi 



INTRODVCTrO IN 

DIXIMVS inpracedentibus^mediumanui 
digitum Saturno darihac in arte,eiufque 
obidnomineceferirquare&tuberquod 
fub e'o eft,mons Saturni vocatur . Quodfi pla- 
numpenitus, lcne, & fine rugis, fine feftionibus 
fuerif.fimplicitatem oftendit hominis,ipfum U 
boriofum,fedulum,fraudis expertem.Si ver6 a li 

neamenfaliveniensrima,Saturnihuncmontem 
fecet, hominem denotat mirifice anxium,& qui 
quotidianis commordeatur curis,quem follici- 
tudines inquietum agant , qui adfidue medite- 
turaliquid, feque confidat intra : & quanquam 
harcagat,nu-nquamtamen,autpeirar61ocuple- 
tetur. Inibi complureshuiufmodifeftiones vi- 
tamfignificant cuminopia anxiam, & inmagna 
j-erum penuria laboriofam, atque carceres, & ia 
iis tormenta dicunt portendere harc. Vbi a radi- 
ce annukris ad Saturnium tuber quidam fe re- 
curuat feftio , hominis iudicium concipio pi- 
gn,torpentis, ignaui ac defidis : pmerea ftoli- 
di,mfipientis, temerarii & ftupidi,qui nihil 
vnquam fcite agat aliquid,nonnunquam impra 
denter audeat,rudi intelleelu, mente ftolida. 
Aiunt,qua; mulierplureshabeat inter Solis& 
Saturmdigitos feftionesin Iongumdefcenden- 
testitem inter Solis & Mercurii,cum ibi quoque 
habet quafdam tgenerationi aptameffe,&ma- 
iculos concipere facillimum. Quo depromit- 
tere nihil aufim.Imo vero neminem latere volo 
«x Ghiromantia nunquam potuiffe de prolff 



CHIROMANTIAM. 34 

inueftigantem certum aliquid comperire me. 
Ade6 femper fefellit ibi ars ea , vnde ad alia re-r 
curfus mihi eft . Hoc fcite exploratum habeo, fi 
tpx a principibus manus lineis parux iectione.s 
ad Saturni montem fe deriuent, mala; hominem 
eum qualitatis ; nec vits admodnm efle proba). 
Ferunt & in prima digiti huius iunctura,mulie- 
bri manu,fi cruxaut ftellula confpiciatur , fte- 
rilitatis hanc argumentum efle, . Qui montem 
hunc plurimis varie rimis infcifliim habet,aIio- 
rum haud perinde digitorum rimofis tuberi- 
bus,eum Saturninum plane iudicato . Quo lo- 
coreferrearbitror eius planetarhabitudinesvt 
explanem, quibus eos quorum geniturs prareft, 
inftruit . Pallent ii plurimum ^ & inuenufta fa- 
cie funt , ac defixis in terram oculis tardiufcule' 
incedunt, macilenti,& interdum recuruo e- 
tiam tergo . Moribus vero funt magna ex partc 
improbis : nam malitioios facit Satarnus , fub- 
doloSj&fraudulentos . Gaudentefle foli , ac fi- 
bi viuunt,necfereaIiisoperamdant,autamici-s 
vacant . Circa cibum non admodum fibi in- 
dulgent . Potatores vero funt ftrenui , quan- 
quam f«epe edunt , & nonnunquam voraces 
fint etiam. Agitantur miferis contimio cuta- 
rum inquietudinibus, neque vnquam a folli- 
citudine liberi funt , & anxie affliguntur a~ 
mariffimis intra cogitationibus , femper tri- 
ftia, fcmper meticulofa agitantes animo . Vi- 
ta eft eis apud paludcs , & fofdide vinunt 

e ii 



INTROCVCTIO IN 




per omnia,loquunturque tarde,atque pauca. 
Nonnunquam propter afliduam contemplatio- 
nemaufcultarealiospoflunt.Friget natura,im- 
becilli funt corpore,valetudinarii,hircum oleil 
tes & alopecii. Vox eft obfcura,& raucum quid- 
dam fubmurmurant , ac impedimenta funt lin- 
gua.lnuident aliis facile 1 . Siintque vt nulli pr«e- 
terea affecHonumomniumtenaciflimi. Itaq; & 
quos odio perfequidecreuerunt,odere infenfif- 
fime & irremiflibiHter,neque innrmius quos vo 



CHIROMANTIAM. 5^ 

lunt,amant. Cogitationes fnnt, velle jedificare, 
vellearboresplantare,agros colere,& quiddam 
diuturns manfurum incipere . Non admodum. 
amant mulieres , itaque &prolirar6dant ope- 
ram,pla»runque fteriles moriendo. Senfibusob- 
tufis,&intelle£tu hebeti. Quicum talesfint,li- 
bertatis funt tamen mirabiliter tenaces,eamquc 
contumacifiime tuentunnec ferunt dominos,& 
feruire in extremis iudicant malis,regnorum vt 
nulli hominum impatientiffimi Gaudent nigro, 
itaque fic veftiunt,& omnia colore eo infe&a cit 
cum fe volunt. Sufpicanturfacile,facileq; me- 
tuunt. At ii fomniorum etiam curam habent,vt 
humiliaaliasomnia cogitant . Sed de Saturniis 
haclenus.Pritereafignuminprimamediiiunftu 
ra impreffum fi quidem mulieris fuerit, bonunu 
fin viri, contrarium portendit . Mulierquoque 
incuiuseaiun&urafuerint quinque vel fexli- 
nea: feorfumin digitilongumdemifl«,fignificat 
filium parituram, quialiquando facerdos futu- 
rus fit. Interfefturumdicunt , quiftellam habet 
ineadem Saturniiiunftura. 

e iii 



INTRODVCTIO IM 
J^Dcmonte & digito annulari,& fi- 
gnificatione Solarium. 

CAP. XI. 

EST auteraannularis mons,quiinterdigi-, 
tum & menfalem lineam quadam interca- 
pedine prominet,ab vulgo do&is, folaris 
appellatus. Abilliusigitur radicead menfalem 
vlq; fi protendantur linea: minufcula: idem per- 
indefaciunt qnod apud Aftrologos Mercurius, 
hominem acri.fceliciq; ingenio, variis deditum 
difciplinis : praterea arrogantem , & quo quo- 
dam fupercilio eloquentem:ad hoc capacem 
dignitatem tam prophanarum , quam fpiritua- 
lium.Etintcrdum ,quodgeminatimin modum 
parallelorum diftent a:quc:id vide ne quid impo 
jiat tibi.Nihil fere diftat a prioribus , nifi quod 
magniloqucntiam adimit,pra:bet vero fobrieta 
iem & honeftatem . Secus fi aliunde in illas du- 
canturali«,velaltrinfecusfecuerintfe,vbiproc 
fus ab oppofita diuinatur . Nifi fortafie vel non 
pertigerint , vel non inciderint has : id apprime 
tauftumjomninofuinq; habetur, quod inimicos 
omnesvincet , profternetque fubfe . Iamfine- 
que contigerint digitum, neque zqualiterlo- 
centura menfali, verum propenderint ad eum 
Quiiuxtaalterationemlinearum, etiam ftatus& 
vita: mutationem notat . Item fi plufcuhe rubi- 
pund« tenues per eundem montem ducantur,iu- 



CHIROMANTIAM. 3$ 

cundu,hilarem,prudentem.Qua;tamen{itor- 
tuofs fuerint,ac perinderi:bicunda?,do!ores in- 
dicant quibusiamaftu affligiturquis. Pallidas 
identidem cruciatusjvenim pra:teritos iam.In- 
terfecantes fe in modu crucis, quod vocant An- 
drea: , protrafts vero amenfali permonteSolis 
adprimam iun&uram, prouidii, res fuas pru- 
dentermoderante. Pulchreverodigitos huiuf- 
cemodi folares venamur, eftq; id certifTimu iu- 
diciu, il variegituslineis fueritornatus . Eft& 
aliudfignu, videlicet linea; dux tortuofa: paral- 
lebe protenfa: a reftri<fta:quod vbi in manuper- 
£pexeris,f jpliciifimum prmunciat, prscipue ia 
djgnitatibus acquirendis , & quicquidad opti- 
masvirtutesfpe£tat,fcientiam,prudentiam,li- 
beralitatem. Eius typumquendam fubiecimus 
inhuncmodum. 

e iiii 



INTRODVCTIO IN 

n 




$#Item fi inuice concurrerint minufce Iine* fii 
praiunfturam prima,fitq; fcemina que hasha- 
beat,ide prorfusindicat:hoc adie&o, g? ea mari 
tis locupietabif,habebiturq; in honore. Prater 
liasc etiam deuota , nifi q? monafticam vitam no 
ferret.Ita fi in fecunda iunftura fnerint, femper 
in honore futuram:verum inrer eos qui de eode 
funt ftemate.Vbiq;enim,tam in maribus, quam 
infceminis,diuitias notant-.pelTimum vero,fiad 
folarem vfque proceflerint. 



CHIROMANTIAM. J7 

f* De fflonte & digito Mercuriali,& de 
natura Mercurii, 



CAP. XII. 




MONS auricularis, v el rectius Mercurii, 
interdigituminimu eft&lineammen 
fale. Huncpermagnirefertjplanusfit, 
& neruis minime perplexus : an obductus lineis, 
velcoloratior.Repurgat9enimaverrucis,afqua 
loribus,a neruisjdecenter coIoratus,coftanti a- 
n imo virumindicat,in virgineverointegritate. 
Vbilinea a menfa exoriens gracilis, pifturataq; 
defcenderit, ad radicem montis diametro proce 
dens,liberalitatem.Ea:dem perplures fimiliter 



INTRODVCTIO IN 

inter menfam & auricularcm fumentes exordia, 
totnuptiaspra: feferunt,quotilluc trahunturli 
near.Tametfi longitudine & contra&ione,exili- 
tatem&colore animaduerti hicvelintChiro- 
mantici.Pallide predi&as nuptias figflificat,ve- 
rum pera&as iam.Obloga: atq; optimo tinfta: co 
lore contrahendas in futuru . Euenit ver6 haud 
raro> vt ex eifde craifiores fint alique ad hoc e- 
tiam rubicunda:: iudicabis inde mendaciloqun, 
fubuerforem,furem,raptorem,deniq; omniu fla 
gitiorumgenere contaminatii . Atq; hucofq; de 
parallelis & reftis lineis.Iam fi recurua vel circu 
laris aliqua demiffa fit ex eodem digito 5 decIiuis 
admedium,pra:claramindolemdenotat,dequo 
multa fit fpes,vt ad omnem tandem fortuna fu- 
turus fit idoneus. De mulieribus hoc habe. Si cui 
paruulasatq; cafdem retortas habere contige- 
rit e fuperiori parte auricularis,vt plurimu con 
ditionem indicat,qux fermc tota: forminaru co- 
horti familiaris eft,nempe infoIentia,garrulita 
tem,inconftantiam. Phyfiognomia omnin Mer- 
curialiuharcfcrmecft.Colormedius inter al- 
bum & nigru,frons eleuata,rotunda facies,ocu- 
liperpulchri,infeliummorem,nonomninoni- 
grirbarbitium nigrum,fed rarum,corpufculum 
gracile,ftatura decens, labia tenuia,nafus praa- 
cutus,voxgracilis,&eademprompta,motusvc- 
lox. Etfiexmonte etia id pradicere velis,mon- 
ticulus plurimis lineis reftis eft variegatus : fe- 
cundumconuerfationemetiamdocilis ingenii , 
audaxjfcortator, fidelis,procliuis ad.mendici a , 



CHIROMANTIAM. $8 

fuiingenii, fe&aru amator, ofor fuperftitionis» 
templis & oraculis non multum tribuens , ad 
nullam artem fere non idoneus , prscipue' verd 
ad Mathefim & Geometriam . In mmma , omni- 
um horarum homo, docTor, poeta, mathemati- 
cus,pra:ditus fcientia linguarum , fcrutator ar- 
canoru^philofophus,cordatus,modeftus,alio- 
qui verbofus etiam,fed neminem la-dens:ex 
mcechanicis artibus eisftudensqna» politiores 
funt &mundiores,vtputa pi&uris,&huiufmo- 
di Ina;gritudinibuspauldplustamen infortu- 
natus,&infeftatione phantafmatum,quam cste 
ri homines. De perfpedticne vero iunfturarum, 




INTRODVCTIO IN 

id etiam fummopere aufcultandum eft. Sunt cer 
ta quardam cauteria,cuius primi quidem flgura, 
fi eft in prima iun&ura ,homine iudica ftudio- 
fum,in primis Rhetorice,arrogantem,& fuper- 
ciIiofum,ingeniiprocacis . Alterum in fecunda 
iundtura,quodtametfifiguraabundata primo, 
ipfa tamen re vt primum,concionatorem prafi- 
gnem oftedit Rurfum fi obuerfum fit,variis ob- 
noxin pafl"ionibus,horribilib9 fomniis,& quic- 
quidmaloriiphantafmatumeft.Sicintertiaiun 
ftura fi crucem videris fignum certum pauperta 
tis,inedia",tenuitatis. Idq; admodu fatis de Mer- 
curio.Ha-cinfiguralatius Qusfietiamtamlo- 
cuples non fit,vt omnia figna compIeftatur,cer 
te tamen potiora curauimus adfcribere Quise- 
nim tam multiphariaslineas,tam vanorum inge 
niorumindicia,in tam exili fpatiolo coprehen- 
deritMn canonibus tamen nihil omifiinus quod 
ad rem ndbis facere videbatur. 



CHIROMANTIAM 

f#De bafe trianguli,& iis,quibus 

prsdominatur Luna. 



39 




IN primis explicandum eft,quam vocent tri- 
angularem bafim Chiromantici. Ea eft,qu* 
protrito vocabulo dicif lineahepatis &fto 
tnachi,porteditur a caucla linea? vit£,cotingens 
vero lineam mediam naturalem, qua: fimul iun- 
crar.efficinnt triangulum:modo nihil o bftiterit 
natiuitati aduerfum . Quanquam fciam hanc a 
quibufdamminimecomminifci,cpfuinon fem- 
per fimiliseft:fed non video cur iaeo omittide- 
beat,cumpalam copertum fit , nihil minus pof- 



PROGNOSTICA IN 
fe hacjquam omnes alias,maxiniefi ex squo an- 
gulum perfecerit cum media naturali & linea vi 
ta^Namindicatfanitatem,incolumitatem,flo- 
rentem non folum corpore , Ced etiam animo. 
Quod fi cotigerint fe, vel obfcurata fit , aut cir- 
cumfehabeatpun&uram,nihiIo fecius defto- 
macho &hepateprognofticat,nepe indigeftio- 
nem,morpheam,torturam, fpafmum, phlegma, 
conftrictionem alui,dolorem ftomachi &co- 
ftarunv, prscipue fi pallida extiterit . Porro be- 
ne obducla cute & rubea, rubor tamen ille fit ad 
lineam vitx propenfior,quam ad lineam natura- 
lem,dolorem capitis . Et ediuerfo, pneuripimo- 
niam,tufl*im, ethicam, fqualorem oris, fi ad na- 
tnralemrnborille diuerterit . idquoque fcitu 
dignum eft, q> fi in loco Lunx figuram illam vi- 
deris circularem o, tametfi videatur fortafle ri- 
diculum tibi, tamen amiflionem fignificat vnius 
oculi : & bina? fi fint notulaee o amborum ocu- 
lorum . idnontam certum efle, quam omnium 
certiflimum,adoftis viris comperimus : quin & 
noftropte didicimus malo • Simile eft & illud, 
fi eodemin loco Lunre ftcllula compareat,qn« 
nefarium & fceleratiflimumfigniflcat . Phyfio- 
gnomiam fifcirevoles,faciequidem albuseft, 
modico perfufus rubore, coniuncta fupercilia 
funt,facies & maxilk inflata- , oculi ina:quales, 
fub nigri, fortafTeetiafignarinotabula aliqua i 
facie.NuIlius frugi,vt plurimu languidus, infta 
feilis,piger,infipiens,inops^tq; id in prima g ta •* 



CHIROMANTIAM. 40 

te.In fecunda ditior pauld euadet. In tertia rur- 
fus mifer, delyrus, infortunatus, natus ad pera- 
grandum perpetuo terras . Quo ad sgritudines, 
addidusepillentii,paralifi,2utta!caducaf,tor- 
tur* vultus . Nifi Luna in radice natiuitatis So- 
lem>vel Iouem habeat fibi bene propitium. 




PROGNOSTICA IN 

J#De loc o Martis,&natura 

Martialiftarum. 

CAP. XI III. 




OPerepretiumeft,antequa de Marte fermo 
nemfaciemus,fcire,cur huncinvola vo 
luerft coftitui in ipfo triangulo iuxta H 
neam naturale. Verii id alibi dicemus,iam linea; 
nobis difcutieda? funt. In triagulo,fi fit alius tri 
angulus confummatusjfecundu omnes proprie- 
tatesMartialium prognofticandum eft,&q UO 
maior ac maioreft, eo amplificandus & vitiis ca 
talogus:pr;efertim fi Iatus, atq; bene collocatus 
lineis Phyfiognomia illi accedat,que mihi quide 
videtur nonefTe pofthabendain hoc negotio: 



CHIR.OMANTIAM. 41 

quanqua ob id introducim? hic, vt Ghiromatie/ 
Phyiignomia fuffragetur,alioqui fierinon po- 
teft , vt tam exa&e quifpiam oia perfpiciat . Eft 
autem fecundu faciem rubei coloris,quiMartis 
cognomine gaudet ,velutabSole cobuftus,pau 
ci capillicii,& eodem crifpo,minutis oculis,cor 
pore aliquatu Icuruo & acri , feueroque afpeftu. 
Secundij anima audax,auarus,frauduletus, pecu 
lator,raptor,infidelis,infignisnugator,iuerecii 
dus,leuis,incoftans,iracundus,feditiofus,fufpi-. 
ciofus,impatienshomicida,iaftabiidus,derifor, 
periur?, falfari? reru oim qu? adulterari poffut. 




PROGNOSTICA IN 

J#Conclufio operis Chi- 
romantici. 
Hfs brcuibus Lefror optime, finem efle volu- 
jmis Chiromantia: noftra?,nequando plunbus 
ambagibus fimus molefti tibi: vbi firemipfam 
acu(CjUodaiunt)tetigimus,ideft,quod conaba 
mur. Sinaliter ,id velmaxime donandum mihi 
puto,quod aufus fuerim.In magnis fiquidem vel 
voluine fat eft.In fumma,fic traftauimus omnia 
quo & pofteris etiam colligere fpicas permitta- 
tur. Neq;egoita abfoiutamvoluicfTehancar- 
tem,vtnihiifuperaddipoflit,veldebet.Im6rem 
mihifaciet gratiflimam qui fic noftraemenda- 
uerit,vtadferatprobatiora:tantum abeft,vt fe- 
ramus a»gre. Vale fcelix qui hxc legeris.Ex Eccle 
fia noftra Steinheim, calend. Nouembris, Anno 
falutis. if2 2, 

J#<PROGNOSTICA CHIROMAN- 
tia.",quantum ad lodos Plane- 
tarum feptem. 

PRajter chara&eres &lineasqu;c paffim itx 
manib? funt,interdu & note pcrcgrine co 
parent:que nefcio quidmagni pra; feferiit. 
Hf na quid vclint fibi,cnre nobisfuit adfcribere 
laconifmo noftro quo folemus.Naturas fignoru 
iamalibidiximus, &quisTlanetarfi cuiufq; dns 
fituuinc periculum faciamns,qui in Planetis fu- 
fpe&a figna,non ea dico qua: in cceleftibus funt, 
fed qua: digitis funt notula; planetarii valeant. 



CHIROMANTIAM. 
J^De loco Martis. 



4* 




LOCVS Martis intrianguIeeft.SiigituriL- 
lic refpexeris figna huiufmodi du&a in 
hunc modum,hic Martialis eft,& prefoca 
biturlaqueo.Reliqua tria iuxta menfam manus, 
audaciam,pertinaciam,feueritatem.Pra:terea & 
patrimonii diffipationem, oppreflorem affiniu 
& cognatorum fuoruin fignificant. 



INTRODVCTIO IN 
}#Dedigito Veneris. 

VEnus pollicem occupat vnacum mufcu- 
lo,quipropter contiguitatem appellatur 
mons Veneris. Si itaq; in prima iunftura 
extare videris fignuir tale,hic pleraque in rebus 
omnibus profperabitur.In lecuda iun£tura,pau 
perem.Iuxta vnguem , Ieprofam habiturum fo- 
bolem. Alioqui lemper in loco Veneris venerea 
indicat, & inceftuoiiim , adulterum , percuifo- 
rem vxoris,in primis fi in monticulo conipicia- 
turhscfigna. 




CHIROMANTIAM. 



}#DedigitoIouis. 



4J 



HA B E T & fuas notulas Tupiter,qui indi- 
cempokidet, eas fubfcripfimus . In pri- 
ma iundura : adulterium fignificant . In 
fuperioribus opes, prscipue in feuc&a . Csetera 
vt multumnihil prasfagiuntmali. 




f xu 



PROGNOSTICA IN 
}»Dc digito Saturni. 
-A T VR N V S in csteris extremus , hicmediT 
um digitum obtinet, priuatas fuas notulas ha- 
bet,easiicannotauimus. Oftenduntq; Saturni- 
num hominem,cuiiisnaturampartim expra- 
cedentibus nofti,partim dicemus in fequentib^. 




CHIROMANTIAM. 44 

J*De digito Solis. 

1N Annulari, qui proprie Solis dicitur,in eum 
modum pifta finea , longzuam vitam &pro* 
iperitattj fignificat. Quicquid aliudapparet, 
a malo eft, 




M • •• • 

f 11U 



PROGNOSTICA IN 
J*De digito Mercurii. 

MI N I M V M Mercurio deputarut , & co 
hoc mercurialibus certaslineasjquibus 
cognofciMercurialispoteft,hasbreui. 
ter accipe.Notant enim quarda beneficia,vel of- 
ficia.Aliatriifrtiam,melar.cholu & anguftias. 




CHIROMANTIAM. 
J^Deloco Lunx. 



4? 



LVNAE locus a percufiione manus eft, 
vel altero mufculo.Exindefi areftri&a a- 
fcendant fupra fcripta: lines quas vides, 
ignauiamindicant. Alioquiin loco Iouistardu 
& ftultum maxime fi foemina fit, qu« natura ip- 
fa non multum fapiunt. 




PROGNOSTICA IN 

J^Conclufio. 

HABESbreuirerleiftoroptime,fignaPlane 
taru,quibus extra Aftrologiam etiam cui 
quifq; Planeta: fiibiefrus fit,difcere potes 
Opellam hanc noftram boni confule, atq,-per- 
tenta,rem ipfam opere aggredi. ne omnino fru- 
ftra hic fudafle videamur.Iudicio tantum opus. 
Labor tamnullus eft,vt vel vna faltem,&altera 
ledione rem omnem adfequare. 

LIB. ORDINE SECVNDVS, 

J* Deiudicio ferendo ex afpe- 

ftuFrontis. CAP. I. 

jjT3°N fumnefciusjquamnihilfidehdam 
li nfrontefit,qu£ ad quamlibet ftatim 
|paflionemmutatur. Illud tamen obfer- 
'uatum video, pherofqnenon melius di- 
gnofciquamexfrote:adeoq;ficobtinuifleapud 
yulgum, vt quofdam perfrids frontis, dicamus 
m os,qui pudorem omne abiecerunt.quod nul- 
hbimagis quam infronte,& in oculis pudor 
ipfe confpiciatur. Quod fi damusmeque fruftra 
potcft effe, quod prouerbiis celebiatur, & pro- 
phetiis palam fit: non effe prapofterum , velin- 
conueniens, fi pra; c^teris membris ab ipfa fron 
te exordiemur.Eft autem alia ratio latajjalia ro- 
tundaj.Quod quofiat perfpicatius, breuibusre 
omnem aperiemus. 




A*4 . 



CHIROMANTIAM. 



4« 





wmmMt 




J-^Qua: ingyrumeIeuataeft,aquibufdampro- 
batunmaxime fi capiti bene refpondeat.Sin aiit 
temporum prominentias occupet rotunditas il 
la,fitq; fubinde depilis, indicat pneftantia inge- 
nii,cupiditatem honoris , arrogantiam , & qus: 
magnanimos omnes confequuntur . Glabra & 
complanata cuticula,nifi intra fupernam fuper- 
iiciemnafi,prophanum, fallacem iracundum- 
que fignificat.Caperata,& rugis cotracT:a,in me- 
dio tame decliuior,vna cu duabus optimis virta 
tibus,videlicet,magnanimitate,& ingenio pefTi 
mum vitium habetcrudelitate. Pra?grandis,ro- 
tunda,depilis audace,& mendacem.Oblonga,cu 
oblonga facie,mento tenui,crudelitatem, & ty- 
rannidem. Confufa & timida nimia vultuspin- 



PROGNOSTICA IN 

guedine(nftabilem,phlegmaticum,craflum,lie- 
betem.Ha;c fummatim,&fub compendio,quan- 
tum ad Aftrologiam,fatiseft. 

J^Deiudicio fupcrciliorum. 
CAP. ir. 

ET fupercilia ipfa in prouerbium abierut, 
vt qui criftas erigit,voIueritq; fuper alios 
eiFerre fe,fuperciliofus dicatur , quod non 
multii abludit a vero. \adicnt enim reuera,fi co- 
plicata &dura,velnibea fuerint fupercilia, ho- 

mineuiuerecundii,impudetem,inuidu.Albave- 
r6,fcemini virum,cit6 credulu,ftoIidum . Qua- 
quampefsima omnium fint concreta,& que co- 
tingimt femotantq; maleficum,plagiarium, ma 
lehcnsambusdeditum.Idquodpalamipfevidi 
in vetultsfagis,q Uf iam ad incediumduft^hu- 
lulmodi prsferebat fupercilia . Quibufdam ti- 
tillant,videnturq; modicumfubagitare fe-.quod 
iimil,teraudacitatis,&animofitatisindicifieft. 
Hirlutiora,fimpIicem:molliufcul a plana, atque 

inuicemrefpondentiaexa-quofibiniPrantibus 
pil»s,contemperatamc mpl cx ionemr&probu 



CHIROMANTl AM. 
J*De iudicio oculorum. 
CAP. III. 



47 




'/'( 



SI MILI modo&probitateoculi,&impro 
bitate arguut, velSeruatorisnoftri tefti- 
monio fic in Euangelio loquetis , An quia 
oculus tuusnequameft,quia ego bonusfum^Et 
ru rium. Si oculus tuus fuerit fimplex, totum cor 
pus luciduerit.Eft autem coniectura talis.Sicu- 
bi videris quempiam benedecetibus oculis pre^ 
ditum,atq;iis vigilantibusapertis,lucidis, cla- 
ris mediocribus , neque rotundis admodum : ex 
ipfa proportione animus metiendus integer & 
fanus.Quibus vero in morem vitellorum prope 
dentextra foramina(vt in paucishoc conipice- 



PROGNOSTICA IN 

felicet)ita infigniter delyiantem portendunt 
crafliim,&hebetem . ad hoc etiam luxuriofum, 
pigrum,mendacem,fiinplicem.Similiter fi vel ni 
mis ampli fint,aut prodigiofa* aperturar. Ediuer 
fo profuudi , inuidum, malitiolum, ftru&orem 
malorum, iracundum, fufpitiofum . Sic quibus 
compreffifunt , & velut ad fcopumintendenti- 
bus,crudeles,tyrannos. Vbi vero deflaccefcunt, 
voluunturque vltro , citroquc (quimos eft eo- 
rumquiiamfrontem&pudorem omnem abie- 
cerunt) impudicos,arrogantes,inftabiles, men- 
daces:peffime autem omnium fi citrinatifuerint 
atque fucati. Quibufdam diftillant atquerube- 
fcunt,quod non natura indicat, fed humiditate 
cercbri,&phlegmatisabundantiam.De iis fatis. 









CHIROSlANTIAM. 48 

)&Dc iudicioNafi. 
CAP. 1 1 1 r. 

DE NASO Rhinocerotis,prouerbiumin 
eos quialios rident.Ha-betenim hoc qui 
nafo funt adunco, vt & ipfi facile alios ri 
deant. Quanqua alioqui apud Perfas decori hoc 
fit magno,atq; eode adunco preditum efle Siznt 
illudfuum Xerxenhabuiflememorant hiftorh; 
Xenophontis & Plutarchi , & vfq; in hanc diem 
neminemfubrogant ad id faftigii , nifi adprime 
fueritnafutus.Ferunt&huncfuiffeaudaccm,de 
riforem,&magnanimum.Vndeaugurantu,-,de- 
rifores & audaces effe qui huiufmodi habent,im 
poftores,proditores,rapaces,auaros . Hoc de iis 
qui recuruos habent nafos,vt accipitres,& aqui 
\x. Qui vero cum curuitate fuperne prominen- 
tiam habent,remifla nonihil curuitudine,de iis 
aliudiudiciumeft . Hivtplurimum liberales& 
magnanimifunt,eloquetes &fuperbi.Nifi vbiil 
Iiusapexfueritexacuat 9 ,velacuminat9.quiquo 
magis acuitur, hoc amplius reddit iracundii,fe- 
uerum,tergiuerfatorem . Eft aufem hic maxima 
varietas, vtfenne nofitaliadiftinctiofacierum, 
quampernafum,potiflimumtamediicrimenin 
longitudine,denfitate , &curuitate . Deincur- 
uisiamdiximu*.Oblongi,fiadmoduminlateri- 
bus promittentes fuerint,fynceritate pra-ferunt 
animi,fed corpore atque caftitate parum poten 
temcontinere,ad probe mentulatum,appetente 



PROGNOSTICA IN 

coittis,crafsicies & amplitudo narium,hebetudi 
nem adiicit,ftoIiditatem,amentiam, derifionem 
dolum, atque immoderatnm appetitfi ad coitu. 
Inmedio latus,atque nonihil coprefTus,infum- 
mitate verd eleuatus : mendacem , proteruum, 
crudelem,loquacem,petulantem. Longus & vn- 
decunquerotiidus rapacem,& ccelitus fato quo 
dam procliuem ad malum.Et eft in colore diicri 
men. Vbi fi liuidus fit,vel rubeus,aut fane rubeis 
£bris intertextus,vel pucrulis, egregiu indepo- 
torem elice,ebrium,fiticulofum,.calido hepate, 
deditum luxuris, exagritudinibus vero mor- 
phea\llIudobiteradnotamus,decorruptisiuue 
nibus,& iuuenculis,fi quis fcire cupiat. Nam il- 
lud praxipue ex nafo cognofcitur . Cartilago 
qua: in apicenafi eft,fi fecare fepermiferit , atq; 
perindeattra&o findidigitulo poteft.,indicium 
eft corruptum,velcorruptameffe.Sunt& alia 
pleraq; , qua- quoniamad pra-fensnegociummi 
nimepromouent,lubenspratereo. 



PHySlOGNOMIAM. 
^Deorisphyfiognomiaj&quid 
ex lllius* afpeftu diui- 
nandum fit. 



4» 



CAP. V. 




ORIS Phyfiognomiam,& labioru vno fer 
mone expIicabimus.Os aut magnu eft & 
patulu:autanguftum.Patens,quopreci- 
pue videmus infignitos FrancosIabrones,auda- 
cem,obftreperum, impudicum, mendacem,im- 
poftorem,luxuriofumfignificat,neq;mevnqua 
hic fefellit iudicium.Econtra anguftum,retento 
rem arcanorum,modeftum, fobrium,pudicum, 
timidum,&largum. Fcetulentiam anhel^tus,vel 
dentium . Medicorum fcholx dimittimus , qu* 
ab illis & copiofius,& eruditius explicantur.il- 
lud experientia compertu eft,tenuibus labiis lo- 

g 



INTRODVCTIO IN 
quaces efle,& eloquentes,garrulos,fagaces,pru- 
dentes,& ingeniofos. Prsgrandibus aute labris, 
& quibus dependet labiii inferius , adeo vt cmi- 
neant dentcs,bardos,ftupidos,indociles, impu- 
roSjluxuriofosjinconftanteSi&malbs. 

J^De phyfiognomia lingna: & dentium. 
CAP. VI. 




LINGV A pufillum quide membru, fed ma- 
gna iaftas,incurabile malu,plcna veneno 
mortifero,& eo peftilentior,quodneq ; ex 
phyfiognomia , nequealiunde perueftigari fa- 
tis poteft . Vtcilq; animaduertatur in eam , raro 
fuifimiliseft,nifi quantum balbutiem attinet & 
eloquentia.Balbutiem efficiunt grofllc,immode 
rata:,pra:Ionga>.E regione tenues,acuminata>,li- 
mat* viperarum more,€loquentiam,aftutiam,& 



PHYSIOGNOMIAM. ?o 

calliditateprafeferunt. Tametfi hicaliudfin- 

fant.Aftrologi,nonlinguar vitio tribuentes bal 
utiem, fed Mercurio euerfo, &eo retrogrado. 
Sed ha:c ahas.Dentiii eademratio eft. Hifi fpif- 
fi fint & canini:ex ipfo robore vitam longua prg 
fagiunt,neq;video quid hic multis fit opus.cer- 
nere enim eft decrepitos iam, qui nihil vnquam, 
molefti* perptifi indentibus funt.E conuerfo 
marcidi,vacillates,rancidi,minuti,breuitate vi 
ta;,caIorisabundantiam, noxium humorem:hu 
iufmodifunt ferme cholericorum . Aliqui quo 
adanimumnihilvidentur mutare, quodquide 
obferuatu fit.Vbi diflocati fuerint,aut extra fe- 
riem ftantes, videntur nebulonem indicare, lo- 
quutuleium,infolente,pompofum,&inftabilS. 



J^DeMento. 



CAP. VII. 





W&W 




INTRODVCTIO IN 

DE Mentovideo couenirePhilofophos: 
vtficut nafus recuruus,fiue aduncus.vel 
pra:acutus,femperiram,fuperbia,&tyra 
nidem nota t:ita & mentum fignificare aiunt acu 
tum.lllud verononpoflumnonexponere inlu- 
cem:quimembrisaliquibusmutilatifunt,quod 
ab lllorum commeirio temperemus:ab iis inqua 
quimembrisaliquotoibatifuntpernatura,no 
artevelmaleficio. Etquanquam rortaflecurio- 
fum,veIfuperftitiofum id efle videatur,proditii 
tamen eftab fapientiflimis viris,equib9h«c de- 
cerpfimus,a Galeno,Hippocrate,& ab iis etiam, 
quibusmale propitia fortunaeft: verbigratiaj 
quibus mutilati funt oculi,nares, os,pedes,mk- 
nus,& altero claudicant pede: vel de quibus con 
ftat,quod Saturnicifunt . Supcrftitiofum inqua 
videbitur,quod dico,fed tamen quod verum eft 
dico,&audafterdico. Diflentiunt fibiinuicem 
Saturnici & Iouiales, Martiales & Venerei vide- 
as idin hominumconuentibus,&cociliabulis. 
Videtur autem nefcio quid aliud interuenire:cu 
reuera nihilfit aliud,quam Planetarn repugnan 
tia,& afpeftuu infelicitas. Frigidus eft Saturnus 
&ficcus,Fuppiter calidus & humidus. Atquiiam 
poteft fieri,caliditas & frigiditas vt fibi no repu 
gnent^Rurfum Saturnuspigrosefficit, &tena» 
ces, &tardos , folitarios ,malos, intra&abiles: 
Iuppiterhumanos,flexibiles,dociles,benignos. 
Quodigiturin Planetarum qualitatibuseft,id 
pro rerum &ingeuiorum inclinatione atquein- 



PAYSrOGNOMIAM. ^r 

flirentlaefficit in illisPlanetarumqualitas.Quis 
horumigituringenia cSponet : aut quis hicex- 
tricabitie: Atquiidiam ex Aftrologia didicit, 
nouit quid cuiq; donandum fit,vt quiiq; traftan 
dus eft, poteritq; ex fuis affe&ibus remittere in- 
terdumaliquid.vtVenus, quiipfanatura cum 
Marte non ftat, fua tamen mollitia? alterius tem 
perat feuitiam. Defignatis illud nullibi non ce- 
lebratiflimum eft,quod Ariftoteli tribuunt, ca- 
uendum efle ab his quos natura fignauit. Satur- 
nicorum meminit & eleganter do&iflimus Mar- 
filius Ficinus libro tertio, de vita ccelitus copa- 
randa.Eius verbafichabent. Saturninieuadunt 
immundiquidem,ignari,inuidi,triftes,da:moni- 
bus immundis expofiti: quoru commerciij pro- 
cul effugito.Nam Saturni quidem venenum ali- 
bi fopitum Iatet, ceu fulphur a flamma remotn: 
inviuentibus vero corporibus fa-pe flagrat,at- 
que vt fulphur accenfum,non comburit folum, 
fed etiam vapore noxio omnia circum implet, 
atq; inficitappropinquantes,&c.Ita etia Iouia- 
les prsfente tali aliquo fignato infelices eua- 
dunt . Ha&enus Marfilius. Apollonium Thia- 
nium fama eft , in Ephefo deprehendifle Satur- 
nium fenem, quifola prxfentia fua totam vrbe 
infecerit peftilentia . Hxc cum copiofeab eo- 
dem viro iapientiifimo traftatafint, cxtera fol- 
licito leftori rel>inquimus,nobis fatefle indi- 
caffeauthorem. 



2, «i 



INTRODVCTIO IN 

ffc-De capillis,&alii$accidentibu$, 
C A P. VIII. 





CAPILIORVM phyfiognomiamita recte 
defcribemus,fi primu illorfi natura adfi- 
gnauerimus. Nofuntaliudcapilliquam 
vapor calidus & ficcus ab aere circuftanteinden 
fatus &ficcatus. Qua finitione id in primis pala 
fitjfenes & Saturnicos debiles efle,ide6 ob perpe 
tuum in viribus gelu.ChoIericos item hirfutos, 
comat-os,propter calorem, & aduftos humore$. 
Nifi in quibus nimium calor ille abudat . Quod 
autem crifpi funtquida,&retorti, idporisad- 
fcribunt medici, qui prafra&i comam quoq; fic 
«ifponunt.Subin.de fcramus nunc iudicium. Cx 



PHYSIOGNOMIAM. f2 

fariesplana, mollicnla, tentiis,mollem,tfmidu, 
remimim,paciricum indicat. Tenax & grofTa,au 
dacem,robuftum,fallacem,fortunatu.Suntqui- 
bus frons capillatior eft,& tepora hirfuta,iis trl 
buemus luxuriam,vanitate arrogantiam.Crifpi 
tudini tamen fi accedat durities, femper ignauia 
lngenn pra: ie rcrt . Qax vero rn anguhs teporu 
in more cornn effertur crifpa,&galeata,vel cri- 
ftata , pra> cxteris hominibus graui alicui vitio 
implexum &deditum-.rubeam habente fimiliter, 
fed quod nemini non compertum habetur . Jlla 
optima eft , qua: candenti quoda nigrore nigre- 
fcit.De iis pronunciandu, quod prudentes funt 
& cogitabundi,fideles probi-.pariter &alba,f!a- 
ua,glauca,vel fubalbida . Illudexmedicoru de- 
cretis obiter etiam adiiciendum cenfemus: qui- 
bus pramaturi fubcrefcunt caniin iuuenta, efle 
incontinentes,impudicos,&inftabiles.Prxterea 
& illud traditu ab Alexadro Aphrodifxo, quod 
humor ille qui mafculis in coma refoluitnr, mii 
lieribus conuertitur in menftruum, vel inlac, fi 
coceperint. Et quibus barbitium fuccrefcit has 
quoq; viragines dicimus,certi quod coitus funt 
appetentiffimse. 



g "» 



INTRODVCTIO IN 
f#De Phyfiognomia faciei. 
CAP. IX. 




EX TOT hominum faciebus an non mirum 
videtur tibi,quod vix duo fibi coueniunt? 
Quo fit etia,vt ne hic tardi certa coniectu 
ra poflit. Quis enim poterit omniu animos fcru 
tari^Si quis tame curiofior fuerit,habet ad id co 
Iorem,&proportionem . Colorum enim extre- 
ma vel temperamenta vt in pi&uris pra:ftant,ita 
in faciebus vel bonitate arguunt , vel malitiam. 
Rubeus nulli no fufpectus eft , etiam ex prouer- 
bio,compIexionemindicanscaIidam.lllaudatus 
&liuidus, vel plumbeus, prxter Saturnicam in- 
clinationem &atrambilem,etiampeffimas ani- 



PHYSIOGNOMIAM. fj 

mi afte&iones figniflcans ,vtputa inuidiam,ira, 
rancorem,machinationes,infidias.Albusfami- 
neus,mollis, frigidus, frigidumquoquc &mol- 
lem eiFicit. Praterquam vbi albedini qua^dam 
rudebo fanguinea interpofita eft , ea cernere eft 
in fanguineis-.hic inter omnes non folum lauda- 
tiflimus eft,fed honeftir etiamrebus occupatum 
eflicit,& ad omnia idoneum . De ipfa vero pro- 
portione hoctene. Aut oblongafacieseft,pro- 




minentibus hincinde maxillarum oflibus, & ho 
minem diuinabis audacem,fuperbum ,iniurio- 
fum,rixofum,falIacem.Autmediocris,nonma- 
cilenta admodum^neq-, pra»pinguis,aptufignifi- 
cat ad omnia.Carnofa,pigrum,phlegmaticum, 
tardum,letum,timidum,veneceum,inftabilem, 
pr jefumptuofum:& quo maior accceflrit craffi- 



INTRODVCTIO IN 
cies,hoc hebetiorereddit,&intra&abilem. Ma- 
cilenta vero modiocris,ingeniofuni,ftudiofum, 
prudentem.Inflationes vero maxillarum,no ac- 
cedente carne,aliud prarfagiunt. Nempe epilen- 
tiam,&regiummorbum.Pallida nufquam pro- 
batur.Crocea, qua* tamen ex natura crocea non 
eft,autideritiam,autopilationefplenis,autin- 
undationem fellis &cholerar.Medicorumfenten 
tia,minquamadfexagefimumannumprouehiin 
tur huiufmodi. Ca-teraquiatriuialiafuntliben 
ter diifimulamus. 

J-^Dephyfiognomia Aurium. CAP. X. 




A 



VRES tametfi ad profpe&um no veniant 
quibufda,tamenpatula;,obloga;,&afini- 
ns fijnt,& ex naturis poti^ animalis me- 



PHYSIOGNOMIAM. 74 

tiunturquamaliunde. Auritiinmorem afino- 
rum^gnauosfignihcat^&afininismoribus.Suc. 
anch &mmufculis auribus,vt fimiavnftabiles. 
«lallaces, 

f&Dephyfiognomia capitis. 
CAP. XI. 

m N omnia illa fi fumas inuice, os, mentu, 
ZA Iabia, capillos, fronte oculos, tempora, 
* J caputcoftituunt>autprodigiofenugni- 
tudinis,autexilc.Superneacuminatum,inftabi- 
lem,bardum,indociIcm,hebetem,inuidufignifI 
cat.RotundummcdiocrimoIe, ingeniofum, fa- 
gacem,aftutum, bona; memoriaj . Rurfiimexile, 
&gurgulioneno admodu oblonga,fenfata, pru 
dentem,doftfi. Vel exiguum caput, & pralongu 
collum,infortunatum,debileminfipientem. 

J^De coloretotius capitis &corporis. 
C A P. XII. 

ET quod de mebris dixim9,ide de toto cor- 
pore fentiendu putamus.Corpufculum ip 
fum fi taftu expederis,licebit in proptu di 
gnofcerecjualitarem vel complexione.Delicata 
&gracili i,bene curata cuticula,& carnemolli, 
maximefiruborisnonn>'hiIaccedatingenis,fan 
guinis dominium fignih"cat.Alba,carnofa,mol- 
Fia,phlegma . Fufca , fubrubicunda , choleram. 



INTRODVCTtO IN 

Nigra,fubnigra,pallida,vel fub pallida, melan- 
choliam,veladuftam choleram.Sicfi rugofa,ner 
uofa & callofa cuti* fit,identidem cholera Gra- 
cilia,tenuia,alba,phlegma,imbecillitatem,&hu 
iufmodi. 

f^Debrachiis. CAP. III. 

DE Brachiis nullnm negotium eft-.nemine 
tam efle craflie minerua: puto,qui no pro 
tin 9 robuftos acfortes iudicet,quib9ner 
uofa vel carnofa funt brachia: cu hispotiflimu 
conftent robur & vires corporis. Praterqua vbi 
carnofa cute , nerui non adeo varii & multipli- 
ces iunt.huiufmodi funt phlegmatici & fangui- 
nei,procliues adignauiam . Portentofeprolixa, 
audaciam,fortitudinem, ignobilitatem, & cum 
hoc vitam breuem fignificant . Curua refpechi 
ftatura,velmoliscorporear,ingratos, impuden- 
tes,auaros,obtre£tatores,inuidos, fugbosjhaud 
multum difcrepantes ab iis , quibus pilofa bra- 
chiafunt,quosfimiliterpetulantes,venereos,va 
fros,aftutos,inftabiles,& verbofos pronunciare 
oportebit. 



PHySIOGNOMIAM. 
J# De peftore & coftis. 
C A P. X 1 1 1 1. 



Jf 




LEONIS non robur modo, fed &audaciam 
expe&oremaximediiudicat, quinaturas 
animaliumdefcripferunt.Ex earaem conie 
crura&fortem hominem & audacem dicimus, 
cuipecTusfit &prominens,luxuriofum,proca- 
cem, lafciuientem in verbi*, fuperbum,iracun- 
dum,tcnacem. Cui vero hirfutum & quadam pi 
lorum filua obdu&um eft , cholericum indicat 
hominem,cumfuisproprietatibus . Recaluuro, 
frigus & phlegma fignificat Vnde quibus in gib 
bumeleuatumina>qualeeritpe£tusalteraparte, 
hos deprehedim 9 fallaces,infidiatores, & adpef 
fima procliues,martiales, vanos,hypocritas. Iu 



INTRODVCTIO IN 
quibus fuperne vfquar gnttur rubet pe£tus, cotn 
perimusiracundos,contentiofos,pra:fumptuo- 
ibs,arrogantes,inconftantes,timidostamen.ll- 
ludtamen optimum efiedecernunt ,quod pla- 
num , quodq;carnofum mediocrc & depile eft. 
nam eft indicium hoc difcrcti,prudentis,& bo- 
norum naturalium.Et ne qnid etia,quod ad me- 
dicinam fpeftat,relinquamus intaftu,aliud quo 
que non indignum fcitu eft,quibusminuta funt 
corda,ca-teris efle cordatiores:quod lpiritus illi 
impellentes vitales,in minuto membro prarfen- 
tiores fibi funt,quam in pragradibus, vbi facile 
difperguntur. 



M 



J^Dephyfiognomia manus. 

C A P. XV. 
AnuumPhyfiognomia , quoniaabude 
defcripfimus in libro noftro de Chiro- 
mantia,iftuc remittimus leftorem. 



^DeVentre, Dorfo,& Iliis. 
CAP. XVI. 

NONmultumnegotiumeft,etiame ventre 
iudicare qualis quifq; fit, atq; ite e tergo, 
& iliis.Sunt enim hxc non minima corpo 
ris mebra.Sed qua; hxc fint audiamus. Venter pi 
lofus,&vmbilico tenushirfutus,cu primus luxu 
riofum fignificat-.deinde audacem,atq; magna- 
nimum,prudentem,intelligentem,ftudiofum,fo 
lertem,alioqui tardefortunatn.Macer &tcnuisy 



PHYSIOGNOMIAM. f6 

calidamatque cholericam complexionem non- 
nunquam etiam melancholica indicant comple 

xionem. Vtplurimuquiadipofoshabet&craf- 
fos ventres,ingenio quoque no multum valent, 
illud iam crcbra expcrientia copertum eft. Ter- 
gum illud laudatius eft , quod amplu & robuftu 

eft,indiciumetiamfortis&robuftihominis. A 
gibbofis & recuruis quidam cauendum fuadent: 
quod pr<e carteris infigni aliquo fcelere preftant, 

maximedetra&ione&inuidia.Coxzidemindi- 
cat ferme,fi crafla: fint & carnofar,quod carnofe 
fura: & pedes,nempe audacem & fortem. Eadem 
ratio quorum cruraneruofa funt,macra tenuia, 
exilia,nemo no videt imbecillitatis efie indicia. 
Impotentisillud velmaximum argumentiiexi 
ftimant,fi depilesfint pedes:ediuerio ir.cotinen 
ti*,audaci«,fiquammaximehirfutifint.Itaqui 
bus duri funt , hebetes & obtufos : quibus verd 
molles, leues,IeuiaatquemolIiaquoq;ingcnia, 
Demulieribus hoc obfematum habenf. vt qui- 
bus pralongi funt pedes,haj ad procreatione li- 
berorii fint aptiores. Aiunt enim,generandiap- 
petitum potiflimumdccerniin pedibus:&in mu 
liere vulus fignumefle pcdem : id qnod aflerere 
videtur Albertus in libro queminfcripfit de Ar 
canis mulierum,videlicet, menfuram medii pe- 
dis,nequeomnino etiam male. Lego enimapud 
alios fcriptum , qui e medicorum funt cohorte, 
nifi calefattispedibus,vix quempiam pofle con- 
cumbere. 



INTRODVCTIO IN 

JfkDe tota hominis ftatura. 

CAP. "XVII. 

Llcebit & ex ftatura iudicare.Sic enim ( pdi 
tum ex hiftoriis Iegim 9 de Maximino,qui 
ob infignem ac bene portentofamlogitu- 
dinem pro bardo habitus eft . Vnde etiam illud 
dimanauitprouerbiu.Climacis Aegyptia,& ca- 
liga Maximini. Quanquam qnid de hoc attinet 
citarealiquid^cumpauumvideamusomneseos 
qui tam prodigiofce Iongitudinis funt , parum, 
velnihil omnino fapere, atq; id potiifimum , fi 
macro fuerint & oblogo cofpore,exteto & cico 
nianocollo.Huiufmodianimaduertimus.quof- 
dam in aula Friderici tertii,& Caroli Imperato- 
rum, ad miraculum macilentos & proceros,fu- 
Ipicienda; amentia: & ftoliditatis . Neq; multum 
ab iis etiam diftant,qui curuiter incedunt . Vn- 
deillud irroborauit fortafle veteris prouerbii. 
Raro vidi procerum fapientem , & paruum hu- 
milem. Qus vero mediocris eft,decenter obefa, 
fimul atq; qualitatibus aliis probe inftrufta,in- 

feniofum,prudentem,&inrebus omnibus expe 
itumdenotat. 

^Epilogus &recapituIatiototius 
Phyfiognomica: artis. 
Ha-c quafi prxfati, vt ad fummam reducamus 
omnia tametfi & ipfa qua: diximus fufFicietia vi 
deri polTint. Ad fumma igitur,fi metiantur a ver 
tice vfq; ad talos omniamebra, fi pronuncian- 
du eft de fingulisjde oculis in primis . Hi quibus 



PHYSIOGNOMTAM. f7 

contigerint humidi,lucidi,hilares, vibrates,hu 
iufmodi etiam mores indicat,nempe hilares. Sed 
ha:cperfpicacius videripoffiint, fi velutintabu 
la e regione fubiiciamus , quid quodlibet mem- 
brum fignificet jid enim intendebamus.Porro fi- 
tum ipfum Iocauimus talem. 

Oculi humidi,Iucidi,hilares probos mores,vi 
taconfpicua.Obfripidi,defixi,fubrurFi,pra;gran 
desjvoracitatem &libidinem. Paruidenxi,aua- 
ritiam.Glauci,infidiatore.Defixi,dolofum.Mo- 
biles,feditiofum,fufpiciofum,inuidum, oftenta 
torem.Ampli,fegnes.Tremetes,ignauos.Mican- 
tes,vinolentos.Parui,imprudentes.Subtremuli, 
iniquos.Varii & parui,dolofos, adulatores. Ad 

nafumvergentes,venereos.Ampli,ftillantes,mo 
bili afpeftu,furetes. Aridiores,verfutos. Tremu 
li,impudentes.Nigri&clari,iuftum,folcrtem,Ii 
bidinofum,fcitum. Ambitus eorum viridis,do- 
lofum,iniquum,furem.Humidi,metismagnitu- 
dinem,integrum eloquium,rectum confiliu. Ma 
gni vibrantes,dementes, leues, gulofos, Sinuofi, 
caui,& aridi,peruidos, proditores . Excelfi,am- 
pli,lucidi,purihumidi,foIertes,ftudiofos,ama- 
tores.Fluidijlachrymofi non exa?gritudine,ftul 
tos.Caligantes &aridi,peruidos.Vibrantes am^ 
pli,humidi,lucidi,inteIligcntes,fubIimes,viole 
tos,magnanimos,ia£tabundos. Nigri &refplen- 
dentcs,timidos,pefnmos.Circunturgentes,cru- 
dos,gulofbs,inamabiles.Pufilli & caui,cupidos, 
infidiatores. Hilares,iuftos,Procliues adrifunij 

h 



INTRODVCTIO IN 
humanos,pios. Humidi,boni confilii.Triftes & 
lmmiles,velhnmidi,.ftudiofos.Cumciliisrece- 
dentibus,amabiles.Cdnniuentes,infidiatores,fu 
res.Lippi,Iibidinofos.Portenfisfuperciliis,effce 
ininatos.Lufitantesciliis,adultcros. 

Frons angufta,ftolidum. Longa, docile » Sub- 
lata,turgida, rotunda, veriutum,tergiuerfum. 
Rugofa,curisoneraturn . Rotunda inuidum,& 
dolofum.Ampla,largum,liberalem. 

Supercilia pilofa T baibutiem. Protenfa adtem 
pora,immunditiem. 

Facies plana,litigiofum.Carens tumore,iniu 
riofurn,immundum.Macilentior,fapiente.Car- 
nofa,docilem.Tnftis,ftultuir>,prudentiam. 

Aurespatube, infenfatu. Vaftx,imprudente. 
Parua:,ftultum.Quadrangula?miditum. 

Nafus acutus,iracundum.CrafTus & humilis, 
malis moribus. Vergens ad os ,honeftum forte, 
docilem.Magnusjbonum . Paruus, deceptorem. 
Simus,libidinofum. 

Naresfolida;,fortitudinem . Rotundx,timo- 
rem.Diducts,alacrem. Angufta; & rotundar,ftul 
tum. 

Os latum,bellicofum audacem. Vaftu promi- 
nente Libio fuperiore,voracem,impium,loqua- 
cem,temerarium,ineptum,crudum. 

Labra exilia,tenuia,fubtilia,eloquente.Subti 
lia in ore minuto,effceminatu -> Carnofa,ftultu. 
Quibus canini dentes labra extollunt, cotume- 
liofosjparum fidos. 



PHTSIOGNOMlAM. 2f 

Gurgulio afper,nugacem,inanem. 

Ceruix longa,exiIis,timidum,malis moribus. 
Crafla,longa,furiofum,timidfi,pertinace. Me 1 - 
diocris,docilem,robuftum,virtuofum . Crafla, 
rudes,barbaros,difficiles . Afpera cotumelioffi. 
Curta,temerauum.Incurua,incuriofum,auaru, 
Flexa indextrum,temperatum.lnfiniftrum fle- 
xa,ganeonem,ftuItum. 

Pe&usingens,laudatum,Amplum,maonani- 
mitatem,audaciam,probitatem.Paruii, timidu. 
Corpulentum,inhumanum,crudelero. 

Mamm^pendentes a pe&oreiviolentum. 

Ventermagnus,indifcretu,ftolidum , fuper- 
bum,luxuriofum.Stri(ftusamplopeftore,intelli 
gentem,confiliarium. 

Tergum latum,generbfum.Mediocritas tergi 
& pefto ris,laudabilem.Incuruum,parcum,aua- 
rum. 

Brachiapra>longa,audacia,probitate,robur. 
Succinfta,feminariumdifcordia»,libidinem. 

Manus curtx,adtnodum craflum,rudem.Piri- 
guescumdigitis,furaces.Paru£,veYfutos. 

Pedescantofi,fatuitate. Parui, leues,duritie. 

Tibia?fubtiles,ignorantia.Grofile,audaciam, 
fortitndinem.Lata:,fortitudinem . NeriVofie ro- 
bur.Curta: &pingaes,immanitatem,Gibbofa: & 
cau« inferne,maloshomines©ftendunt.Mollei, 
turgid«,moratos. 

Suts craftle & curt*,afpe'rum calcaneuto.Pm- 
guk erura* futuram infaniam oftendunt. 

k ii 



DE FACIEBVS SIGNORVM 
ITHsfuntinPhyfiognomicam artem introdu- 
ftiones breuiufcule,quibus adiutus quilibet in- 
genia hominum diiudicarepoteft.Neq; me fugit 
eandem fermefabulam egiife Anftotelem , Me- 
dicos,Vallam,atque alios quamplures.Non mi- 
nuit hocnoftrum conatum,velhonore.Id pr#- 
ititimus quod potuimus,vel illorum etiam adiu 
ti opera. Quod fi dentibus fuis roferit nos cani- 
fiisquifpiam:fciatnon commentarios fcripfifle 
nos,fed compendium,atque ita finis efto. 

J#PERIAXIOMATA DE FACIE- 

bus Signorum,quid in vnaquaq; do- 

mo efficiat in natis Sol. 

L I B. ordine Tertius. 

PRAEFATIO. 

CVMin difciplinas Aftrologicas inducere 
atq ; imbuere decreuerim? ftudiofos,fint 
que multa qu* circa harc obferuari opor 
teat poft domoru fitum,&iudicia horofcoporu, 
idiamreliquumeftjde faciebus cognofcerefi- 
gnorum,quid fingulis in gradibus efticiat. Nam 
aliam ac aliamSoI,atque carteriPlaneta: in gra- 
dibus & faciebus habent operationem, diuiU e- 
nim,aliud ia prima,aliud in fecuda,aliud in ter- 
tia agunt fccie.Qudd vt intelligas,quodlibet fi- 
gnunun triginta gradus partiuntur,Triginte hi 



PERIAXIOMATA. f9 

gradus fi in tres pa rtts fecentur.Prima feries vf« 
queaddecem,primamfaciemtenet . Deinde ab 
dece vfq; ad viginti,quicquidinteruenit,fecun 
dadicitur.Refiduu vfquead triginta,tertia:atq; 
in hunc modumfupputandumeftcumreliquis 
fignis Higradus,quo magisacmagisaugefcunt, 
tanto in vigore,pra?cipue in vltimis facieb? de- 
crefcunt,fiuntq; remiffiores in fine,quara vel iri 
initio,vel medio exeiterunt. Hscatq; alia breui 
teradnotauimus ex Abraham,Hali, Alcabitio, 
mico,&c , Quod fi iterum Zoilusquifpiamob- 
ganniat nobis,cur hec ad noftra traham9. Huic 
refpondemus,viros illosdoftiffimos, no omnia 
edocenter fcripfiffe,qua: confummatum poffint 
efficere Aftrologum:verummagis fuiadmonen 
di,quam aliorum docendi gratia. Atque his ita 
pr*libatis,ad Arietem progredimur. 

Solin Ariete. 
SO L igitur in Ariete , quod primum fignum eft 
inter reliqua figna duodecim,in primisdecem 
gradibus editos in lucem, facit comimiter fub- 
ruffos,fimios , ventre exili&angufto,macilen-« 
tos,atq; fignatos in finiftro pede vel cubito:ami 
coshabentesplurimos,odientesmalum,profe- 
quentes quod optimum eft. 

In fecunda facie,id eft, a decimo gradu Arie- 
tis, vfq; ad vigefimum,facit nigrni»,qui nigrior 
tamen non in vitiumreputatur,fed in venuftate 
&maximamciuilitat^m.TemperatequoqiXjua 
litatis,& iracundum,fufpitiofum, fraudulentu 

h iii 



DE FACIEBVS SIGNORVM 
eordatum,feptum inimicis pluribus, qui hunc 
venantur ad mortem. 

Intertiafacie,interdum rufTum,croceo, per- 
mixtum colore,folitarium, meditantS infidias, 
&fraudcs frequenter. 

Sol in Tauro. * 
NATVM in prima facie,nautim facit,& pregran, 
dibus ..liquando oculis,labronem, fignatum in 
ceruice,verutn, fefuuum admodum , in dclitiis 
femper occupatum. 

Infecundafacielafciuu, libidinofum,fed no 
vfqtieadeo vtin prima figni facie, vagabundum 
tamenatque mutabilem. 

In tertia facic frigidiore»complexione: pro- 
pterSaturnum r quinac vltima faciem poffidct. 
Gignit&aurium , ventris,accmrium dolqres. 

SolinGeminis. J£ 
S I cui in prima facie Geminortim ceciderit natt 
uitas,faciut moderate ftature corpore pulchro, 
membris omnibus bene compofitis :figoatu in 
eapite,vel genubusimanfuetum etiamjaborio- 
fum,&ab mulieribus diffortunatum, ac comu- 
niterfterilem. 

Infecundafacieminuiitftatur3,addutnigre- 
dine,fignant in cubito,in genitalib9,& quod in 
aliis diminutu videtur, in eloquetia reparatur. 

Intertia,deficientib9 gradibus, decrefcere fa 
ciunt,& in natis probitate, & debitam membro 
rum proportionemrfaciunt infenfatum,& nuga 
rumdifleminatorem. 



MRIAXIOMATA. «O 

SolinCancro. \J5\ 

N A T V M in decem gradibus primi$,corpofc & 
pilis decentem facit , ftriftis fuperciliis , eruditi 
ingenii,fignatiiin brachiodextro , & cruribuit 
prarterea animam influit bonam , & amicorum 
copiam. 

In fecunda autem facie ruffo capillitio , brc- 
Miftatura,imberbem,fignatiiminoculis. 

In tertia facie craffum,hebetem , pilofum fu- 
perciliis 3 pruriginofum,facie quafi iufufflatum. 

Sol in Leone. A 

S\C in prima facie vitsdonatii, corpufculo ve- 
nuftofacit,rubicudo colore, modico permixto 
albore,variegatis oculis,corpore redto,pedibus 
autem morbidis,prarcipu^in fenio ,fama atquc 
egrcgiis fa&is agnitum pluribus,fimplicem,dile 
ftum ab Regibus & Principibus terra. 

Infecunda facie pe&ore lato,tefticul is & rap- 
bris gracilibus,cordatum & honcrabilem. 

Intertia.facie ftatura breuem ,colore rofco, 
permixto etiam albore,obnoxinm etiam multis 
SEgritudinibus,fcortatorem,& mulierii amatore 

Sol in Virgine. -H? 

FACITnatumdecetiftaturaSol.pofsidentevir- 
gineprimamficiem,corpore procero,facie pul- 
chra,fciolum,acutum,prudentem,crifpocapilli 
tio,cynedum,comatuluni,arguta &fonora vo- 
ce,multarum artiumperitum , fedinfcecundum 
inprocreandislibetis- 

Siibfecudafacie,fimiliterfacievcnufta,paruis 

h liii 



DE FACIEE-VS SIGNORVM 
oculis,pulchro nafo, religiofum,doctu, probu, 
intcgrum,& Iaudis cupidiffimum. 

Sub tertia tamen facie fimplicem , pulchrum, 
docilem,fenfatum,prudentem,bonum. 

Sol in Libra. 
NATVM facit(cumfitfignii humans forma:) 
pulchra facie,fimplicem, laboriofum, modeftu, 
fauciandumaliquandoin capite. 

In fecunda facie fimiliter facie pulclira , fe^ 
oculislippeis interdil, velpetis:nam vitiumali 
quod illis inerit. 

In tertia facie honorabile,obferuandu, pul- 
chru:in extremo verdnullius,vel certe vtriufq; 
fexus:caueat ne toxicum qnippiam accipiat. 

Sol in Scorpione. /flf 
SOL in Scorpione facit difformem , in capite vel 
fcapulis fignatiijvelinfiniftro pede,vel brachio 
amplo peftore ,in proferendis falibus lepidum, 
fobrium,vel difcretum. 

Infecundafacie,capite magno, multiloquu, 
fignatum in genubus,vel tergo. 

In tertia, ftatura pufillum , contort is oculis, 
comedonem,& fcortatorem. 

SolinSagittario, ;fc 
FACITdecorumafpectu,procer« ftatura? , auli- 
cum ftudiofum bonarum rerum. 

In fecunda facie ftatura decenti, afpeftu pul- 
chro,croce6q ; , fuperciliis confperfisfignatu in 

In tertia facie,proceru,pulchr5,lato & pateti 



PERIAXIOMATA.. 61 

pe£tore,fignatum in peftore & pede. 
Sol in Capricorno. -jj 

FAClTpectorealiquandoampl 0)tencrum ,ftatu 
racompetenti, fedaliquantulu mn ig ra) fignatu 
notulaincubito,velpe£toreaftutum. 

Infecufjdafaciepulchrum^fignatumbrachio 
finiftro,fi natiuitas ruerit nocl;urna,malitioium 
naribus pralongis,ingenio acuto. 

In tertia facie corpore v e nufto,facie citrina, 
fignatum in brachio,velgenu.i ra cundum,ama- 
bilem,amatorem mulieru m# 

Sol in Aquario. sa 
S O L in prima facie A qiiarii facit corpore & fa- 
cieformofum^fignatuvel inpeftore, velinfini 
ftro pede,benignum affabilem , traftabile apud 
homines. 

Subfecunda faciefacit oblongum, rubeafa- 
cie,fignatum in tergo,velin cubito,tribulatio- 
nibus variis obnoxium. 

Sub tertia facie ftatura breui, vultu rofeo, fi- 
gnatum fub cubito, amatorem mulierum.Qui 
au tem in poftremo gradu natus fuerit, hunc no 
foluminproportionecorporis,fed in omnibus 
etiam a&ibu«ca>terisfaciet difconuenientem. 

Sol in Pifcibus inueneus. 3£, 
FACITcorporemolle,albu,pectoreamplo,bar- 
bitio decenti,pulchra fronte,c!ara cute, oculis 
patentibus & pulchris carnofum,atq; honeftu. 
In fecunda facie ftatura breui,xquali nigran 
tibarba,parumhirfutum,agilem,betum. 



DE FACIEBVS SIGNORVM 
In tertiafacieinmembris omnib^decorutn, 
venuftum:dat & vocis clangorem. 
HOCdignu item notatu indicauimus: quod cer 
tafiona funt,fiue forma?, qusadmagnitudinem 
etiam in artificiali Aftrologia tendunt . yt Leo, 
V irgo,& Sagittariu s. Quxda ad diminutionem. 
vt Pifces,Cancer, & Capricornus . Et quod eft a 
principio fignorum Arietis,Leonis, & Tauri,fa- 
ciunt tendere corpora ad groflitiem & fortitu- 
dinem: & fines eorum ad macredinem tendunt, 
&debilitatem.SimiliterGemini,Scorpio,&Sa- 
gitrariiprincipiaad macredinS &debilitatem» 
& finesdidorum fignorum ad groflitiem & for- 
titudinem. 

SedVirgo,Lihra,&Sagittariusadarqualitate 
ad bonamproportionem.Taurns ver6,Scorpius 
& pifces,vt Heliinquit,tendere faciunt ad diuer 
fam proportionem corporis. Nati etiam ia die, 
lympidiores iunt illis qui in nofte nafcntnr nox 
nanqj adiuuat Planetas nigredinem&obfcuri- 
tatemfignificantes:imd Epilentici erunt,inquo 
rum natiuitatibus Lunacum Mercurio cft , nec 
vnum ex illis comple&itur afcedens in hora na- 
tiuitatis:& fi cum hoc Saturnus fufrit in angulo 
in diurna , vel Mars in notturna natiuitate . A- 
mentes autem eodem modo funt.propter Satur- 
num in angulis i nofturna, & in diuturna.Et ma 
ximecum Cancer,Virgo,vel pifces in angulis re 
pertifuerint.EtcumSaturnusindomolumina- 
rium^ideftjCancro^vel Leonefuerit, paiTionem 



PERI AXIOMAT A. 61 

oculor um femper innuit. 

Signafignificantiapuftulas,leprani,maculas 
rubcas,prurigines,impetigines,furditatem,bal- 
butiem,caluitiem,paucam barbam, funt Aries, 
Cancer,Scorpius,Capricornus,&Pifces. 

Signa multorum nliorum funt Cancer,Scor- 
pius,&Pifces. 

Sigria fignificantia honeftatem mulieru,& rc 
ligionum , & eorum probitatem , funt Taurus, 
Leo,& Aqparius. 

Signa rationabilia funt , Gemini , Virgo , Li- 
bra,prima pars Sagittarii,&omnes partes A- 
quarii. 

Iracundia» figna funt & acuitatis, Aries, Leo, 
Scorpio 1 

Signavociferantia, &fortesvoces habentia 
funt,Gemini,Virgo,& Libra.vocc verocarentia 
funt,Canc er,Scorpius,& Pifces. 

Planetx qui4atdiuitias,funttres,{cjlicet,Iup 
piter,SoI,atque Venus.Sol etiam prndentia,Mer 
curius eloquentiam lagitur. Venus vero loque- 
lsornatum. 

Tria funt figna orientalia. Aries eft orientis, 
Leo fecfida eius triplicitas,& finiftra pars orien- 
tis,Sagittarius eft dextrapars orientis. 

Capricornus,eft cor meridiei,Tauru* finiftra, 
yirgo dextra pars diei. 

Libra eft coroccidetis, Aquarius finiftra,Gemi- 
ni verd dextra pars occidentis. 



DE FACIEBVS SIGNORVM 

Cancer eft cor feptetrionis,Scorpiusfiniftra, 
Pifces poftremd dextra par feptetrionis,Ex iis fi 
iam fcire volueris,ad quid nam conferat talis fi- 
gnoru refpeftus & difpotio ,id breuiter fic acci- 
pe.Dicimus tria eflefignaorientalia,tria ad me 
ridiem,tria ad aquilone, & tria ad occidentem. 
Orientia cofcrunt nobis,fi iis iam orientibus,& 
perfiftentein iis Sole , ad eam partem locemus, 
coftitii3mus,dirigamufq;eaqu«efafturifumus: 
nempead le&us,grabata. Veluti fi vita velimus 
viuerefanam,Ieuiterindormire,refperariinli- 
beris,fi adfuerit vxonltemfifuccedere cupimus 
empturi aliquid vel vendituri,contrac"tu:fi ho- 
ris,aut comodi fperamu s quippiam, aut fi quid, 
eft huiufmodi : totum ad eam plagamfaciamus 
qua figna ad prsdifta refpicitur.Sicuteconuer- 
fo,fi formidamus ne male fuccedat ajiquid illo- 
rum,vitandafuntfignacontraria.Inhuncmo- 
dumiudicare licebit de reliquis . Verum etiam 
id obiter defcripfimus , quando mentionem fe- 
cimus de qualitate &natura domorum. 

Sic copiofe,& non minus tamen fuccin&e ha 
bes Facierum,atque aliorum fignorum,fiue ima 
ginum naturas.Neque video,quomodo aliquis 
iuccinftiushastraderepoflet:&fi^lixisamba- 
gibus hic diu immoremur , non vfqueadeo ma- 
gnusfru&us eft.Vtciinq; enim ad Aftrologia g- 
mouent,non fic tame magna funt,vt in iis pro- 
rafit conftituenda & puppis.Nefciri commode 
non poflunt, fed fic tamen cummoderamine di 



PERIAXIOM ATA. 6f 

fcenda funt,ne iis iamfcitis,protinus Aftrologfi 
eflefequisexiftimet , vt ii etiam perfuadent qui 
eius fcientis principes funt.Quamobrem de mo 
deftia commonefacio te quicunque es ,qui ad ea 
artem videris efle propenfior, ne quid hic preci- 
pitanter agas , neque actu tam relata in medium 
alicuius natiuitate iudiciu proferas.Tam multa 
funt que fallere nos pofliint.Nepe hominis pru- 
dentia,difpenfatio Dei, fallax iudicium. Verbi 
caufo-.fieri poteft,vt in ariete natus aliquis,vehe 
menter iracundus fittatq; idem librata fecum vi- 
tiiturpitudine,iramipfam moderetut &fuppri- 
tnat-.ego ver6 huc iudicarem iracundum,quis no 
hic me rideret? fnclinent licet natura & fatn, ita 
tamen teperanda fententia eft,vt nifi profpectis 
adamufsim omnibus,facile hlc non prscipites. 
Si quid aliud agis,fcito no folum veri nihil pre- 
dicere te , fed etiam ludibrio futnrum omhibus 
hominibos.Hsc pafsim'.inculco,qudd fcia quof 
dam turpiflime hic lapfos, quod veluti fecuri ia 
fedecim pedibus,quod aiunt,figebant a fcopo. 

Finis L I B. Tertii. 




CANONES 
j^CANONES QJM D A M S VPE R 

»gritudinibus,quibus modis fuc- 

currendu igris fit exafpe- 

ftuSignorum. 

LIB. ordine Quartus. 

JfPRAEFATIO* 

TVLTVM hapcmedicorumvulgus 
quod noftro feculo fic videmus in- 
folefeere,atq; imponere nobis pur- 
purafua ,cumfibi ab authoribus 
fuis Praceptfi fqiant,vt abfq; Aftro 
rumconfilio nulli medicetur: &tamlonge , ab 
medicina eft,qui Aftrologia? ignarus eftjvt non 
medicus dicidebeat,fed & impoftor : tamen eo 
nunc ventum eft,vt e centum vix vnum aut alte 
rum reperias,qui vere fciat diiudicare, quo tem 
pore quxlibet medicinaadhibedafit.Quod for 
tafle mirum non eft . Quid enim illis ocium ef- 
fet,in Aftrologiaoccuparefejquibus ocium no 
eft, vt Galenum fuum legant , & Hippocratem: 
fed ex tumultu aguntomnia,ac prf fcriptis qui- 
bufdamreceptulisVVidimus quendam apudMa 
guntiacos non vulgarem,dixifles tertium Cato- 
nem,vel Galenum alterum,fi quid ad artem face 
retpurpura.Hic cu efletlonge cra{fiflim9,duo- 
bus vtebaturreceptis-.quf nefcio equibus fuxe- 
ratchartis.ineratillishellebori jy.veltatunde 
itiamonex ad laxanduni aluum, hxc alternatim 



AEGRITVDINVM. 64 

miniftrabat,non habitaratione vel complexio- 
nis,vcl argritudinis-.atque iis nugis tantum ad fe 
corrafit numerorum.vt functusiam vita,aureo- 
mm relinqueretpoft fetria millia.Summam ar- 
tis in eo collocabat,vt folueret aluum.Tantu in 
re medica valet purpura,& caperata frons. Hos 
nequemonebimus,nequeinviamreuocabimus 
homines craflbs,& qui oontemnunt etiam difce 
re.Ca;teru aliis,qui ruturi medici funt, iis regu- 
las prafcribemus aliquot: vt miflis veteribus nu 
gis,difcant e fupernis confulere a»grotis. Com- 
pertum eft enim qua fa:piflime,quod plures me- 
dici cii maximis ac potentiflimis pharmacis no 
potucrunt,id fimplici herbula perfecifle Aftro- 
logum, obferuata fignorum acceflu & receflu. 
Totum hoc,quicquid eft, in Canonespartitifu 
mus. 

JfCANONES, 

CANONprimus. Quatuorfigna funtquar 
interiora refpiciut hommis-.medici h*c 
fpiritualia vocant membra.Ea funt Can 
cer,Lco,Virgo,Libra. ExhisautemCancerhe- 
par,pulmonem, &praxordiareipicit . Leofto- 
tnachum,&eius oriiicium.Virgo ima ftomachi, 
ventre,diaphragma,& inteftina.Libra lumbos, 
inferiora,vmbihcum. 

Canon fecundus.Cancer qui refpicit pulmo- 
nem,ex«gritudinibusfacittufl'im,ptiflim,pleu 
rifim.Leo apoftemata,i&criciam,febres pcftilen 



AEGRtTVDiNVM 
tiam.Vkgo tumorem ventris,hydropifim,lyer£ 
riam,colieam.Libra defynteriam, dolorem ven- 
tris:& circa fpinam dorii. idq; fi preditta figna in 
eas inciderint domos qua: natura mala: iunt. 
Sunt autem he.Sexta,oftaua,& duodecima ab a- 
fcendente vel horofcopo. 

Ganon tertius.Natus in Tauro , vt plnrimum 
veneno fuccubit,maleficio,vel colica pafsione. 
ldq;inannisfatalibus,fcilicet,fexto,o£tauo,de- 
cimoofl:auOivigefimo,trigefimofecudo,quadra: 
gefimo quarto,iuxta reuolutionem anni duode- 
cimi ab oftauo natiuitatis fupputando. Ca»teru 
quoniamgutturrefpicit Taurus,hunc etiamad 
fquinantiam rcferunt,&apoftemata omnia, vel 
vlcera que ingutture contingunt: qu6d vbibe- 
ne refciuerit medicus,videat ne quid inconful- 
to,vel indifcrete exhibeat.Eft enim hoc canoni 
cumpene,vtperagehtefignumaliquodSole,vel 
potius Luna,quod fignum membrum refpicit, <f 
tunclaguet in ea reuolutione,mcdicina ad hoc 
membrumnoadhibeatur:autficadhibeatur,flo' 
vt fanet,fed vt foueat:ne in hoc peiorem in ftatti 
recidat,doneceuolatusexhocfignofueritSol. 

Canonquartus. Quibus ftranguria moleftia 
frequenter eft, vel calciilus, hi com muniter nati 
fnnt Sole in Ariete, vel Geminis,talemq; sgritu* 
dinemfortiuntur. 

Canon quintus '. Qui ViCces habuerint in ex- 
©rtu natiuitatis,vel in pifcib^ nati funt,iis time 
4* iafirmiutes calid*:vtputa febres calltes,tor 



AEGRITVDINVM. 6f 

nones ventris,venena,propter Libram dominu 
eius in oftaua domo. Imminebut tales argritudi 
nes,partim ab fcortis,vel malis mulierib^vel a- 
aliunde,maxime'inannis.44.6f.68.quibusnon 
longe etia erit ab extremo die.Hec multa folici- 
tudine obferuare oportebit diligente medicu. 
Sut & anniScalares: &Climafterici. vnde & fe- 
ptimus quifq; annus iudiciarius etia eft. Tu igi- 
turfi vitamproducere velis adfeneftutem, quo 
ties fcptimo , vel nouenno cuilibet propinquas 
anno,fi Marfilio Ficino vel Firmico credis,cofu 
lediligenter AftroIogu,vnde immineat tibi di- 
fcrimen edifcito: deinde vel addito medicu, vel 
prudentiam & temperantiamaccerfito:ficobi- 
tum etiam naturalem differri pofle,cu Aftrolo- 
gia? machinis,tum prxfidiis medicorum. Neque 
tcpigeat perquirere ab expertis medicis, qug na 
turalitcr tua fit dieta:& ab AftroIogis,que ftella 
vitx faueat,& eam ad lunam compone. Idem,in 
principio sgritudinis refpicias Solem in die,vel 
Lunam in nofte.fi impediti fuerint, maxima cu- 
ra habeda eft fuperargroto. Idem timetur in ar- 
gritudinibus, cum Luna&dominus afcendetis 
iuerintinoftaua, qusmortis dicitur,impediti. 
nam hic dciperandum erit, nifi diligentia exper 
ti medici notetur . H«c & multa alia follicitudi- 
ne obferuare oportebit diligentem&folertem 
medicum. 

Canonfextus.Nato in capricorno,infirmita- 
tes parit Leo in oftaua, videlicct tortioes ftoma 

i 



CANONES 

chi,pleurefirr,tuffim,& hepatis incenfione,apo 
ftemata ftomachi.Quod fi m Iulio accidant hx 
infirmitates,ideft, qiudo in Leone verfaturSol 
& Luna,malum ipfum conduplicat.Porro in cu 
ratione hic euitandi funt dies Mercurii, ,ppter 
Geminos in fexra:dies Solis, propter Lconem in 
octaua-.dies Iouis,propter Sagittariumin duode 
cima domibus. 

Canon feptimus. Pneuripimoniam facit Can 
cer,Sole exiltente in Sagittario-.fimiliter & ethi- 
cam, &inflationempulmonis . EtfiSaturnusin 
Sagittario repertus fuerit,pedum inflationes,po 
dagram.Saturnus in Cancro,dolorem mentul«e, 
& genitalium,actefticuIorum. 

Canon octauus.Scorpius chiragram,fciatica, 
& dolorem capitis aliquando facit. SiSaturnus 
in eodem,incauillis cruciatum. Praftabiturigi 
tur dieta talis. No abluant capita dieb? Martis: 
nequebalneis vtanturcalidis Sole in Arieteexi 
ftente,nc incidant cephaliam: quod tu capitalc 
periculu imminet, nempephrenefis, velmanij. 
Et quia femper dies,meies, & anni mali obferua 
difunt,his potiffimuma calidis temperent. Ad 
fubuentionem hypocondriorum dies a ufpicati 
iuntIouis,Lunf&Solis.rnfelicesMaitis,&Mer 
curii.Refpicit autem yerenda Scorpius: neqj il^ 
lis ergo medicandum eft Sole exiftente inScofp. 

Canon nonus . Qiii in virgine habent horo- 
icopum,aut in Virgine nati funt,frequenter na 
turalem infirmatem habent cruriu ? aut pnre re- 



AEGRITVDINVM. 66 

pletos pedes,aut crura fanieprofluentia,feu ge* 
nas vomicis obfitas.vel maxillas.Similiter & ve 
hementes capitis dolores,humoribusexpecib9 
e>halantibusadcaput:quitamenmoxfedatur, 
incifotumore, &hoc plus Saturno in Virgine 
natiuitatis tempore.ld fi diligenter obferue*,vi 
debisnaturalemefTexgritudine, & pherumque 
ineuitabile,&proptereanaturalifignoruobfer 
uationedepellendaeft.Arcendiigiturhuiufmo 
diabbalneis funt,fiueaqueis,fiu? fudatoriis. 
Quodfiomnino vitari non poteft, ipfi tamen 
dies vitentur Saturni,& Martis,& pra:di£ti men 
fes & anni mali,fortius tunc , quam alio tepore 
fuaeffutientibus venena.Temperentetiaab fru 
ctibusautumfcalibus» 

Canodecimus . In Leone natis,infaufti dies 
funtSaturni&Iouis.Quodindietaobferuandu 
eft.Obfunt omnia acuta & piperata illis . Infu- 
per & nulhe propinanda: potiones funt. Vbi ve- 
ro ex Leone venerit Sol ad Capricorni:m,vel ad 
Pifces,rurfum vitandifuntfalitipifces,& dimi- 
nutio fanguinis. 

Canon vndecimus.Sole in Ariete exiftete, a»- 
fcrotarefi cceperit quis,atq; medicusfuerisadhi 
hit?(foIet hic in primis gignere capitis dolores, 
& fcotomiam) vide ne balnea adhibeas caletia, 
velsftuaria calida,propter Martera,&id multo 
amplius in Odobre,cum Scorpium poffiderit 
Sol.Nequeindietacarnesadhibebismutonum, 
«ri«tu,& agnoriiiSed neque caput ablui permit- 

i ii 



CANONES 

tes die Martis , & Mercurii : quod Mercurius fit 
dominus domus fexta:,id eft, Virginis &Mars oc 
culte:cuibigaudeat,&Scorpiusinocl:aua:tunc 
scgritudinem promouent: non folum quiainfir 
mitatis manfio eft fexta , fed quia Virgo etia eft 
fignumfrigidum,ficcum,terrenu,&melancholi 
cum. Spes tamen eft,quia non decedet sgrotus. 
Etfi Scorpius, vt iam dittu eft,occupauerit ofta- 
uam,id eft,mortis: & quia Mars eft domin? eiuf 
dem figni,nihil efficit. quianullus Planeta ma- 
lusnocetindomopropria: maxime veronegla 
dio pereat qui huiufmodi eft.Poft conualefcen- 
tiam pracipiendumeft sgroto,ne Sole exiften- 
teinpifcibus qus duodecima eftab horofco- 
po,itinerifecommittat:neq;negociumfibifa- 
ciat cu notariis,fcribis,fculptorib 9 ,aurifabris. 
Item ab virginibus & equis temperet Sunt enim 
ha»c omnia,a quibus infirmitas expe&atur,pro- 
pter domum fextam, qux eft infirmitatis,maxi- 
me in Augufto,Sole Virginem peragrante. 

Canon duodecimus . Summopere etia obfer- 
uandus eft annorum ordo ipfius «groti. Semper 
enim leptennarius & nouennarius annorum nu 
merus exitialis eft:&vocantur ab Aftrologis,vt 
prsfcriptu eft,ii anni Hebdomatici, Enneatici, 
velClimafterici,quod Latine pofTuntdici Scala 
res.Horu ratio h^c eft: quod feper his annis ma 
gnaflt mutatio corporis.Saturnusenim,cu aliis 
annis remotus a nobis fit, tunc Luna: copulatur 
Planetarum infimo.Refpiciendus in annoru re- 



AEGRITVDINVM. 67 

uolutione igitur huiufmodi Planetaru afpefru j 
vtru difcrimen immineat , an maliciam iua ex- 
ercere poffint Saturnus & Mars,qui & no uennu 
reipicit annum , an quofdam alios habent bene 
propitios fibi.Sic fiet, vt non folu ipfam sgritu 
dinem, fed futuram etiam morte fatalem Aftro 
logix machinamentis depellas. 

Canon decimuftertius. Semper perquireda eft 
dieta ajgroti . Deinde horofcopus natiuitatis. 
Poftremo erigenda figura.Ex figura profpicien 
dus ftatus Planetarum:ex ftatu & collatione eo- 
runde in domibus effe&usate infirmitatis cau- 
fa,& genitura; dominusratq; fic ex oppofitis qua 
iitatibus fignorum depellenda sgritudo.Id pau 
lopoft exemplis demonftrabimus. 

Canon decimufquartus. Ex diebus etia obfer 
uadus feptimus,& crifis,& exinde vita vel mors 
diuinanda. Verum Cretici di es qui fint,ex medi 
corum fchola petedum duximus. Exempla ipfa 
quoniam magis erudiunt , typum vn um fubie- 
cimus.Contingat forte fortuna, quodin exor- 
dio «gritudinis Luna verfetur in Ariete , quod 
calidumfignumeft & ficcu futurum eft, vtpro 
fignifuinatura fuccendat a-gritudinem Aries. 
Hic sgrotu monerepotes, vtpatiens fit, remif- 
fiushunc habiturumin diefeptima, qu ain Can 
cru demigrabit Luna . Nifi igritudo fit furiofa. 
Porro Cancer frigidus eft & humidus , & quar- 
tus afpectus ad Arietemrtemperabit igitur infir 
■nitate gelu fuo &humore.Idfidiligeter atten- 

i iii 



CANONES 

derisnotater deprehedes,atq; fic etia operari po 
tes in reliquis fignis quomodo cofortatur ex fi. 
milib^fignis egritudines,&ex cotrariis curatur. 

Canondecimufquintus.ltafecundusdierum 
numerusjid eft,dies decimufquartus certum iu- 
diciumfacit: quodnunc plena eft Luna, notam 
propter crifim , quam Luna: etiam influentiam, 
qushic eft oppofita , quemadmodum Aries& 
Libra,&Taurus&Scorpio. 

CanSdecimuflextus.Habet & fua figna medi 
cina: ipfe Neq; enim indifferenter quolibet te- 
pore queqj miniftrada funt,fed aliagargarifma 
tum,alia iuffumigiorum, alia potionu tempora 
funt: &neprolixiorfim fingulainvnucanone 
comprehendam.Luna fi fuerit in Ariete,Leone, 
& Sagittario,corroborare licebit qua* in homi- 
ne eft virtute attribuedi,retentiuam in Virgine 
& Tauro, digeftiuam vero ln Geminis, Libra, & 
Capricorno Gargarifmata, vomitiua,fuffumi- 
gia miniftranda funt Luna exiftente in Ariete: 
&fortafle etiainTauro gargarifmata tantum 
Et folitiua in Scorpione per potionem, per ele- 
ftuarium in Cancro,per pillulaj(fi placet) inPi 
fcibus.InGeminis&Aquariotrifera,ac medici- 
na cofortatiua.In Libraetiam vel Scorp ione e- 
nemata fiue clyfteria. 

Canon decimuibftauus In purgationibuse- 
tiam Luna: refpeftus eft habedus & afpeftus il- 
lius.Eadem enim exiftente in Cancro,& haben- 
U afpeftum trinum vel fextilem cil Venerelice 



AEGRITVDINVM. 68 

bitpurgarecholera.CuniSolephlegma,&cum 
Ioue melancholiam-.atque hoc fi vel bolos admi 
niitraueris, vel pillulas . Si autem per potionem 
volueris purgare,eifde vtere afpeftibus in Scor- 
pione.lde fac in Pifcibus p pillulas. Etfiduo Pla 
neta; eodem tempore iis aipectibus fuerint cum 
Luna,poterunt propinari dua: purgationes.Ex- 
empli caufa.Si Luna cum Venere & Soleper tri- 
num, vel fextilem fuerit,fimul choIera,etia phle 
gma repurgari potcrit. 

Canon decimufnonus. Quibos Mars in radi- 
dicenatiuitatis in Ariete,vel ei 9 triplicitate eft, 
cholericifunt:his vt plurimufebres imminetca 
lid«,ex abundantia cholera;, phrenefis,puftuhe 
fanguinea:,impetigo,antrax, &cjua; carnemab- 
forbent acglutiunt , facer ignis . Qua: fi vitari 
prorfusnopoffunt, fane adhibendo medico,fi- 
ue Chirurgico cura eft, vt per regulas quas dixi 
defignorum cmalitatibus, abigat aegritudinem. 

Canon vigeftmus.Par ratio eorum qui Mercu 
riumhabent perperamlocatuin domo Martis: 
id vbideprehenderis in natiuitate,elices indefe 
bres calidas,vomicas fanguineas,cancrum,mor 
bum regium,ignemfacrum, caliginem oculoru 
pra;maturam,pra:terea cogitationes, & contur- 
bationes horrendasmifi Luns acceflerittempe- 
ramentum, vel Veneris in diclis fignis vel locis, 
idqueincholericis. 

Canon vigefimuflecundus. Phlegmaticorum 
ali« infirmitates funt. His accidunt frequenter 

i iiii 



CANO NES 
febres,quasvocantquotidianas:plurimfimole- 
ftantur frigore. Quod ipfum ex vrina perfpici- 
tur:que fi lpifla ac cruda frequenter e&,iis indi» 
cendum exercitu eft: vtq; caueat a carnibus pin 
guibus & porcinis:feruent fe a cafeo,a lacte,me- 
dulla,& cerebro animalium. 

Canon vigefiniuftertius.Saturnus ex «gritu- 
dinibus facit cum Luna epilentia, atram biledc 
pram,fiftula,morph«ea,podagram,&frequenter 
paffioeschronicas.Qug vbi acciderint, traftim 
ac remiifeagendu eft:nec in huiufmodireludta- 
ti aftris debes,nifi talis medicina fit, qax omni- 
bus viribus nitatur expelleresgritudinem,atq; 
hanc radicitus euellat. Ite fi quis nafcitur inco 
iunctione Solis&luns ,femperilla natiuitatis 
cenfetur mala . nam facit periculofos in fenio, 
lpaticos, valetudinarios , caducos , aut mentis 
infaniam, & tales argritudines qus a medicis dif 
ficulter curari poflunt. 

Canon vigefimufquartus.Licebitex curfuSo 
lisdiuinari «gritudinem, fimenfem attedamus 
inquo natus eft quis. Verbi caufa- Natus eft ali- 
quis in Scorpione,imminebit «gritudo fcap uk 
rum,chiragra manuu, feu digitorum cotractio. 
Simulier fit,dolor fplenis & ftomachi . His qui 
in Cancronatifunt,impetigo,vlcera, poftuls: 
xnaxime etiamfi afcendente habeant Cancrum. 
Foeministormina inteftinoru, &pericula ex a- 
quis.Habentibus Taurfi,infirmitates circagut- 
tur,pl*raq ; etiam aliacorporis tormeta:& hoc 



AEGRITVDINVM. 6 9 

pnecipueinannis&menfibus prsfcriptis ma- 
lis.Sic Leonemhabentibus ftomachidolores.Et 
Aquarium , quos interdum febres diuexabunt 
diuturnx: id quod etiam rn prscedentibus obi- 
ter tetigimus. 

Canon vigefimufquintus. Illud etiam praci- 
puum eft,non eam argroto conferens,quam Me- 
dico,videlicet.Si «grotus in feptima habet Sa- 
turnum,vel Martem:couenit hic prorfus,neque 
medicum adhibere,neq; medicinam: &fi etiam 
infcelix fit dominus eius domus . Sic placitfi efl: 
Galeno.ltemfiSaturnicusfit,velMartialismedi 
cus ipfe, qualis tandem sgrotus fi t : compertum 
eft huiufmodi in perniciem eflenatos humani 
generis.Impoflibileenim eft,vt vnquam fanent, 
vel profpere agant aliquid, nifi in prophanis & 
rufticisfortaflehominibus.Talemnouimus vi- 
rum fane doftum , & apud Principes celeberri- 
mum:quatum ad artem quidem fpeftabat, nihil 
illideerat:verumfacerdotibus,nobilibus,Prin- 
cipib^ecclefiafticis adhibitus,nihil vnqua pro- 
be egit, femper artefua fruftrabatur,acmagna 
eorum parte peremit:apud prophanos vero nul 
lum illi negocium erat. Vides igitur,quid in his 
atq; aliis valeant aftra.ld aufim polliceri:fi quis 
Martem habeatcumVenereinfexta,huncfutu 
rum medicum preftantiflimum, neque fe alio ar 
tificio occuparedebethuiufmodi.Poflem eius 
rei etiam teftes citare tibi viros graues & medi- 
cos,quibus quidemprocliueeft fanare , &circa 



CANONES AEGRIT. 
omnem operam : quibufdam tam graue , vt vix 
omnibus conatibusaliquid poffunt:quoruno- 
mine ideo fubticemus,ne cuiquam obtre&ari vi 
deamur.Harc diftafummatim fint,non quohic 
fingulatim exponamus omnia . Quis hoc tam 
breuibus poffet^Sed quo anfam prabeamus me- 
dicis,vtperfpe&a vtilitateAftrologie,hanc in- 
cipiant ambabus,quod aiunt,manibus comple- 
fti,&nonfolum eprarfcriptis hominumprarce- 
ptiunculis difcant opem languentibus fcrre:fed 
iuo per ipforum ingenio difpenfare lciant quj- 
que, abfque etiam medicina . Non omnes tales 
agroti funt qui perferre pharmaca pofTunt.Ple- 
riquedieta,pleriqueobferuationefignoruaddu 
cipoffunteo vtreualefcant.Rideantnos qui ve 
lint,maxime ituutirtri, ilIi,nos fane fyncero ani 
mohec fcripfimus, exhibituri propediemmaio 
ra. Sic placitum erat primo exponeregeneralia, 
poftmoduiii ea ex quibus fumnureipropendet, 



EPILOGVS. 70 

EPITOME, QVID QVIS- 

quePlanetarum innaturis&ho 
minum qualitatibus 
agat. 

HACTENVSex membroru difpofitio- 
nibus conati fumiis venari hominu inge 
nia,nunc penitus rem ipfam fcmtantes, 
ad Planetas diuertimus : vt fi quid forte in ante- 
cedentibus vel pratermiffum eft , vel frigide & 
ofcitanterdicH,idliquerepoflitexcofideratio- 
ne Planetaru Si cuitam variii eft(vtinquit Pro- 
pheta) humanu cor atq; pla-raque infcrutabile, 
quanto magisneruis omnibus conandu, omnis 
tentanda via eft,vt peruiu fiat tandem.fimulatq; 
fcrutari poffit.Additad conatum aliquid,dum 
alia atquealia via tentatur: id quod. in manibus 
eft.fi enim vnum non fuccefierit, alterumfane 
vix poteft non euenire. Sic quod Phyfiognomia 
non quiuimus,id proviribus prsftabimus in 
Aftrologia naturali,atq; idfuccinttiflime . Ne- 
que me clameft,quod & ab aliis h«c tra&ata du 
dum, &fufiusdi£tafunt . Sed quodilli prolixis 
ambagibus , id nos per copendium abfoluimu $. 
Aequaautemlaus eft,primumreialicuius efle 
autorem:atque fic tradere inuentum,vt ab pluri 
bus fuccinfte poflit, &per compendium intelli 
gi.Etneverbofiorfim,dum vitare volomultilo 
quium, preciumoperaeft, cuiufnam natur» fit 
quflibet planeta explicare. 



EPILOGVS 

Solnaturafua calidus . Luna minus calida, 
fed humeftior.Saturnus frigidus & ficcus. lupi- 
tercalidus &humidus .Mars calidus &ficcus. 
Mercurius ancepseft . Etncquid hic immore- 
murdiu.Marsfempercalidusquidem,interdum 
minus, interdum acrius, alioquitamen femper 
ficcus . Id quod procliue eft cernere in circu- 
lo augis in figno humido , &c . Tunc enim fo- 
lushumidus eft, iuxta quod vel plura habuerit 
teftimonia hume&ationis.Inqualitatibus verd 
a&iuisvigoratur,cumfueritaicendensincircu 
loaugis. Iupiter & Venustemperate calefaciut 
& hume£lant,Venus tamen cu temperata frigi- 
ditateiSinautefuerintafcendentes,roboratur 
temperamentii caloris vtriufq; naturalis vicif- 
fim:fi defcendentes fint,humiditas eoram vigo- 
raturnaturalis.ldemdeSole.DeMercuriofecus 
fentiendum:hiccumnequeficcusadmodumfit^ 
neque multu etiam gelidus, afcendens tamen ca 
lidior efficitur , & grauitate & ficcitate fic cus. 
Idiuerfo defcendens, humidior,pauco permix- 
tus frigore:alioqui tame plus omnib 9 aliis mo- 
bilior,iuxtanaturafigni,&lociin quo eft. lam 
fi iudicium ferre volueris, Planetam ipfumfpe- 
ftadominumnatiuitatis. Verbi caufia . Demus 
Solemeffe inLeone tempore natiuitatis Petri: 
vbinullirefragarilicebit,quoniam futums ca- 
lidus fit Petrus,& aliquantifper ficcus: atq; ideo 
prudentem,fapietem,honeftum, fuperbu facit, 
gloria & imperium communiter confequetem. 



PRAEDICTORVM. 71 

Et csterorum Planetarum dominus eft Sol,& in 

medio locatus tanqua rex eorum Aliud. Sit Lu- 

naticusquifpiam. Luna humida eft,modicu ca- 

Iefacit:erit igitur natus ille huiufcemodi obno- 

xius epilentia;,morbo caduco.ItafiSaturno fue 

rit fubiectusaliquis,hic frigidat,fimulatq; exic- 

cat:facit ob hoc cotemptibilem , cogitabundu, 

triftem,deiectum, folitariii, timidum, fufpicio- 

fum,imudum,& infcecundu. Iuppiter,quiatem 

perate calefacit,& humedtat: largitur itaq; pru- 

dentiam,cocordiam,&reIigionem,honeftatem, 

benignitatem.Mars fimul & exiccans,& combu 

rens,fuccendit choleram,furorem, prsbet auda 

ciam,robur,fuperbiam ,importunitate, infolen 

tiam. Venus,quia paru calefacies,fed plusxquo 

humeftans,efticitpotorem, ociofum, venereu, 

manfuetum Juforem,&c. Solus Mercurius,vt di 

ximus,vti Vertumnus quifpii nuncficcus,nunc 

humidus & frigidus, inftabilia operatur, atque 

ideo interdum peifima . Porro dominum ipfum 

natiuitatis,qualitercunque hunc deprehendere 

oporteat,in fequentibus trademus. Ha:c,vtnon 

commentarios fcribamus , fed rudimenta , pcc 

compendium difta fufficiant. 

Finis L I B. Quarti. 



PRAEFATIO. 

IN ASTROLOGIAM 

naturalem loannislndagine 
Prefatio* 

TEmerarius fortafle videripofl"em,fi id co- 
narerego,quodantemepauci fecerunt, 
indifcutieda Aftrologianaturali . Video 
enim oes alios deflexifle animii, ad theori 
cenvidelicet: c^ciuilior paulo illa fit:paucos 
quinatura,actemporu mutationes fequuti,na- 
turalibus vcftigiisinceflerut,Iulius enim Firmi 
cus cum in hac atq; artificiali arte adeo prim?, 
& poft fe relicjuerit nemine pra.'ftantiote,non 
tam obitertractauit,quam etiamdataoperadif 
fimulauit:fortafle q? non adeo multinegotiifit, 
naturalem Aftrologum euadere , maxima vero 
laus,pra:ftare in artificiali. Cum reuera ( pace di 
xerim doctiflimi viri)maior naturali lausde- 
beatur,§ artificiali:partim quo fidelior eft,& lii 
perftitiofa minus: partim g> non adeo facile im 
ponere poteft nobis. Na quid attinet curiofa fe- 
&ari,quando vix ea qua: inprofp:ctu funtperue 
itigare poflumus, etiaqiue nullis nequeprinci- 
piis firmantur, neque certum eft, veranefint,an 
ficiaeCuiufmodiefle videturartificialis, n5 vf- 
queadeo peruiahumano^udicio . Atnaturalis, 
tametfi a quibufda temerarieabnegatur,tamen 
experientia eo prouehit, vt non poflit non mea 
tis inops efle, qui hanc fruftraneam efle dixerit: 
de qua conftat, quod multa prsclariora per ea 



PRAEFATIO. 7 z 

agnita funt,quam per artificialem.Eius rei teftS 
vnficitamus Ioannem Liechtenberg,hominem 
neq; Ptolemaro inferiore.Hunc enim quis no eft 
vehementer admiratusicui ille non fuit fuipicie 
dus?vt etia a quibufda vates habit 9 eft. At is pa 
lam mihi conceffit , A ftrologia: na turali debere 
omnia fe, artificiali veronihilvnqua tribuifle, 
adiutus nimirum etia Phyfiognomia & Chiro- 
mmtia . Nonq?indefuggillare Firmicu velim, 
aut c*teros eius artis fummates, Albumafarem, 
Aboali, Abraham, Dorotheum ,&quitandcm 
illi funt , fed quod artificiali hanc meam Ionge 
prefero,quantumpraftantea qus a naturafunt 
iis,que funt ab artificio.Et quauis multis fuipe- 
etumiit hocnomen, atq;pra?tereaetia damna- 
tum ab Romanis Pontificibus (qui nihil proba 
re folent,quod quarftu illorum diminuere folet) 
tamennihileftaliud, quamnaturalisPhilofo- 
phii abfoluta confummatio. Qiiid enim aliud 
videturtibiagere Aftrologus dum futurapra- 
dicit,quam q> qua; fecretiora funt natur«,ac fo 
li Deo nota, hominibiis infinuat perprophetia 
Dei voluntatem,&confiliumnobis infinuans? 
Vt Mofen illum,& Abrahamum Aftrologor fu- 
ifTe,ferut Iofephus,Eufebius,Dicearchus,Theo 
dotus,& ceteri autor^s Greci:quos cotra Appio 
neinGrammaticumcitat Iofephus. Quanquam, 
quid hos neceiTe eft citare?cum palam id fatea- 
tur fcriptura.Sic enimde Mofe Stephan^inquit: 
Et cruditus eft Mofes omni fapietia Aegyptio- 



PRAEFATIO. 
rum;& crat potens in faftis & in di&is. Prarterea 
Iofeph patriarcha , audi quid de feipfo dicat ad 
fratres fuos . An ignoratis , quod non flt fimilis 
mei in augu randi fcientia i Quid iis te ftimoniis 
clarius? Cefib interim Origenem adferre, auto- 
rem Chriftianiflimum , qui cifternas eflofas ab 
Ilaac,Philofophiamextitifleait:ficabftudiofo 
Patriarcha erutam atque profeflam . Non ideo 
tame illam extruimus,quam leges omnes Refpu 
blicx damnaruntmeque fanctos homines ei va- 
cafiecredendfieft: fed illamquajexcertisprin- 
cipiis conftat,quam omnes fapientes,omnes cce 
leftium rerumftudiofi approbant&fectantur, 
altiorem,fanctioremq; omni philofophia,nepc 
Pbilofophii apicem &fcopfi.Alioquiquorfum 
fpectarettam curiofe fiderum, & ccelorum mo- 
tus perquirere per Philofophia , fi nihil omni- 
no eft ,quod perfuum motum efFiciunt aftra? 
Quid tamenmotiones illx proderunt , quando 
pro maximo firmameto id ra.tum habent, nihil 
agere naturam fruftra? Quid quod in crefcetiis, 
in graminibus,herbefcentibus,influxu &reflu 
xu maris,in vernantibus temporibus,in quibus 
veroabinitioinfluxu fiderumnoua creaturo- 
mnia.^Id negare omnino non poflunt. Quod er- 
go rebus omnibus tribuunt,folis humanis cor- 
poribus non tribuent, cfi a?que ex elemetis fint, 
vt nihil aliorum i Quid hoc eft portenti? Dica- 
mus & aliudme hanc noftra cum prohibita exi- 
k imet conuenire aliquis Superftitiofam illam, 



PRAEFATIQ. 73 

hemo vnquam palam profefliis eft,quod in auto 
ri$ vergeret ignominiaiiftain profeflifunt opti- 
jnivirijidq; maxima cum laude. Prohibita: nul- 
lam dedifle fidem Pythagoram, earum artium fe 
reantefignanum,autoreft Diogenes Laertius in 
illius vita,&idem Plutarchus.Ridetur eadem ab 
Seneca : exploditur ab Cicerone, neglefta eft ab 
Ariftotele,Platone . videbatur enim indigna,de 
qua vnqua facerent vel verbu quide. In fumma, 
vt nullisprobatur rationibus, ita nec certis fir- 
maturautoribus .Noftrahax: aclariflimis viris 
inuenta & illuftrata,hos prxcipue habuit auto- 
res,XaImofidem,Zoroaftren(non quiforta cre- 
ditur,fed hunc Soromaftifilium)Damigeronta, 
ApoIloniumjHoftanemjDardanum, Eudoxurc, 
Alchindum,Romigeriu, qui idem Magia: fueriit 
antores.Exnoftris aute Liechtembergium natir 
ix miraculum. Altifiimisplena myfteriis , pro- 
fundiflimam rerum fecretiffimarum contempla 
.tione»&donumtotiusnaturscople&itur,&no 
tam faciet miranda, quam facienti natura; fedu- 
16 fubfamulatur. Et qtiemadmodum prohibita, 
Deihoftibusmancipans,auocat a Deo;ita illain 
eam operum admirationem excitat:& quemad- 
modum agricola vlmos vitibus , ita terra cceloy 
id eft, inferiora fuperiorib 9 virtutibus maritat, 
Neque enim ad cultum dei quicquam promouet 
magis,quam aflidua contemplatio mirabilium 
dei. Verum quoniamin huiufcemodi narratio- 
nibus nonnihil etiam mouent do&ifl*imorum vi 

k 



PRAEFATIO. 
rorum aucraria,illud w«.»Jr*»«,nioncmus etiam, 
Marfilu,Ficmi, hominiscitracontentionegra- 
uiflimi,tertium librum legat de vita ccelitus co- 
paranda:intelliget proculdubio, ne minima ad- 
huc partem dixifle nos eius fcientix,modis om- 
txibus diuiniflima:.Sed neq; dici pofle,vt nunqua 
fatiscommendanturqusdiuinafunt.ldcircoau 
temtaobiterhe c pra:famur:proptereos,qui fem 
per ignota damnant:proclamantes ftatim ha»re- 
ticum efle quicquid ipfi vel non intelligunt, vel 
damnatii vident ab indoctiflimis Sophiltis;quafi 
ideo mala,velha:retica(itAftrologia,quod hanc 
caluniatus eft Thomas Aquinas , homo nufqui 
fibi conftans.Sed clamitent interim illi, atq; hal 
lucinetur multa:no$ quod polliciti fumus,pra:- 
ftabimus.Siprius idfuerimuspr«fati,viam tan- 
tummodo nos monituros: qu« fic tamen apcrta 
erit,vt qui hanc ingrefliwfit femel , huic prom- 
ptum fit ex iis paruis magna , ex minimis iis co- 
gnofcere maxima.Ne quid igitur agamus obfc u- 
rius,& quo minus imponamus iis qui in ea arte 
adhuc rudes fnnt, quando tam crebra de domi- 
bus mentio fit,de fignis,de horofcopo,de afcen- 
dente,de dominis genitur*,vel fignorum,fuccin 
fte quid vnumquodque illorum, diffiniemus ex 
Iulio Firmico. 




74 
f*NATVRALIS ASTROLOGIAE 

compendiofa defcriptio,per Ioan 

nem Indagine facerdotem, 

nufquam antea fitnili 

traftata com- 

peodio. 

LIB, ordine Quintus. 

Nprimis autemhoc refellereopor- 
tebit de Planetis,fi qiiis fortehomb 
Mathematicus calumniari velit , <j> 
pra-ter Solem & Lunam reliquis Pla- 
netis nontantum tribuimus , atque 
fummam rei in iis collocamus tantum duobus. 
Seiat tantum inefie iis virium,quantum reliquis 
omnibus, deberlq; interdiu Solt regnum , no&u 
vero Luni:neque opus eft quemquam refpicere 
csterorum.atque ea difFerentia eft qua ab fe in- 
uicem diftant na^turalis & artificialis Aftrolo- 
;ia.Qnod enim fpeciatim atq; fcorfum de fingu 
ii Planetis,de obferuatione hbrofcoporum de- 
cernit artificialis, id naturalis efficit vna tantu 
obferuantia motusSolis & Lun<e,Alioqui tame 
aded affines iniiicem fibi , vt neutra fine altera 
addifciritepoffit. No malelocabit operam,qui 
vtranque coniunxerit , nontam propter fcien- 
tiam>quam etiam volnptate. habet enimnefcio 
quidampliusleporis naturalis quamartificia- 
iis , tametfi pneftantior videatur altera . Porro 
Bomus quidfitaudiamus. 

k ii 



S 



ASTROLOGIA. 
f#Quidfitdomus. 

DOMVS,eft firmamenti fpatiumquodda, 
gradibus emenfum certis,per q> Planet« 
mouentur.Sic per metaphora difta: vt e- 
nim in domo manfio eft,ita Planetz i ua in ccelo, 
fcilicet firmamento, loca habet per que mouen 
tur,& in quibus refident Ea vocant defcriptio- 
nem fignorum per gradus jrf.nam quadibet Do- 
mus,velfignum trigintagradus habet. 

J^Denumero domorum. 

SVNTautem Domusduodecim,quas vulga 
tis rythmis memorarunt Aftrologihaftc- 
nus . Neq; nos admodum erubefcimus ad- 
fcribere,quod videntur memoriam iuuare non- 
nihil.& funt ii. Natus vincit, fratrem,pater,fi- 
lium.infirmus, vxorem, mors, ambulat, regnat, 
fortuna,incarcerat. 



NATVRALIS. 



7f 




Horum interpretatio h«ec eft. 

Prima domus,eft domus vitar, Hebraice difta 
Bethchai,Gnce -™» liS. 

Secunda fuccedens,facultatu, vel fubftantia:. 
Grace *v**»e*7 abaliisdi&aob loci importuni- 
tatem,porta inferi. 

Tertiacadens,»'« manfio fratrum.' 

Quarta profundum coeli, angulus terra, do- 
musparentum. 

Quinta fuccedens , Gaudium Veneris , Graxe 
*»«»«, domus filiorum. 

Sexta cadens,aduerfe fortuflf ,fortuns feruo- 
rum,infirmitatis,Gaudium Martis. 

Septima rerpondens ex diametro primo *a;«* > 
nupta rum,inimicorumapartorum. 

k iii 



ASTROLOGIA. 

Odaua fuccedens,mortis. 

Nona cadens 9£©-,religionis , vel itineru m a- 
gnorum,GaudiumSolis. 

Decima medium cceli, regnorum, fiue magi- 
fterii. 

Vndccima fuccedens, fortuna: maioris. Gau- 
dium Iouis. 

Duodecima carceriSjGaudium Saturni , Grae- 
ce K**.if*iiu$. 

j^Sequitur de Cardlnibus cceli. 

EX hisduodecim quidam Cardines cceli 
vocatur.Prima,Decima,Septima,&Quar 
ta.Primus angulus orientis , ea eft domus 
Arietis,natalitii horofcopus.Secundus mediuro. 
cceli occupat,domus Capricorni.Tertius occa- 
bitus,velangulus occidentis per diametrum,?. 
Quartus, ab Firmico Imum cceli vocatur.In iis 
fcre totum iudicium pendet, funtque principa- 
les anguli,& Planetx maiorem in iis quam in a- 
liis efticaciam habentia. 



NATVRALIS, 
Medium cceli. 



7« 



O 

M 
g 




Imum cceli. 

J#Dc exordio natiuitatis 
fumendo. 

SVPERSTITIOSVM exiftimo , de exordio 
natiuitatis multa inutiliter cauiilari: cu 
magis ad artiflcialem ho c fpectat Aftrolo 
giam,videlicet, de cafu fpermatis in matrice,de 
norofcopo natiuitatis,&c. alterius vt pra:taftu, 
fpeculationis eft.Nos quidem ad Solem,& ad fi- 
gnum in quo eft Soldie natiuitatis,intentionem 
dirigimus . Nam tot infunt Soli virtutes , quot 
omnium ftellarum,Ptol ema-o tefte . Et qua: iam 

k iiii 



ASTROLOGIA 

ipfa natura & lbngsua experientia comperta no 
bis funt, ea faciemus in palam , ad fuperflitiofa 
auxque conniuentes. 

^De effeftibus Planetarum. 

JD trattare conuenit in primis,de Planetarun» 
naturis & effe&ibus , quid in vnaquaq; doma 
efficiant.Quod tametfi in O&o cedronte no- 
ftro fecerimus, non pudet tamen & fecundo hic 
adfcribere obiter. 

Si quis nafcitur a decima vel vndecima dic 
Martii,vbicommuniterSol intrat Arietem,du- 
ratq; per tres decanos, vel facies in iam difto fi- 

gno.Sic vfque ad decimum vel vndecimum diem 
b ... * .i- ... 

Apnhs.Mars repertus m die natiuitatis,cum na 

tura igneus fit, Aries fimiliter,augmentat calore 

& iracundiam^csterasq; omnino paruas affectio 

nes magis quam fi in aquatico , vel terreo figno 

fuerit. 

Saturnus vbiubi,&pra:cipueinfexta,o£taua, 
velduodecima, erumnarum, miferiarum/,labo- 
rum,& sgritudinum autor eft. 

Venus temperata,amantem facit mulierum,lu, 
dorum,cantorum,conuiuiorum, & alia ad Ixti- 
tiampertinenjtia. 

Mcrcurius fapientia? &eloquentixdator,le- 
gum,rhetorice,operumfubtilium 3 mercantiarox 
&huiufmodi. 



NATVRALIS. 77 

Luna amentiam gignit^inftabilitatemjhumi- 
ditatem,ignauiam. 

Iuppiter in angulis, pulchritudinis, diuitia- 
ruro,honorum,adminiftrationumauthoreft. 

Sol in afcendente,vel anguli,magnum hono- 
ratum,& inter principes nominatum reddit. 

Signa quoque pulchritudinis funt Gemini, Li 
bra,Virgo,& prima pars Sagittarii. 

Mediocris pulchritudinis Scorpius,Capricor 
nns,&Pifces. 

Sterilia Gemini,Leo,Virgo. 

Facientia defe&ionem &inopiam liberorum 
Aries, Taurus,Libra, Sagittarius, Capricornus, 
Aquarius. 

Media&finevoce,Cancer,Scorpio,Pifces. 

Ronabilia Virgo,Libra,Aquarius, & Gemint. 
}§>Qualitates fignorum exiftimo notas efle. 
CALIDA,ficca,ignea,Aries,Leo,Sagittarius. 

Frigida,ficca,terrea,melacholia,Taurus,Vir- 
go,Capricornus. 

Frigida,humida,& aquoia, Canccr,Scorpius, 
Pifces. 

Calida,humida,aerea,Gemini,Libra,&Aqua- 
rius.Et fic tria femper figna in vna natura conue 
niunt,& triplicitatem faciunt. 

Habent quoq; Planetf poteftates quafdam in 
propriis domiciliis. 

Aries &Scorpiusdomus Martisfunt. 
Taurus & Libra Veneris. 

Gemini & Virgo Mercurii. 



ASTROLOGIA 
Sagittarius & Pifces Iouis. 
Capricornus & Aquarius Saturni funt. 
Sol vnnm domicilium occupat,Leonem fcilicet. 
Luna Cancrum pofiiidet. 

Habent etiam Signa fuas proprias fignificatio 
nesin humaniscorporibusex creatione mem- 
brorum. ^ 

Aries habet ex corpore hominis, caput & facie. 
Taurus,collum,& gutturis nodum. 
Gemini,humeros,brachia,ac manus. 
Cancer,pe£tus,cor,ftomachum,coftas,fplenem, 

pulmonem. 
Leo,inferiore parte ftomdchi,dorfum;& latera. 
Virgo,ventrem,diaphragma,&inteftina. 
Libra,lfibos,& inferiora ventris, vmbilicu,&c. 
Scorpius,verenda,tefticulos,veficam,&femorat 
Sagittarius,nates,& fuccedentia. 
Capricornus,genua. 
Aquarius,crura. 
Pifces vero pedes &talos,qaos cauillac dicimus. 

}♦ De Sole & Luna quxdam notatu digna. 
ID VERO ne cuiqua imponat pre tereundu con 
filiinon eft,deSole& Luna:quilicetPlanetarom 
principes fint, nullius tamen natiuitatis dotni- 
nia fortiuntur. Verbi caufa. Si Luna in Geminis 
fit tempore quo puer nafcitur, vel etiam in Can- 
cro,quseft domus fua,non illic dominium for- 
titur,fedPlaneta domus fequentis indominum 
computatur.Sic Sole inLeone aliquisnatusfit, 
tametfi Leonis dominus eft Sol, hic tamen doiai 



NATVRALIS, 78 

niumamittit,deriuaturq; ad Mercuriu patronS 
fequentis manfionis,id eft, Virginis.Virgo enitn 
fequens poft Leoncm fignum eft ,& Mercurius 
dominus Virginis. Item fi Luna experiaturin 
Virgine,tunc Venus eft domina geniturae, pro- 
pterLibram fequentem , cuius figni Venus do- 
mina eft . Non erat inutile & hoc monere (de 
quoambigipafliimvideo)dominos velPlaneta* 
malosjveluti Saturnii & Martem, non aded per- 
nitiofos eflein propriis domibus: ceuiamalio- 
rum occupantes caftra.Exemplum vnum profe- 
ram de primo figno,quofimul & precedentia fi- 
a&tclariora. Ponamus Solemtemporenatiuita- 
tis alicuius efle in Ariete:iam antea nofti cuiuf- 
modi fit Aries:pra?ter.ea quid in iis agat,quorum 
horofcopumtenet . Iunge deinde etiam domi- 
numfignijhic eft Mars. Locaigiturinerettione 
Figurs Martem cum Ariete-.ferefq; fubinde iudi 
ciura,longiffime' fuperuifturum fic natum. Non 
obftante Marte:qui tametfi malus eft,non viquc 
ade6 tamen malitia diftundit fuam velut in alia 
domomifiquodprogladio repentinas etiamx- 
gritudines minatunpropter Scorpione, & Mar- 
tem in octaua. Non enim nocebit fic ad mortem 
*gritudo.H*c ad fuperficiem di£ta fint. Et idem 
deSaturno in Capricorno , vel Aquario intel- 
ligendum efle ceniemus . Ne videamur omnino, 
pofthabere artificialem , qnam non inficiamur 
neceflarian etiam ad naturalem . Vnde quia fi> 
gnorii explicada nobis vis eft,id in primis facie- 



ASTROLOGIA. 
mns de artificiali vt fi cui defit fortafie Firmic*, 
& tabula: , habeat autem Aftrolabium planfi, in 
quo profpe&o ad horam natiuitatis afcendete, 
poflit ex minutis illis proferreiudiciu, poft hxc 
ordinequoda,atq;aliis verbis idemagemus ne- 
gotium Aftrologiar naturalis , fed qu£ viciflim 
adminiculabuntur etiam artificiali. 
f* De pritna domo & horofcopo in Arietc. 
Qusrisautem, quatenusin nobis operetur in 
Arietehorofcopus * Primu omniu moneo,quod 
&antea, nihilvrgere innosaftra ,fediam pro- 
cliues trahere:qui fic tamen liberi funt,vt fi du- 
cem fequantur ratione,nihil efficiant. Sin vero 
naturam,id agere quod in brutis fere. 

Sic editum in lncem facit iuuenta floridumj 
orbumfratribus,v(q; ad vnum fortafle,fitamen 
benecadatfortuna. Hereditate mutabilem,qua: 
parta mox difpergef, mox difperfa reparabitur: 
propenfum ad capitis doIores,magis quam ad a- 
lias «gritudines ( refpicit enimcaput in primis 
Aries)locantemvtplurimumoperamfua ingra 
tis hominibus,atque hoc fi Aries in horofcopo 
fit. Poft horofcopu perfpiciendi angulifunt,de 
quibusdiximus,quod fignorum habeat quifque. 
Id ratiocinari ftatim in procliue eft ex digitulis, 
vel erefta figura.ExempIi gratia. Primam haben 
te Ariete,fitaliquando vt Cancerpoflideat ima 
cceli,Capricornus medium cceli,Occafum vero 
Libra . Nunc quid finguli cardines promittant, 
dicendumeft. 



NATVRALIS. 



79 




Capricornus in tnedio cceli , hoaores decer- 
nit,facultatefque,& fumptus maximos,eminen- 
tiamyarcana religionis,verfutiam ingenii. 

Libra in occalu, vitam & aulicos mores : quar 
vita vt a paucis probatur, eftq; inconftas, ita & 
hunc deiiciet de gradu,iamq;paulo anterefiden 
tem in capite,mox poft conftituet in cauda :iam 
afllante huncfortuna , & hilariteracclamante, 
ftatim vitiis calamitatibus aftliget:adeo nullam 
comoditatem feret fola,fine incommodis,atque 
fine appendice iacturarum:eo hunc promouebit 
confodaliuminuidia peifimum malum: veru to 
tumijlumdamnumquicquid eft, Cancer refar- 
cit in imo cceli.Figura,qua velut in tabula per- 
ipicias ad vriguem omnia,hic adneximus. 



AStROLOGIA 
$#Defecunda domo & horofco- 
poinTauro. 

POSTArietefequiturTanrusinordineSi- 
gnoruregufariter,&Iocaturinftguraad 
iecunda domum,que vt diximus } faculta- 
tum&fubftantiseft. Siquis igitur noffevelit, 
iium in prima,fecunda,vel tertia atate locuple- 
tabitur,iuxta triplices dominos,& eorunde col 
Jocationemiudicabit:verumidipfum in pofte- 
fioribus, nuncgeneralia tamtiimodo dicemus. 
Horofcopus fifuerit in Tauro, ratiocinandu 
erit in huhcmodum, videlicet, fore eum homi- 
nem laboriofum, anxium, atque variis difpun- 
ttum curis in opibus acquirendis,facile ad diui* 




NATVRALfS. g 

tia$,&item procliuemadeafde amittendas,for- 
turiatum,triumphatorem de fuis hoftibus, 
Hunc acceptuprincipibusfacitin medio cce 

liAquarius,atqueac~tibuspra:ftituet,&publicis 
officiis,fortafIe etia negotiis qua: ex aquis funt, 
quod aqua: natura: videntur efle deditior. 

Scorpius in occidente cordatum,officiofum, 
qui vxorem amittet,fimafculus fit :fin autem 
mulier jCjue marito & filio priuabitu r. 

Leo rn imo cceli h* fuerit, patrimonium vendi 
cabit: quod non obftantibus omnibus infidiis, 
agnatorum conantibus confequetur. 

}£>De horofcopo Geminorum. 
IN HIS fi horofcopu habeat aliquis: hunc pro- 
nunciant profperatiim iri:a parentibus f fratri- 
bus,amicis,cognatis,magnatibus,haberefortu 
nam.Iuxta Firmicii , fi medium cceli in Pifcibus 
habeant natum,vi£turumexhumidis &aquofis: 
quanquam ad tempus aliunde,non e fuo alimen 
ta illi miniftrabuntur,vnde & ftipendium adfe- 
quetur vel principis cuiufdam,vel chiitatis. 

Sagittarius in occidente , econuerfo exifium 
minaturilliusgermanis &propinquis:quo flet, 
vt variis follicitudinib 9 diftracrus animo, tepo 
remulto cruciabitur.Hinc fturnatim irruetib?, 
atq; freroetibus in eu hoftib.fuis.Inde 1« *■<»*«««, 
malorum ingruente.quo linquere etiam paternu 
folum cogatur-.vnde exulabit,ageturq; profug? 
vt Cain, donec tandem Dei pr*fidio in priftinu 
reftituatur ftatum. 



ASTROLOGIA 




Idem comminatur & Virgo in imo cceli .Sed 
temporum varietate & incremento, iuxta condf 
tionum incommodof um,fic & abundantiam au 
gebit,& fortunam. Figuranvqui noffe vclit, hict 
videat. 

■{♦Dehorofcopoin Cancro. 
QVANTVM ad naturalia & omnem fortunam, 
lic in horofcopo Cancer difponit.Homine effi- 
cit acrifubtiliq;ingenio,quaquam tardiufculu 
paulo, fuauem, placidum,quietuiracundum,& 
cum ftomacho in ieftantem malos quofq;,fed cu 
ius ira tamen citiiTime' placatur:fortem,modera 
tum,grauem:quibusdoniseopromouebitur,vt 
publicis quibufda officiis prelatus,ex illis & vU 
&umhabeat.Deiicientillife,atq; coa&i adblan 



NATVRALIS. 




uentur,quidam,verumfimulatc,& no ex animo. 
5aturnumhabetinfeftumfibi,fi vel cum horo- 
fcopo coeat, aut limis refpe&auerit faltem .Pr<£- 
dicit autem mortem non folum violentam , fcd 
grauem etiam valetudine,& necem fratrum fuo- 
rum. 

Quanquam pro virili obfiftat illi (fi adeft) in 
medio cceli Aries,qui gratum prihcipibus & ma- 
vnatibus viris facit , & bonarum rerum ftudio- 
tum,fimul & difsipantem,& recuperantem patri- 
monium. 

Eadem clementia Capricornus in occidente 
hotainuretinfamije,quampauldpoft diluet poft 
multadifFortunia/acietq; reftitui hunc inprifti- 
Bum gradum. Addet & impetu, & calcar ad per- 



ASTROLOGIA 

ueftiganda abfconfa & arcana fecretorum,non fi- 
ne tamen anxietatemulta & labore. 

Libra fi in imo coeli,doloribus dolorem addens 
difsipatpatrimonium,idqjftatim pdft inftaurat: 
proftratum quoque iam publicis fun&ionibus po 
pularibus,vel ciuilibus prseficiens eundem , aded. 
vt concredantur fecreta illi , Sc negocia maxima, 
quaj non nifi optimis viris dari confueuerunt . 
Et quod fiiperius Saturnus in horofcopo dema- 
la morte interminabatur , id leuius rurfum Li- 
bra honeftamorte & fepulturahucdecorabit.Et 
fi Iuppirer in fequenti figno fuerit repertus , pri- 
mum facit inter omnes mafculos filium. 

Dehorofcopo in Leone. 
q_v i b v s in Leone horofcopus eft,id euenit fre- 
quenter,vtmultisnegociis implicentur , & ple- 
runque ad fe non pertinentibus.Quamobrem no 
mina etiam fibi pariuntimmortalia, deferuntque 
etiam aliisnationibus fe,libertatem aflerunt, ne- 
que facile iugum fuftinent,omnem autem ope- 
ram infumentes quo aliis praefcribant leges. 

Marfpiterfiinartificiali cslifigurae regione 
atque cx diametro refpexerit Leonem,in omnem 
euentumfilios negatmifi hunc demulceat luppi- 
ter,qui fortafse vnam dabitfiliam. 

Taurus fi in medio caelo,fufpeaum viris prin- 
cipibus facit, ducem oflficiornm publicorum, & 
antefignanum , vel dignitate quapiam alia infi- 
gnitumapotentibus. Omniafcientem , inrebus 
omnibusfelicem,pra:terquamin vxoribus ducc- 



NATVRALIS. 84 

dis, ex quibus reie&is formofioribus atguehone- 
flis,anum, vel infamem,aut certe viduam copula- 
bitfibi. 

Occafusin Aquario, & incrementa pariter & 
damnalargitur. 

Scorpius in imo coeli, principem ordinabit ne- 
gocioruquorundam: & hi Taurii etiam in medid 
cceli babet . Quem ex aduerfb profpiciens Mars, 
«arcere minatur illi, & morte in peregrinis locis. 




De horofcopo in Vifgine. 
iK Virginefifithorofcopus,vehementiflime ac- 
cendit ad luxuriam rieruos, facitque natum depe- 
rire muliefculas in tantum, vt omnibus vclic 
abuti . Cum petulantia etiam diuitras fubmini- 
ftrat, & refigioncm , Prasficiet cnim a refportfis,st 

lij 



ASTR.OLOGIA 



\ 


/\ 


\ 




\/ 



fbrtibus,ab oraculis magiftrum , vt e numcro vi- 
deatur delapfus diuorum,callentem omnia, nihil 
non explorantem,omnia percallentem , omniuiri 
habentem fcientiam , omnium artificem,abund£ 
etiam diuitem , fiue ex reIigione,fiue ex literis,fi- 
ue ex negociatione. 

Idem pollicentur ferme in medio coeli Gemi- 
ni,fi adfint,nifi quod no tapramature decernunt 
cafde:ca:teru in fcrutandis rebus arcanis , in prae- 
ftituedis praceptis viuedi aliis,ingeniu impellut. 

Quodipfum & Pifccs faciut vergentes ad occi 
duum:atque non eadem prsefagiunt folum, verfi- 
etiam l?tiora,nempe venuftacem,largitatem,inge 

nuitatem,teneritudinem,fauorem,&cIemcntiani 
apud homines. 



NATVRALIS. 83 

Additiisetiam diuorum gratiam Sagittarius, 
prarterea & felicitatem,& reru omnium copiam, 
filios , regnu facrorum, agilitatem quoque ad ge- 
rendahscomnia.Hocfatum eiusquiin Virgine 
habuerit horofcopuineummoducollatis etiam 
»liis tribus fignis,vt diximus. 

De horofcopoin Libra. 




roRRofiin Libra horofcopus fit, cauflat x~ 
gritudines,pericula,hoftes,lites : attamen femper 
poft perieula triumphum decernit. Ad ha»c etiam 
dignitates,religione, & iudicii fynceritatem, in- 
tegritatemque.In nulla prorfus re infelicem facit, 
quam iniiberis procreadisrhorum cu aliquot iam 
procrearit fibi,atque iniis omnem fiduciam fuam 
locare cceperit , ftatim numerus ille deficiet , de- 

liii 



ASTROLOGIA 

eedentque in quibus proram vidcbatur colfocaffe 
&puppim. 

Si quis autem fcireeupiat ,quibus dignitati- 
bus prafixlgere debeat , & quo in loco:pukhre id 
deprehenditur ex afcenfu Cancri in medio cceli, 
hic in religione vel facrato loco , ecclefiafticum 
mihi videtur ftipendium polliceri,id eft,eum fer£ 
ex publicis habere victum.Eodemreferendaexi^ 
ftimopecuniam , natos, nobilitatem , facultates, 
qua* in fenefta contingent aftluentifsime : quan- 
quam in fucceflu filiorum non aded erit fcelix,nifi 
jucundaaliqua,atquefatali irradiatione hunc a- 
Jpexerit Iuppiter. 

Ethscomnia Aries inoccidentem tribuetin 
aquofis locis,vel circa,aut ex aquaadducet. Prs- 
terea in difcrimina maxima, in profe&iones lon- 
gas,in deferta loca,in pericula cum vxore , quan- 
doq; in maniacam deftituet pafsionem, vel phre* 
nefim:idque vfquc ad fene&am , vbi tandem finis 
erit horum pmnium , 

Capricornus hac illac conquaflabit in turba- 
tiones plurimas , finetque rarifsime tranquillum 
agere. Nequepatrimonium patietur in tuto efle; 
nunc labefaftabit , nunc rurfum reftituet. Qup- 
niam autem petujantes multum funt quibus Ca- 
pricornus in imo ccjeli eft,ita & hic ex ignobili,<5? 
illegitima,aut aliunde fane filium tribuet. 

De horofcopo in Scorpione. 
s i i n Scorpione fit horofcopus, naturam arbi- 
?ror manifeftam efle,iuxta animantis du&um na- 



NATVRALIS. 

■MK. 



»4 




turalem. Quihuncin horofcopo habuerit , fadc 
iracundum,difr"undente clancularie aconita,mor- 
dentem clam Iinguafua peftilentica: diuitem , vt 
neminem hominem flu£t.uantem:in periculis va- 
riis,vt defperare etiam pofsit: verumiis aliquan- 
tifper in tranquillum redaftis, pacatifsimum fru- 
ftum percipientem gloria»,dignitatum obfequio^ 
rum,Ionganimitatis, religionis.Indit & viuacem 
fpiritum vigorem animi , politiemque fermonis. 
Proinde non obftante priori damno, filios multi- 
plicabirqui omnem ante afta amaritudinem fua 
felicitate compenfabit, 

Qupniam autem p er rard fit , vt quod afcen- 
dens ipfe prseftat,id etiam caeteri cardines coelino 
lpondeant:ita ex Leone medium tenente ccelum, 

1 iiii 



ASTROLOGIA 

eadem xCli fperanda funt. Sed & rortitudinem ad- 
dit & robur,quibus perfici hqc pofsint.Poftremd 
omnium & dignitatem tribuens , & virtutum o- 
rnnium prsemium immortale. 

Taurus in occidente tam clam,quim in palam 
illius grafTantes opprimet hoftes, quod continge- 
re quidem illi poffunt : modica tantum infamia 
cofperget,ob veneream rem:& tamen & ipfaex- 
pirabit paulatim:& patrimonium nuc locupletat, 
nunc difpergit rurfum. 

Aquarius in imo cceli , difcrimen ex aquis mi- 
natur,& ingratitudinem illorum , de quibus ipfe 
bene meritus eft. 

D e horofcopo in fagittario. 
HOROSCOPvsin Sagittario ex iis eft,qui mul- 




NATVRALIS. Sf 

tis ac variis periculis fe implicant , vbi afcendens 
fuerit. Allicit atque trahit fub eo natum ad pcre- 
grinandum,Tentandaquemaria, & fluuios maxi- 
mos. Ingeniumquoquelargiturnatura ipfaido- 
neum ad omnes, & ad eas quidem optimas difci- 
plinas, modd hanc fequutus du&ricem naturam 
fuerit. 

Quod fi fuerit Virgo in medio cceli , augmen- 
tabitfbrtunam,compenfabitque habitos ingenij 
labores infigni aliqua poteftate,qua casteris ante- 
ftet,qua & Iiberalifsime fungetur: neceflaria pra*- 
ftaturus aliis homimbus:tametfi ingratis. 

Liberos & nepotes Gemini dabunt in occide- 
te, idquevbi in decliue abierit iuuenilis statula: 
facient & a libellis vel arcanis rebus eum homi- 
nem. 

Pifces in imo cceli ex humidis locis dabutfub- 
fidia, faciunt & fidum ,cuiarcana concredi pof- 
fint , fanguine , vel ingenuitate nobilem • Quod 
fi modica radiatione hos refpexerit Tuppiter , v- 
xorem obtrudet:verum conftupratam prius , vel 
alteram. 

De horofcopo in Capricorno. 
capr icornvs non omnino malum fignum: 
fi in fe horofcopum habeat , natum facit amabi^ 
lem,la*tum,fidum,fubdolum,abundatem,fedpu- 
fillanimem , & inofFerendis Deo preculis fuper- 
ftitiofum nimis , infiiper etiam libidinofum: fed 
ftatim perafta voluptate , mox pefsime traftatem 
muheres, aliena: vita* fecretum cenforem , maxi- 



ASTROLOGIA 




me verb* religionis,aut fimilis alicuius rei. 

Libra in medio coeli, aliena damna , & mortes 
alienorum illi lucrum fuum facit , proinde etiam 
honeftum, pium, acceptum, eloquentem , erudi- 
tum,vouentem in necefsitate vota Deo: quo fief, 
vt tandem mala omnia foelix & proipera iene&a 
comitetur. 

Cancer in occafii , infenibs illi faciet amicos, 
periculis etiam innumeris implicans. 

Qupdipfum & Aries comminatur in imo cce- 
li.Fluftuabunt illius omnia,fubftatia, dignitates, 
officia,ferenturque nunc fiirfum, nunc deorfum, 
Tandem,vt diximus, moderabitur omnia Libra; 
filiumtamenintantum prsferuare non poterit, 
quin non ingrauem incidat valetudinem. 



NATVRALIS. %S 

Do horofcopo in Aquario. 
i n hoc figno vis horofcopitalis eft.Moderate di- 
uitem facitreffert etiam atque apud potentes pro- 
mouetrconiicit in pericula,e quibus veluti defpe- 
ratus iam, eximetur rurfum diuoru przfidio. Fa- 
cit etiam hofpitalem,munificum,prodigu,patro« 
num eorum,qui e bonis atq; melioribus artibus, 
pras ca»teris videntur attigifle aliquid, tra&antem 
atque difsipantem facra, 

Et in taJi conftellarione fi medium cceli occupa 
uerit Scorpius,vires Iargitur & vitam tetricam ac 
duram:aditineraimpelletfrequeter, vtftare vno 
loco diu non pofsit. In vxoribus fortunam expe- 
rietur aduerfante fibi.Poftremo' omniii bonorum 
yirorufufrragiisex malisomnibus extrjcabitur, 




ASTROLOGIA 

Lco in occafii,vxorem illi dabic, vel concubi- 
nam,quacumvariisfimultatibus diflentiet . Da- 
bit & anum , qua: ore quidem adblandietur fibi, 
ingentia illi promittens, verum in animo alios a- 
mabit.Inimici illius erunt domeftici eius : & illo- 
rum adiutorio freti , hoftes alii conabuntur collj- 
dere hominem. De alieno toro copulabit in ma- 
trimonium aliquam,aut certe viduam. 

Gloriam & pompam ^ quibus videtur deditut 
efle , illi adauget in imo coeli Taurus:cui & id ac- 
ceptum ferre debet , quod aliorum fibi bona ad- 
duntur,& vitam viuetdiuturnam. 

De horofcopo in Pifcibus. 
E g R. e g i e ingeniofum faciut Pifces, animatu, 
cordatum,fidum,amicabilem,paulatimfublima- 
tum,donec tadem ad faftigium hunc prouehant. 



\ 

\ 7 


/ * \. 


< 

\ 


' 


\w ^ / 



N/TVRALIS. 87 

Sagittarius in medio caeli , deiiciet in pericu- 
la muka,in multos errores:alioqui habilem facit, 
& quipotentibus etiam audeat lites mouere : de 
alio quodam in difcrimen adducet,facictquc pof- 
fiderenonfua. 

Virgo in occidente , facit cordatum, hofpita- 
lem,tenentem fccreta,ceconomum,amatem vxo- 
remimmodice,fed quemvicifsim illanonamat, 
Vt aeteri quoque,in quos ille ofFicia collocat illi 
ingrati funt.Vnde fiet,vt crebris laborib 9 & mce 
ftitiis angetur,propter vxorem & liberos. 

Infiiper conficietur valetudine quadam aduer 
fa,prucurantibus idGeminis in imo cceli . Vitio 
quopiam laborabitfibi tantum noto: & fubftan- 
tiam quam amittet fortafle , rurfum recupcrabit, 
atque refartienfamicijVt ne fic quidem deftitu,- 
tusvideripofsit . Spiritumfuo reddet autori in 
alienis locis apatria, morteinaufpicata & repen- 
tina. 

DE IVDICIIS NATVRALI- 

bus,iuxta reuolutionem Solis per 

duodecimfigna Zodiaci. 

Hv c v s Q. v E triualia dixim' de horofco 
poru iudicio,di<9:a etia ab aliis,fed cuius 
furtinosnonadec)pudet,acpiget.Sede- 
nim antea prsfati (umus , per compendiu taturrt» 
inodo afturos nos ea,quae ab aliis prolixis comen 
tariisfunt prsecepta . Cum cmm vbiquc repre- 



ASTHOLOClX 

henfibilefiirtum fit, ihfolis tamenliteris non vi- 
tio tribuitur,fed Iaadi: maxime fi quid ab aliis di- 
&um obfcurius eft,qaifpiam cupiat eluddare.Ea- 
rum inquam cauillationum nos non piget . Id di- 
dum volumus ad eos, qui omnia faftidiunt, bar* 
bari ex triuio : cum ipfi ad nullam arteidonei fint, 
& tamen omnia cefifere Iingua fua fpurciffima vo 
lunt. Tu quifquis es qui hsclegis, magis animurii 
noftrum expende quam verba, qui parati fuimus 
addocendum, nihilque omnino celare te". Si quid 
aliter ceffit,pr?ter noftram fententiam faflum eft. 
Ad iudicia nuc pf operamus naturalia,vbi fiimma- 
tim de Ariete fic habet. 

De Sole exiftente in Ariete. 
occvpante Arietem SoIe,natum neq; diuf* 
tem facit,neque admodu extenuat,vel exhaurit. 



X 


S ^ X 






X 




s 


Nv^/^ 









JJ/TVRAtlS. 88 

ttem iracundum, fedcitdplacabilem, ftudiofiim, 
facundum, varium, elatum, mendacem, luxurio- 
fum, pollicentem (vtilleinquit) aureos montes, 
fed promifTa non reddentem, male audientem ab 
affinibusrab hoftibus,quos habebit non contem- 
nendos, infeftos fibi, adducetur in difcrimen. A 
quadrupedibus,velutiab equis, futuru eft vt deie 
&us cicatrices accipiatcum periculo etiam mor- 
tisraded non cedent illi profpere aucupia,pifcatio- 
nes,venationes,ftatus equeftris,& quae eius gene- 
ris funt:in alienis tamen femper foelicior erit, etia 
longsuus . Item fi puella fit qua; fic nafcitur , erit 
mendax ,iracunda, venufta, curiofa,cupida noua- 
rum rerum, inuida, fcecunda in liberis x procrean- 
dis, fed primogenitus illi extinguetur,obnoxia pe 
riculis. vnde notam accipiet, vel cauterium in ca- 
pite : alioqui ex natura etiam fignataincapite,vel 
inpedibus- Illud etiam ex autoribus deprehendi- 
mus.Arietis filios diurnales, vt ficdicam,ideft, 
in die genitos, fortunatos efTe, & magni nominis 
apud primores vel Principes ; econtrano&urnales, 
diffortunatos,& ignobiles.. 

De Sole in Taufo. 
i t a audacefacit Taurus,& fauftu in aggredien- 
dis vel pertentandis negociis vel facinoribus ar- 
duis,vi6torehoftiumfuoru, peregrinu, ^paterno 
oftio exulem , feruilem , familiarem , iracundum: 
feruentius tame in iuuenta quam in fenefta. Tol- 
lit nempe incommoda fenedus, addetq; diuitias, 
& vxorcm, atquc hoc mcdio exhilarabit tandcm. 



ASTROLOGIA 




Nam in prima jetate fi que illi nupfcrit , vix hanc 
ducet.Solas a*gritudines non adimit: apponitque 
triftitiem,melancholia,morfum canis , atrambi- 
lem , idque circa annum aetatis fuae 2.8 .vel 55. Iis 
fedatis,iam rurfiim florebit,proficietqj in longifli 
mam fenefta,aiu Neftoreos,vel Hefiodos annos. 
Non pauld aliter fceminas facit petulantes, labo- 
riofas,obfequetes,dicaces,ob amifl*um pudorem 
infames:quae infamia labefcet paulatim,atq; eua- 
nefcet,vbi ad annu peruenerit xi . Maritis nubet 
plurimis,procreabitq;liberos.Erit quae confule- 
realiis poteft prudens,circunfpec"ra,&diues, 

D e Sole in G eminis . 
oEMtNi natura formofi,formofum faciunt , & 
mifericordem,fapientem ) ingenuum,liberurn,ia'. 





NATVRALIS. 


<- 

/ 


/ y \ 


/ 




\ 


\ *t /\ 



8* 



ctabundum,curforem,peregrinum, fuarum re- 
rumparumcuriofiim-.quo fiet,vtneque diuese- 
uadet,neq; penuria premetur,verum medio nio- 
do incedet:eiS > tame fidei,vt arario piiblico prg- 
ficiatur.AnimohiIaris,intelIigens,aftutu$,inge 
niofus,affabilis: natura quadam hominibusgra 
tus,velutiii qui Vcnerem habent inradice nati- 
uitatis.Pulchraquoq- f facie,pulchris & idoneis 
artibus imbutus,nepe Mathematica,Legibus, A 
rithmetica.Idpra; cxteris habet iufigne,vt cuni 
irafcitur,celare tamen iram, atq; diflimulare po 
tcft.Imminebit illi periculum,vbi »d annnperti 
gerit j 2 .aut ex morfu canis,aut ex igne,vel ferro 

^De Sole in Cancro. 
C ANCERfrigidus & humidus,carnemin{piflafr 



m- 



ASTROLOGIA 





S v ^\ 


/ 






1o y 




/ 


\/\ 





allicit ad amorem mulierum, extimulat ad coi- 
tum.Alioqui femper ingenium pr«ftat,humili- 
tatem quoq; & fapientiam , implicans litibus,& 
bellis variis, vtmultum tamen vi&orem hoftiu 
decernens:qui multa tentabit,pnecipue maria. 
In multispericlitabitur,variis quatietur incom 
modis,in multa paupertate & miferia, etfi lucri 
cauflfafitjnihiltameninde habitior fiettthefau- 
rum efFodiet,aut reperiet minime fperatum.Ve 
rum fi puella fit huiufmodi,pinguicula fiet,for- 
mofa,agilis,iracunda,placabilisjofficiofa,pru- 
dens,ciuilis,verecuda,fagax,fallax,afhita,ingra 
ta:aliud dicens,aliud faciens & habens in pefto- 
re,anxio laboriofa, expofita pluribus periculis, 
periculis in aqua , periculis in cafu, in partu,in 



NATVRALIS. 90 

colica paffione , primum fce t um edens imbecil-* 
lem,alterum validiorem . Porro infamia; fi quid 
contraxerit, id quicquid eft, poft annii diluetur 
26.Vtrobiq; inimicoru victoria eft,fiuein fcemi 
nis,fiue in maribus, atq; profperabutur in annis 
fequentibus,benecomati,modefti,fideles,labo- 
riofi,auidi cibi & potus, noti magnatibus, bene 
fortunatiin agricultura. 

}#De Sole in Leone. 
I N tEONE Sol facit magnanimum } auda- 
cem,arrogantem,eloquentem,fuperbum,derifo 
rem,immitem, immifericordem,durum, inexo- 
rabilem,tetricum,vndequaqne anguftiis & peri 
culismaximisfeptu. E periculisrurfum eximit, 
& officiis prsftituit publicis : ceturionem facit 
vel pentacontarchum , e tribus magnatibus be 




pi >* 



ASTROLOGI A 
neficfa expe&antem,infcelice in prolibus*& pro 
iis fuftinentem labores &affii<ftiones multas,ad 
iram pronum, periculis exponcnte fe plurimis. 
Succenditcholeram,interimetiamaddignita- 
tes prouehit & honorestvocat ad pericula incea 
iii, ferri, impetionem beftiarum : vnde in loco 
fuccumbet non fuo. E pcriculis tamen elabetur 
Dei pre fidio.Simili paclo puella fi fuerit,anima- 
bitur,facietq; hanc magno & amplo pe&ore gra 
cilibus crurib 9 , qua: animofitatis & audffcie fut 
indicia,atq; itcm iracundii, contumeliarum.Io 
qua citatis:fed tamen cum moderam ine:reraittit 
enifR in omnibus iis muliebris clementia nonni 
hil.Periculaqua:illiimminet,funt,aquaferues, 
vel ignis,ab iis cuftodire fe oportebit . Ex infir- 
jnitatibus,ftomachitorfiones.Ceterum ab anno 
20.vel 2 r.fortunam fentiet in diuitiis,quas con 
quiret potentum opera in vfufruftu rerum alie- 
narum^n familia,puIchritudinc,amore,filios ta 
men habebit paucos. 

}& De Sole in Virgine. 
SIC Virgo facit rebus domefticisbene perfecH, 
ingeniofum,veracem,magnanimum, affe&ante 
honores.Auferet&vxoremillidu&amantequa 
cognofcat:tollenttir illius quardaro, atque diri- 
pientur,vlcifcef in aduerfarios: & adeo arcano- 
ru male retentiuus eft, vt ne fecretiffima etia fua 
ceIarepoffit.fortequiaiaftanti*deditioreft,ni 
tidafacie,comptismoribus,amatoremmulieru, 
in aulam ferecipientem Regum & Principum. 



NATVRALIS. 



9* 




Praterea etiam iuftum,fapientem,bonum, hono 
rabilem,cofultorem,patronum amicorum, piu, 
imfericordem,venuftum,candido & mundo cor 
pore,ftipatum amicorum maxima cohortc.Puel 
laeiusnatiuitatiseritingeniofa,verccunda,pu- 
dica,beneuola,ofFiciofa,prouida,iracunda:viro 
nubct circa annum.i6.primogenitum parturiet 
elegantiforma : periculis implicabunturpluri- 
mi5,fiue viri,fiue mulieres fuerint. 

J^DeSoleinLibra. 
SOLin Libra,natfifacit libidinofum,negotio- 
fum,benefortunatu,pr£cipue4naquis,autiniis 
quarex aquis funt , pra:terea qua: ex aromatibus 
funt,pretiofis lapidibus,vel huiufmodi,In obe- 
nndisitineribusprolixis & remotis.Corpore ve 



m ni 



ASTROLOGIA. 

ro facit puIchro,agili,fermone comptum jOpti- 
mze famar,rifnantem arcana multa,fed in promif 
fisrariflimefrabilem ,tametfi aliudpra; feferat 
verbis ipfis. Exponet fe infidiis & machinamen- 
tisplurimis malitiofis.Vxore prima no diufun- 
getur.A ccedet & harreditas illiex rebus mortuo 
rum, & partim ex ingenio & proprio fudore: a- 
Jioquitamennon facilecredit . Inquadrupedi^ 
bus animantibus no omnino erit diffortunatus. 
Propter mulieres vero plura & ingentia fuitine- 
bit:impinget in turpitudine coitus illiciti, & fo 
mnioru interpres futurus eft longe optimus, fi- 
ue diurna fuerit gene* atio, fiuenocturna . Puel-. 
lam facit amicabilem,hilare.iucundum,qua? va 
ria oblectameta ex partis & herbulis capiet,qui- 




NATVRALlS. 92 

bflspotifTimu gaudet.Adlocapropellit ignota, 
vironubet circa annum vigefimumtertium,cu- 
iis &matrimoniii fecundabitur.Efferet hac for- 
macorporis egregia,eloquiumduIce,geftus vr- 
bani Neq; omnino etiam inhabiles funt quicuq; 
fub Libra funt, literaru ftudia &artes mtliores. 
Cauebunt aute fibi aut ab incendio,aut aqua fer 

uenti:iisIfdentur,nificautilfimefibiproipiciat. 

J# De iole in Scorpione. 
I N S C O R P I O N E Sol augmentat haredi- 
tatem,noto additaudaciam,&fronte,& blandi 
Ioquentia,qua fretus pluribus imponte,vnama 
nu pane oftetas (quod aiut) altera lapide celas, 
femper melle permifcesvenenu,ferenihil epru fa 




m iiii 



ASTROLOGIA. 
cieiu qus dicit:aliastamenfacetofus,iocuIatoiy. 
credulus, triumphatordeinimicis. Sic fipuclli 
fuerit,facit amicabile,folertem,fallace,qua;pri 
mo fuo fponfo fraudabitur,altcro fruetur hila- 
riter,qua: vincetaduerfariosfuos. Laborabit ex 
dolore fplenis,atque caittcrium accipiet in capi 
te,autfcapulis,vellacertis. Alioqui vtriufq; fe- 
xus audaces facit & temcrarios, ad pradandum, 
ad perueftiganda quar prohibita funt,ad ineun- 
dum pacTa,adcontraheda mercimonia,praterea 
ctiam petulantesjfornicatores, inflabiles , male 
cogitabudds,loquaces, iracundos,interdu iux r 
ta ac vehementer mceftos atque aifiidos.Cste- 
rum no deerunt, qui hos ma gnifaciant, qui hos 
ad fe vocat principcshoies,ex plebeisetia,quiil 
lisaflentetu::qui h*et,vt multo fiat fpec>atifl"imi. 

JS>De Sole in Sagittario. 

SAGITTARIVS non omninomalu fignum eft, 

manenteineoSolc,fortunamIargitur,fubmini- 

firatq;animumadquiduistentandum:quddin- 

flitnarisanimabit,inprimisadpermeandasalie 

nasterras,ad trananda icquora, inde nonfine 

quajfturencrteturqmhuiiifmodifucrit.Conci- 

liabit quoquc amicos fibi , vt ad Principum ad- 

fcifcatur domicilia&aulas, no quadras quide 

colligens,& lingens paropfides,vt viles illi folet 

aulici,fed fubrogatus ad maiora officia,alienam 

pecuniamdifpenfabit. Ad qupd magnopere huc 

promouebit,atquc potiffimum coferuabit in au 

Ia,quodnntura agilis & fortis eft.Infuper equita 



NATVRALIS. 



73 




roi 



tui,aucupiis,venationibus,fa]tationib 9 ,pugm7, 
iocis,lufibus, confliSib 9 plane deditiulmus eft. 
Quatnobrem etiam adueriarios habebit,qui hec 
atque alia inuideant,atque acerrime hunc impu 
gnabunt,fed quos collidet tamen atqueperuin- 
cet.Et paternam ha-rcditatem adfequetur, quod 
nonciuis contingit.Frequenteretiamiuftojfa- 

■ r ■ ■ " 1 - • r r i 

cit,iocios,tacitos,cordato$,igeniolos,ndos,mi 
tes,ftabiles,firmos,laboriofos,ia&abudos.Quod 
fi puella fuerit,non multumetiam differt :facit 
eamanxia, Jaboriofam,mifcricordem,obnoxia 
multis a-mulationibus & infidiis ab malis homi- 
ni bus,fed viftricem,fcecundam,qua: viro nubet 
circa anniimdecimufcptimu,velfi nonfuccefle 
rit,circa annum vigefimumquartum. 



ASTROLOGIA 
f^De Sole ia Capricorno. 
CAPRICORNVSfacit iracundum , Ietiem, 
atque vilibus fefeafTocianteperfonis, fufpitio- 
fumdaboriofum, diftra&um variis litigiis, qua; 
illialiundepronenienr, fed auda&er fufttnetem 
aduerfaria,eritque cordatus . Deperiet puellas, 
& eas panpercula s & fimplices , qua? tandem de- 
ducent hunc in a-gritudinem.Facit etiam medio 
criterdiuitem,beneuoIum,aIacrem,facetum:ve 
runtamen inftabilem , fi notturna fuerit natiui- 
tas ldq;fereinomnibusrebus.In fene&a vbi vi 
deritaccedi fibidiuitias ,incipiet amarepecu- 
nias,declinabitq; a prima largttate inauaritia, 
nam in iuuenta traftari quide vtcunq; poterit. 
Profperabitur in nauigationibus , maxime' fi ad 




N A T V R A L I S, 94 

Orientem fuerit. Ab Oriente etia fortuna illiim 
minebit a magnis viris.Phyfiognomia fic nato- 
rumtalis eft.Caput communiter habent par- 
uum,compreflbs oculos,moc{eratam loquelam. 
Proderunt illis balnea vbi cegrotauerunt. Porro 
puellstimorofseruntjCitoqueerubefcent.Do- 
minabuntur inimicis fuis,& ad aliena loca pere*- 
greproficifcentur. 

J#De Sole in Aquario. 




AQVARIVS natum facit amicabilem, cupi-» 
dum, prociiuem a d febres diuturnas , diffortu-. 
natu etia circa aquas,quas &natura abhorrebit. 
Crefcet aute illi fortuna circa annum tricefimu 
quintu,& tricefimufextu, ex quotemporeinci- 
piet peregrinari,peruagariq; loca varia,& pauto 



ASTROLOGIA 
tim etiam ditari.Sed qua: diuitia: nunquam ad e* 
trcnium peruenient,neque cumulabfitur in im- 
menfum,fedpartite ruriiim difpergeturrnifi vbi 
anniaduenerintpoftremi,iirefarcientquicquid 
largius expenfum eft in primis.Neque profecKo- 
nesillaradlongincnias regiones magnopere illi 
ad cumulandas opes cedent.aliude ab alienis fer 
me maiora fperabit,atque confequetur.Interith 
variis incommodis,ia£turis periculis diftringe- 
tur,atque omnium maxime cum vxore & mulie 
ribus. Dufla illi vxorinparalyfim foluetnr,fed 
neq; cum aliis etiam prolperabitur mulieribus, 
Vxore prima no diu fugetur : verum hac refolu- 
ta in tabem,mox felicius fuccedent omnia.Puel- 
laetiamficinAquario nata , fimiliter deliciofa 
erit,verax,conftans iis tribus mafculum fere ex- 
cedens.fubinde ditabitur aliis bonis.Cofuletur 
illi de liberis,variis quatietur aduerfitatib9,ten 
tabitalienaloca. Vfquead vigefimum fecudum 
annum humiliata incedet,ad 2 2,ver6 annum in 
cipiet paulatim illi arridere fortuna.Mediocres 
diuitiasobtinebit.Frequenteromnes,fiuemares 
fiue fcemina:,taciti funt,fapientes,ingeniofi,fidc 
les,faceti,infefti inimicis. 

ffcDe Sole pifcibus. 
PISCES in primis quidem annis multa fuis ob- 
tUrbantmala,ldq; pretermeritum. Interdumfa 
cint etiam auaros,iocofos,officiofos,lufores,ne 
gligentes fortun«,proba: indolis,amantes bono 
rum confortia,procacis lingu#,audaces,fibi pla 



NATVRALIS. 



91 




eentes,fortunatos in perueftigadis thefauris:n4 
omnino illud eis euenit, vt & ipfi prater fpe in- 
ueniantaliquid.Partimetiamabalienisditabun 
tur.Nondiu viuent,nifi annum exccflerint trice 
fimumquintum,tunc lpeseft longfcuitatis : non 
nimiumtamenditabutur,(edmoderate, alioqui 
animo & opinione Crefi diuitias pofl"idetes:ob- 
tumultuantes,& nullibi no importunas cogita- 
tiones: ob mulierem in captiuitatem venient, & 
pauca illorumprofpere cedent in pueritia &iu- 
uentute. Signum habent in cubito , vel in pede: 
& fortuna illorum ad mcridiem . Puella fic nata 
eritferuida,audax,infolentisIingu«e,contume- 
liofa,litigiofa,multisetia vndiq; circundata.pe 
riculis,pudorem abiiciet, & religio marito fuo, 



ASTROLOGIA 

adulterofe(nifi cohibeatur) copulabif : molefta 

biturtorminibusvetris & ftomachi Ethociam 

fecundo de Signorum influentia dixifle fatis eft. 

f#De Naturis Domorum. 

SVPEREST vtdenaturisquoq;agamus 
Domoru &fignorum. inquibus rebusno 
ftris faueant cccptis,quid in vnoquoq; Si~ 
gnoagendu,quitemperareaftus noftros pofliU 
mus,vt cunfta nobiseueniat fecuda & profpera. 
Na hic ferme fcopus eft Aftrologia»naturalis:ad 
que nifi pertigerimus, nefcio ad quid tande illa 
poffitnobis(Alchabitioinquiente)prodefle. 

PRIMA domus Arietiseft .Etprimumetiam 
in ordineSignorum, vocaturab Aftrologisdo- 
mus vita»,& fere femper initia illis fignificat ope 
tum,id eft,qus in ipfo \itx exordio vel dele&at, 
vel male amciut natum: item & robur & debili- 
tatem.Denique omnia qua: ad vitam fpefrant na 
turalem. 

SECVNDA eft Tauri,domus facultatum, vi- 
£tus,miniftrorum,feruorum,fignificans fine in- 
uents. In eam fi forte fortuna inciderint Iuppi- 
ter,vel Venus,planeta: ca:teris nobiliores, ^pmo- 
uebunt ea in primis,qua? ex bonis mobilia ab iu- 
reperitis vocantunvel etiam immobiIia,vt hor- 
tos,agros, vineas, redditusannuos, &quicquid 
eft quod durare poteft diu.Mancipia fi quis con 
duxerit inhoc figno , rem domefticam fideliter 
difpenfabunt. 

T E R T I A domus.Succefrum cum fratribusy 



NATVRALIS. 9 6 

fbroribus,propinquis,& minorisitineris,in ter 
tia locant domo,id eft,in Geminis.Si quisigitur 
in V horofcopum habeat,hunc ,pnunciant pro- 
iperatum iri a fratribus,ab cognatis,ab magna- 
tibus & propinquis.Coducit & in hoc figno,fcri 
bere,ac mittcre epi ftolas,abularc iter brcue,con 
trahere amicitia } iire fraternitate,& huiufmodi, 
QVARTA,manfionis infcriptio eftpatrum, 
hereditatum,thefauroru,& arcanorum.In ea bo 
num eft contrahere,emere,vendere,cambire:vi- 
neas,agros,pofleffiones,erigere ftru&uras & ma 
chinas,iacere fundamenta.effodere terram,qug- 
rere thefauros,teftari, deligerefepulturam pro- 
fperatur h«c omnia Cancer. 

QVINT A, eft domus flliorum, &dile£tionis, 
IegationUm,donationum,& eorum que poft de- 
funcHonem vits ad laudem, vel vituperiu perti- 
nent.ExpeditSoIehanc occupante traftareom- 
nia qua; inmente veniunt,indulgeregenio,per- 
gnecari,heUuari,peregrinari,inire pafta & ami- 
eitiam,propter gaudium Veneris illic diffunden 
te lstitiam.Couenit & veftibus nouis veftire fe, 
fcribere epiftolas,periocari, ludere, conquire- 
re fibi amicos ,qui fidi funt, qulq; poflint in ne- 
ceflitate propugnare,vel d^efendere. 

SEXTAdomus Virginis.Siquid autemad tri 
ftitiam fpe£tat,ad a:gritudinem,id fexta; deputa- 
tur domui:& vocaturinfirmitatis,a-gritudinis, 
triftitis,feruorum , gaudium Martis . Nulla hic 
emptio probatur,vel venditio,propter perfidia) 



ASTROLOGIA 
laborem,&dolorem : prarfertim ab Mercurialf- 
but& Virginiftis,quos vitare oportebit.Exagge 
rat hsc in nos falfos teftes , latrunculatores , & 
qui vit«e noftrs infidiantur, homicidas, fangui- 
narios. Preterea & tumultus bellicos,feditione, 
fadiones. omnia ha:c accidunt ab Vifginiftis in 
fexta,&Mercurialibus:propterea quod Mars(vt 
diftumeft)in hac gaudet. 

SEPTIM A domus in Libra . Snnt deinde poft 
a'gritudines,nuptia;,coiugia,& ea qua: circa me- 
diam vitam velut in djre&a iam Libra trutinan- 
tur.In ea valet inftatfrare amifla , rcpai are defpe 
rata:&quiahabitatio confummatx inimicitia: 
eft , committere quoque cum hoftibus vndique 
immittere feguerris, &litibus , iispracipue qui 
Arietem habent afcendentem. 

O C T A V A ab oriete manfio eft Scorpionis. 
Domus vej pars mortis,timoris,pauoris,heredi- 
tatis mortuorum, & eoru quar poft morte iiunt: 
comorantein eaSole,vide ne gd aufpiceris,neq; 
iter arripias,non aquis credas te : facilc hic im- 
pingitur,quamobrem vitandaomnia funt bella 
contetiones,iniufte caufjE,inimicitiK, mulieres 
rnale>maximc fiexparte hercditatis hec oriatur 

NON AdomusinSagittario. Habent&iides 
religio,prolixa itinera , fapientia,phiIofophia, 
mathefis^ibrijepiftola^narrationesjlegationes, 
fomniu,rnmores,fuas in ccelo ftellas.Quo fit,vt 
Pfragrante hac domum Sole vel Luna, ea tracU 
» debent,qu* ad prajdifta iam fpe<3ant:nam ci- 



NATVRALIS. 97 

iius fortiuntur effectum,quam alio tempore.eft 
etiim hoc tempus confummata: amicitia; com- 
plementum. 

DECIM A doftius in Capricorno. Non omni- 
noetiam fruftra eft , g> hic in regemafcifcitur, 
ille vero praficitur potius. E ccelo eft hoc,atque 
decima domo:vocaturq; dom 9 regni,diftatura;, 
magiftratus, tribunitii, prafefturar, Imperii, & 
quicquid poteftatis eft Si quidigitur pracipien 
dumeft,fiquainditionem redigenda prouin- 
cia vel vrbs, fi quod adipifcendum magnihcum 
regnum,fi quisadoriendus iudex,fi patrocinan- 
dumegenis, fi conferendum cum magnatibus & 
prapotentibus * faufte atqjfeliciter neri poteft, 
manente in ea domo Sole, vel Luna. Vulgato no 
mine vocatur domus Capricorni ordine regula j 
ri,fi Aries fuerit prima. 

VNDECIMA domus Sole in Aquario.Hax 
eft domuslaudisjfortunaj maioris, gaudium Io-' 
uis,miniftrorum,auxiliatoru.Licebitin ea ado- 
riri aduerfarios,conquirere amicos fibi,laudare 
alios a quibus premii quippiam fperaturideniq,- 
tractaripofTuntomnia qua:*>ptamus,vt fortunai 
teeueniant. 

OMNlVM peftiletiffimafermeeft Duodeci-* 
ma.Nempe habitaculum inimicorum, carceris, 
laboris,erumnarum,inuidia:,fufurrationum,be 
ftiarum,termini vits: nihil in ea frugi aufpicabi 
tur.Cauedaq; iri primisvincula & carceres,quo* 
fi quis inciderit in hoc figno,ma*imo cum nep> 



ASTROLOGIA. 

cio liberabitur,& morte operatur,& oriine ma- 
lum,refidente nimirum illic Saturno domino il- 
lius figni,vel Marte. Et fic de re^liquis fncceffiue 
fignjs,& domibus fuccedentibus. 

ATQVE hucufque de natura & efFectibus Si- 
gnorum,quid promoueant in iis qui ha?c habuc 
rintafcendentia,ideft,quinatifunt intalibusr 

De Planetis res ipfa poftulat, vt vel obiter i me- 
moriam reducamus , qua: de iis in prscedentib 9 
didta funt. Ca-terum nolui vt fucum hic qusrat 
aliquis in re omnino leui,vbi fi ia&are etiam nos 
vere luxuriemus , res ipfa ,phibet,ne circa hanc 
jnagnopere luxuriemus,atqueex mufca(quod 
aiunt) faciamus elephantem. 

}#De Saturnodomino geniturar. 

SATVRNVS vbidomin9genitur« fucrit ha 
bet id quodtrahienatoru animosvbi illi 
cocefTerinthabenas,nepe ad elationem,ad 
tumor$, peruicatiam, malitia,ad calamitates & 
erumnasmultas.Largituralioquifide,&inper- 
fuadendo confiliu,&decernendu quod iuftu eft; 
nifi inpropriisrebus, in quibus non aded fapit: 
vbiquefiiiingenii,atquefibivacantemfacit 5 ci- 
biparci,verum potus largioris,ad vxorem & li- 
feeros non multum affeftos , Praterea quantum 
ad corpus emacerat,exficcat, infrigidat, noxios 
indit humores,miniftrat pallore, mature accer- 
iit a?gritudines,morbos omnes in vnum exagge- 
rat:videIicet,peripneumoniam,hydropifim,po- 
«lagram,morbum regium, fiue caducum,vlcera, 



NATVRALIS. 98 

alopcciam,cicitatem,& quf ex vitiofis hutfiori- 
bus funt malorum omnium mare. Prsfcindit e- 
tiam vitaautin loco humettiore , aut certeex- 
tra paternum folum ignoto,aut dereli&o,atque 
«odem fuccuIento.Malum eft,fi illius in manfio 
nem inciderit Mercurius. facit enim iricantato- 
rem,magnum>ariolum,fcedifragum,hoftempa- 
rentum,& fratrum(nedicam)omniu etiamho- 
minum. 

T*De Ioue domino genitura;. 

I V P P I T E R nufqua atrum calculum mere- 
iurmullum eft confilii,prudentiae,fcientia:, elo- 
<juentia*,& pulchritudinis donum,quodilleno 
magnificeprarftet, vtfi virquifpiambonnsdeli- 
niendus nobis fuerit,hunc oporteat fingere lo- 
f»ianum,Nihil eft quod multis agam,frugi & vir 
tutes omnes optimas illi vendicato,no errabis. 
Summatim,habent omnia Iouiales, tantum ab- 
eft,vt in illis virtutis aliquid defyderes . Quor- 
fum enim opus eft,commendare in iis magnani>- 
mitatem,honores longe ampHifimos, atqua- ca> 
teras mundidotesf cum dixerim , nihil eife in 
illis quod defyderetur. 

fft>De Marte domino genitura?. 

GONTR A Mafs vt natura peflimirs , ita ihge- 
niafuggeritomnium pefllma : &quemadmodn 
de louialibus diximus, nihil efle de quo in con- 
trouerfiam quidem vocari poflint , ita de Mar* 
tialibus pronuciamus,nihilefTe fcelerum, quod 
wdadler illi non audcant: nullum efle tam iri fce 

n ii 



ASTROLOGIA 

dumcrimen,quoillicontaminatinofint?Apua 
hos virtuti ftudere,piaculare elhvirt? maxima, 
latrunculari,graflari,cadere, fuccendere ignes, 
mentiri,imponere,deludere. Et quiddicamegfe- 
nuinum eft iliis , omnia patrare nefanda , & fi 
quidfceleribus fceleratius, autfcelefiius eft, il- 
lud impune,& citra frontem illis facere fumma 
licentia eft. 

J#De Venere domino geniturar. 

VENERIS proprietates notiores etiam funt, 
quam vt multis ambagibus has conueniat retra 
ttari-Neque video,quoroodo non cum loue co- 
incidat:nifi quod operib 9 ac factis omnibus, vir 
tutibus omnib^jfcientiis omnibus,deniq; quic 
quid bonipraftat luppiter.SpIendoreaddit Ve- 
nus ad luxuria,non eam tame dico quj in ingui- 
ne eft,tnaxime fi Iuppiter illiacceuerit, authuc 
iefpe£taueritbenignius,vel certecum Mercurio 
eoeat . Cum Saturno & Marte , nota eft fignifi- 
catio. 

te>De Mercurio dominogeniturs. 

QVIBVSDAMMercurius ambiguus videtur: 
cum bonisbonus,cummalismaIus.Hocinterim 
donemus:alioqui feorfum optimus eft,tum maxt 
me in dotibus ingenii miniftradis, quibus Ioue, 
& Venerem prj cellit . Porrd artium & difcipli- 
narumgenera , qua: ille largitur, notiora funf, 
quam vt repeti hic debeant. 

\%/ De Sole cum genitura domino. 

TOT VM illud quod de bonis diximus Plane* 



NATVRALIS. 99 

tij,&deSoledi£him volumus. Non malum Pla- 
netam habet,qui hunc habet. Non dico,fi domi 
nusgenitura* fuerit. nunqua enim hoc fortitur. 
Perinde etiam vt Luna fi cum domino geniturs 
mciderit,mihi medio quodam modo inter Mar- 
tem & Venerem incedere videtur.Et quemadmo 
dum in ordine medius eft, ita & in natura medio 
critatem feruat.Quod fi cii tribus iIli$,Ioue,Ve- 
nere,vel Mercurio fcilicet,etiam conuenerit,ne 
mononvidethominem hunc efle feliciflimura. 
J# De Luna cum domino geniturar. 
LVN A ob hoc folum male audit,quod inftabi 
litatem gignit : verum in homine inftabilitas, 
quidtandem non malorum etiam trahit fecum. 

^Canon fuper ere&ione figura cceli. 

EADEM feries eft Signoru qug in artificia- 
lt.Quodcunq; principatu obtinuerit,fem 
per iuxta ordinem per fingulas domos,fin 
guli funt infartiendi Planete. Vt fi Aries fit fignu 
in quo natusesdoca Arietem in prima domo de- 
indeTaurum in fecunda,Geminos in tertia,Can 
crum inquarta . Si autem fol fuerit in Cancro, 
tunc locabis Cancrum in prima , Leonem in fe- 
cunda,Virginem in tertia,Libra in quarta,Scor- 
pionemin quinta, Sagiftarium in fexta, Capri- 
corrium in feptima,quod eft oppofitum Cancri, 
&c.ordinefuo quemnofti. 
Porro dominium ipfumSignorum longidi- 

n iii 



ASTROLOGIA 
uerfum eft» atq; fere* prarpofterum , quam tradi* 
tum eft a Firmico . Hic tantum afcendentis do- 
minus fpeftatur : poft hunclocatur in qualibet 
domo iuxta eorum ordinem naturalem cxteri 
Planets. Et intantum cum artificiali conueuit, 
quod afcendentis dominus iuxta afcendentem 
collocatur. Ca:terorum nullusordo eftnifina- 
turalis . Verbi caufa. Ponamus Sole exiftente in 
Ariete aatumeuealique:cupio erigere figuram. 
Ea ftatuenda eft fic.Scio feriem nunc domorum: 
pono in prima domo Arietem , in fecunda Tau- 
rum,in oftaua Scorpionem,innona Sagittariu, 
indecimaCapricornum,in vndecima Aquariu, 
in duodecima Pifces.fic infcripta figna funt,qui 
lnoseftetiameorum ferme,quiex horofcopis 
iudicant. Reliquum eft ,quo fubfcribantur & 
PlanetxdominiSignorum.Sub figno ad domum 
Arietis Marte: quia Mars eft domimis Arietis & 
Scorpionis. Deinde ad fecundam domum adfcri 
bo Solem,ad tertiam Venerem,ad quartam Mer- 
curium,ad quintam Lunam, ad fexta Saturnum, 
adfeptimam Iouem,ad o&auam Martem,adno- 
nam Solem, ad decimam Venerem, ad vndecima 
Mercurium,adduodecimaml.unam . vides igi- 
iur,excepto domino afcendentis,reliquos iuxta 
ordinemfuumlocarinaturalem.Quandoautem 
deafcendentehic Ioquor,noloquis intelligat 
deafcendente tempore horofcopi , fed de figno 

Item infecunda reuolu tione pcnes Saturnmn 



NATVRALIS. 100 

adprima,&eritdominus vitaj.rj.anninati. De- 
inde ad fecundam Iouem , & iudicia de fubftan- 
tia uatu iuxtanaturameius.Exindeadtertiado 
inum locebis Martenuex illo iudicabis de fratri- 
bns, & propinquis , breuibus itineribus &c . Ad 
quarta ponesSolem,& iuxta illumparentes,hs- 
reditate in decimofexto anno iudicabis . Ex ty- 
po illo licebit cuilibet fingere fimile reuolutio 
nem, &perfpicere, quid fingulisannis futurum 
fitcuiq;.Significatenimhicdomus,nonmomen 
taneam illam reuolutionem , quaduabus horis 
in vnaquaq; domo verfatur Sol , fed anniuerfa- 
riam. Vnde reuolu tionem vnam fubdidimus ver 
gentcm ad annos ferme 84. iuxta afcendentem 
Arietem.Si aiit csterofum aliquod in afcenden- 
te fuerit locatum,alia formatur,fed tamen ad cii 
typum.Si vis de prolibus,refpice quintam. Si dc 
a:gritudine,de pccudibus paruis,vel de feruis,vi 
de fextam.De connubialibus,deinimicismani- 
feftis,feptimam,Demorte,&ha:reditatemortup 
runijdeoeneribuseorumjafpiceoftauamjatque 
fic de reliquisdomibus. 

NEQVE video quid vltra pofftt , vel debeat 
addi.Summahuiiisartiseft,fcirenatiiramSigno 
rum&Planetarum: deinde erigere flguram,& 
cxercet e quod leftum eft . Experiatur qui ve- 
lit,vidcbit hanc cum artificiali non folum con 
uenire, fed etiam longiftime excedere , non tatn 
propterfacilitatem.qnamcertitudinem.Cernis 
cni,vtnihilinibi fpeculadueft,niii paucaqua:- 

n iiii 



ASTROLOGIA 

datn qua? ex artificialis penuario profcruntun& 
quodinpre&tionefumusteftati,idiamfecundo 
repetimus citra pudorem,Liechtenbergium fug 
a»tatisdo&ifsimu, innaturaliMathematicahac 
arte fola A ftrologos oroneis dementaife , ex hac 
egifleftupeda.Itaqueiniqiuim videbaturnobis 
fi tantimagiftri artem tam dignl fineremus ob- 
fcurari.Namexeohachaufimus,nonnoftropte 
ingeniofinximus: propter quod co minus in ius 
vocaridebemus,autcriminariaquoquam,finQ 
omnium palato fecerimus fatis.Nifi hoc fortaf» 
fe vitio debeat verti,quod aliorum benefacra po 
fterisexponimus ,&alienapra:ferimus noftris. 
Quod finefas eft , quisJiic tandem immunis a 
vitio erit,etiam ii qui hac tempeftatc iudicatur 
do&ifsmi?Figuram vnam e regione fubiecimus. 
Csteras reuolutiones qui noflevelit,tabuIam 
legat mox fequentem. 

J#Finis L I B. Quinti. 



NATVRALIS, 



ioi 



f^FIGVRA REVOLVTIONIS 

fignorum & Planetar5,iuxta aftro 

logiam naturalem.cuiusho- 

rofcopus eft m , & do- 

minus illius » 




ASTROLOGIA NATVR. 

f^Continuatio figura; prscedentis, 
ab horof copo primi an- 
ni\,vfq;adan- 
num 84. 



I^V 


d^J3 


B^y 


$37 


043 


7f6l 


D>73 


^s 


Oi4 


2$3<S 


338 


Q-?o 


&G2, 


£74 


3 JL 


&i5 


a!27 


£39 


a^i 


63 


nr$ 


4s 


Sitf 


38 


^40 


352 


8« 


$76 


^JX 


3 17 


$29 


cf4i 


B53 


&& 


OP7 


(31^ 


.bi8 


&3o 


©4-2 


^^4 


D6C 


978 


>TVv 


ni9 


0) 31 


£43 


dW 


hC7 


g^P 


81GCV 


Cf^o 


B32 


£44 


O 5VS 


%6Z 


C5)8o 


9%. 


21 


2£33 


D4? 


£57 


<?6.9 


b8i 


ICJO 


2^ 


o*?4 


B46 


g58 


070 


«tS* 


"$£ 


$13 


3? 


2f4r7 


a>25 


971 


cf83 


i2X 


2)041 


Q36 


<^4B 


E> 60 


nr* 


84! 



Supputationemleiftorfi velij,ij» 
inlinitum exaggera. 




»02 

J*IN LIBRVM DE PERNOSClN* 

disPlanetis horofcoporum & figno- 

rumafcendentiumexquatuor 

complexionibus,Io- 

annis Inda- 

gine. 

PRAEFATIO. 

|C I O quid hic di&uri Medicifint, 
i fi viderint in fua meflem falcem mi 
fiffe me , atque illud mihi oppro- 
brabunt fortaffe . Ne futor vltra 
[ - crepida . Quibus nos obgannimus 
viciflim Plerunque & holitor opportunaloqui- 
tur.Neq; etiam protinus do&um facit profeflio, 
fedlaboratq; induftria.Qua; quoniam modera- 
te^nobis contigerunt , ne modicum etiam illud 
celare volumus ftudiofos. Illud in primis obte- 
ftantes , ne ante' damnent quam legerintnoftra. 
Subinde, fi alia dixerimtis ab Galeno & Aui- 
cenna , quam ipfi fcripferint haftenus , condo- 
nent licentiam hanc nobis : quanquam pro vi- 
ribus conati hic fumus ,vt in illis diceremus 
confentanea, nifi quantum aftrorum fcientia 
nos ab illis cogit diflentire . Non enim hic no- 
ftrum negotium agere volebamus , fed iuuare 
Medicos,qui alioqui ex complexionibus om- 
nia diiudicant , vt non tam protritis illis fre-? 
timanuduftionibus,vtputavrina,Phyfiogno-s 



DE TVDICIO COMPLE- 
mia,&pulfu,ac buiufmodi,que imponuntnon- 
nimq*uamparumfolicitis,quametiamex Aftro 
logiafaluarea?grotospofient,atquecognofcere 
qualitateshominum.Operamnoftrambonicon 
fulite,qutcunque leftores eftis,non fludium ip- 
fum noftrum mctientes,fedconatum.Adrem ip 
fam properamus. 

J# L I B. ordine Sextus. 

Quid fit complexio. 

EST autemCompIexio,autore Auicenna, 
qualitas qua: ex aftione ad inuicem,& paf 
fionecotrarium qualitatumin elementis 
inuentaru refultat. Quam definitione qui velit 
exanclaread vnguem, aftionesills & paffiones 
quomodo in feagjnt mutuo, legat eum auto- 
remlib.i.fen.i.do&rina. j.cap.i. Nospra»mitte- 
re oportebatrne quid no diceremus quod ad rem 
pertineret . Sicut & illud de quaternario nume- 
ro eIementorum,dequaIitatibus primis,de illo- 
rum actionibus mutuis , qua: petenda ex Philo- 
fbphia funt naturali. Neque enim id intendeba- 
mus , fedquantum adftellas &genituras perti- 
nct , adfignare rationem,cum complexionem 
alicuius enourimns,quibus ftellisvel Planetis 
fiat,vtadhoc,velaliudilleinclinatioreft.Exem 
pli caufla.. Sanguineus aliquis eft , fed verbero, 
raptor, fanguinarius , qus in fanguineis raro 



XIONVM SEC. PLANET. loj 

fiiat: coniicio hunc Saturnum, vel Martem ha- 
bereinhorofcoponatiuitatis.Naturamfingu- 
Iorum Planetarum fubiiciemus. Ad hec quia ma 
gnopere conducit & Phyfiognomia , & Chiro- 
mantia,vtrafq; pramifinius:& hic etiam infper- 
fimus,quantu m rei prafenti conuenire nobis vi 
debatur. 

J^Deiis qua: bonam faciunr,velma- 
lam complexionem. 
NATVRAM bonar complexionis,velmaIa?,Al- 
bertus vir naturalium rerum non imperitus , in 
tribus ait confiftere: in debita corporis molc,in 
eleganti membrorum difpofitione , & in venu- 
ftate coIoris.Ex his licebit coniicere ingenuita- 
tem complexionis,fiue ad fanguir.e,fiue ad phle 
gma.Rurfum habitudinem malam in nimia craf 
iicie, nimia macilentia , in im modica tenuitatc, 
corrugatione^&fqualore-.quequempoffederintj 
faciur.t melancholicum,cholericum, vel phle- 
gmaticum. Craffitudo enim ex immodicofrigo 
re & humoreeft, macilentia ex caliditate & fic- 
cirate,fquaIor ex frigore & humore: qnanquam 
hic fecus quibufdam placeat . Pbrro gelu & hu- 
morphlegmafaciuntjcaliditas&ficcitascholc- 
ram,frigiditas,& ficcitas melancolicham. 
}ft>De obferuantia complexio- 
nisexcolore. 
HABITVDINI cofpbrali fuffragatur & color. 
Eum trifariam partiuntur.Nam quendaminefTe 
capiili», aliuw cuticute,tertio oculis.De iisad- 



DB IVDICIO COMPLE- 
modum pluraetiam Ariftoteles . Omnes fi in v- 
num computentur.Aut ex arqualitate cofiftunt, 
vt albus rubeo permixtus, & caufiatur ex abun- 
datiahumoru.Autex in£qualitate,fiue cx obli- 
quo conueniunt-.verum nobilior qui ex xquali- 
tate confiftit humorem . Differentiarn fi fcire 
voles,exfenariodependet . PrimusCx albedine 
& rubedine eft. Secundus, niger . Tertius, citri- 
nus. Quartus, glaucus . Quintus,albus . Sextus, 
rubeus,Extremifunt albus & niger . Citerime- 
dii,partim ex albore, partim ex nigrore comix- 
tionemhabentesinxqualitateCptimustamen, 
qui ex albedine & nigredinee ft, Autor Galenus. 
Notiones ha: funt •. albus confperfus rubore tu- 
mentibus buccis, fanguinem notat : albus phle- 
gma,pallidus melancholiam : rufcus , fubniger: 
niger,choleram. 

J#De Complexione pernofcenda ex- 
tin&u capillorum. 
NEQyEobftat,q>decapiHorumnaturaauto 
rcs referunt quidam,datam videlicet addeco- 
renv.quodfic ornatufplendorisnonnihil adfert 
naturx.Nonideotamen abrogatur coniecTura, 
cum multis argumentis teftari poflimus , etiam 
de complexione . Verbi caufla . Viros depiles & 
imberbes,aut Cunuchos, aut phlegmaticos : ni- 
gros &nigrantibus capillis cholericos vtpluri-. 
mumSut aut quatuor,qui vulgati quidem funt, 
mger,rubcus,glaucus, & canus . Glaucus ex hu- 
moremeiancliolico eft . Canicies ex defcaion* 



XIONVM SEC. PLANET. 104 
caloris naturalis, & phlegroatis putrefcetis Riii 
bedo videturadferere fanguinem,nigredo cho- 
leram,gIaucedo melancholia, albedo phlegma. 
Qu£cauflaeft,quodrubornigrediniprxfertur: 
quod nobilior complexio fanguinis eft , quara 
cholcne.Et illud corpus optimum eft (tefte Ga- 
leno) quod molliculum rubeis capillis ornatura 
eft. Tametfihicplurimumrefragetur Conftan- 
tinus,nigrum ipfum,prxferes,tum quod fortior 
atqjftabilior eft ,tumetiatn propteriuuamen- 
tum. Quxcuqi enim fuperfluitas magis eft noci- 
ua,eius expulfio prxfentius iuuat. vt cholera fuc 
cenfa,& fanguis aduftus magis coficiunt, quam 
fanguis nonaduftus: verumadiftius expulfio- 
nemfequitur generatiocapillorum nigrorum, 
& non rubeorunr.prsftat igitur rubedini nigre- 
do. Aliis aureus magis pkcet,cum nigrore in o- 
culis.Quodvtrunq;etiamfinamus.Alberticer- 
teplacitum eft,optimum colorem optimam dc- 
fignare complexionem cerebri , videlicet cali- 
dam &humidam. Tametfi in operationibus na- 
turalibus magis conueniat caliditas &ficcitas 
maxime ad apprehedendu aliquid.Ab caloreeft 
enim,quod velociter rem aliquam deprehendi- 
mus,abficcitatememoria& hrmitas retinendi. 
Ab calore motus eft & agitatio,ab frigore quies 
&.tranquillu.E quibus ratiocinatur magis cere- 
bri coplexioni conuenire ficcitatem , quam hu- 
miditatem . Videmus enim quibus cerebrum eft 
humidum,hebetis ingenii efle/omniculofos, & 



DE IVDICIO COMPLE- 
tardos tficcum verd, acres, vigilantes, fobrios^ 
Quamplura igiturexcapillis deprehendi poi- 
funt,qu« ad complexionem fpe&ant.Sed in pre- 
fentiarum fatis. 

}♦ Decomplexione Cholerici. 
CHOLER.ICAM complexionem facit caliditas 
& ficcitas.Vnde qui calidifunt & ficci,Choleri- 
ci vocatur. Agnofcuntur aut ex Phyfiognomia, 
& vrina,& horofcopo natiuitatis. Quo ad Phy- 
fiognomiam,obIonga habent membra,& ea gra 
cilia,nimirumfufFocato atque extin&o humore 
per caliditatem & ficcitate.Capillos habent in- 
terdum crifpos, & retortos, interdum planos & 
nigros,nonnunquametiam rubeos &duros,to- 
tumexabundantia caloris . Oculosprofundos, 
nafum acntum jfackm citrinam,eIoquiil velox, 
peftora ampla, & hirfuta , egeiriones adufias, & 
vmbilicotenushirfutifunt.VocemargutapuI- 
fum durum,& pneuelocem,gtefTus celeres.Pro- 
cliues ad ebrietatem,ob ftomachum,& calidum 
cerebrum.Infbmnes,proniad coitum,oculos ha 
bentes citrinos,os amarum,linguam afpera, tor 
fiones in ftomacho,fiticulofi,cito caligantes in 
Oculis. In fomnis & vifionibus nodurnis videtes 
rogosfuccenfos,flammas,morticinia,fanguine, 
lites,homicidia. Atque eoufq; de Phyfiognomia 
corporali Ceterumiuxta animum audaces funt, 
iracundi,&qui recociliari ftatim pofTunt, doct 
les,ingeniofi,fidi,prodigi,in dandis rebus,fynce 
ri,zelofi,amatores iuftitis, impingentcs in lin- 



XIONVM SEC. PLANET. iOf 
gua vbi irafcuntur: neque enim feruor ille fan- 
guinisfuftinet,vtferiatimverba promat.Taetfi 
quidam fint, quos eoufq; perduxit labor & afii- 
duusconatus, vt muita huiufmodipoffintdifli 
lMilare.Sed non poteft tamen lana tinfta muta- 
re cdlorem, atq; id admodum perfpicue depre- 
hendi poteft . Quicquid enim prxter naturam 
accerfitum eft, vel conquifitum, diffimulari diu 
nonpoteft. 

J#Rationes de proprietatibus 
Cholericorum. 

RATIONEMfi quis popofterit difiorii,ta 
lem damus. Inprimisdeirafcentia,qux quonia 
humorem fupprimit , flagranti velut flama ab- 
fconfa aliquandiu:ha:c vbi rimulam adepta fue- 
rit,erumpit in incendium . Idem prodigalitate 
cauflat,hacillacq; difFundens feper latera, non 
furfuni.Simfliter &aiidaciam, propter elatione 
fpirituum & caIoris,vndeinterdumdifficillima 
conantur,&promittunt(nedicam)impofl"ibi- 
lia,geftiente atq; faliente corde pre nimio ajftu. 
Eodem pertinet exile caput, cu amplo peftore: 
quod ex eodem corde prouenit calido.Quod e- 
tiam agiles funt & dociles, nemo etiam non vi- 
dct perpoliri atque habilitare omnia.Sic graci- 
litas ob defe&ibne humoris eft,proceritas ex c* 
lore,quiin altumtendit. 

^ £>e Planetis conuenientibus ad 
complexionem. 

P lfr O X I M I ntmc Plandte funt,qui quado dtf 

o- 



DE IVDICIO COMPLE- 
minia fufcipiant,opera:precium eft cognofcerc. 
Hi quando afcendentes,vel in radice natiuitatis 
funt, licetex Aftrologia artirlciali difcatur, ta- 
men hic citra ereclione rlgure, aufcultatur,atten 
ta. fola Phifiognomia & complexione. 

J^DE SATVRNO IN RADI- 
cenatiuitatis Cho- 
lerici. 

m B SATVRNOfumamusexordiu . Hicin 
JuV radice natinitatis collocat? eft, fi videris 
«* 1 hominefiibpallidum,defixisoculis, leto 
greflii & tardiufculo . Reprimit enim nonnihii 
innatum caloremSaturnifrigus:verum macilen 
tiam non adimit.Oculos fubminiftrat minutos, 
neruos &ingeniumad peffima qua:q; meditan- 
da, fub pretextu honeftatis : quod eflet aiioqui 
bonu, fi no tam maligno fidere obfcuraretur. In 
dandisetiamconfiliis,pIusquam dicipoteft ad 
omnia nepharia perpetranda, confultiflimum: 
videlicetadexpugnandacaftra,.ciuitates,oppi- 
da,ad inftituendas proditiones , & bellorum a- 
cies.Hec omnia folitarius agit,lugens &racaces, 
aded nihil eft fceleftum & facinorofum,quod il 
le non audeat.Interim tamen omnibus iis pluri- 
mum fibi placens. Alioqui parcus in cibo & po- 
tu,femper irrequietus,femper follicitus,fcmper 
in laboribus,quafi omnia ad fe corraderepoffit. 
ObiterdeSaturnohsc. 



XIONVM SEC. PLANET. 10« 
}#De Ioue in radicc natiuitatis 
Cholerici. 
IVPPITER benignior eft.Facit candida cu 
te,& prolixa barba,recaluaftrn in fronte, coma 
fubrufta veltinfta,facilemadiram,&itemfaci-' 
lem ad redeundum in gratiam. Difponit ad con 
filia,&ad prudenter difpenfanda publica nego- 
cia,rationetemperamenti & caloris. Signumeft 
in radice locatum efle, quibus conditioneshu- 
iufmodi. 

fS>De Marte in horofcopo natiuita- 
tis Cholerici. 
MA RS fi dominifl in genitnra aliqua obtinue 
rit,facit colorem rubeum , veluti ambuftum ab 
Sole,rotunda facie,felinis oculis,atroci afpectu, 
infolentem,indomitum,inconftantem,nugace, 
impoftorem.Alioquiin rebusagendis celerem, 
depilem in vertice,mediocri ftatura,craflb fin- 
cipite,naribus prominentibus:qui cfi graditur, 
diftantes paflus locat,atq; hos veloces,victorio 
fum,audacem,friuolum,feditiofum,gulone,ho 
ftem humani fcederis, & cui ne cum amicis ctia 
conuenitbene,futurumduftoremexercituum, 
aut tribunum plebis,fanguinarium,rixofum,nu 
gatorem infignem,malitiofum.Nihil admodum 
ab Saturno diftans,nifi quod ille confiliis moli- 
tur,idiIlefa&isexequitur.Sine Deo,finefronte, 
fine pudore perfequens eos , qui ,pbitatis & vir- 
tutis ftudiofi funt,tam fine mete,vt folus fibi fa 
pere videatur,tam ciccus, vt nulli vnquam bo- 

© ii 



DE IVDICIO COMPtE 
no pfarcari bene poffit, nifi Veneris accedat deli 
nimentu,qus quia frigida eft & humida,ob infi- 
tum natura frigus,remittit nonnihil alterius fer 
uorem.Carnemmultiplicat&blandioremfacit 
hominibus: pro ferocitateiocunditatespartici 
pat,&ciuilitatem,ofcula,comeflationes,ocium, 
voluptates,pulchritudincm,dulcedinecircun- 
uentionesmulierum.Efficit&peieratorem,fce- 
difragum,violatore iufiurandi j in fuiipfius fa- 
Ctis parumfbllieitum,qua: Veneris proprietate* 
funt.Quanquam enim non adeo malx fint,tame 
illius bonitate alterius cotaminat malicia.Om* 
nium pefllme feducit vbi domicilium Saturni 
pcrmigrauerit, ide& } Capricornum, vel Aqua- 
rium. Aut fi Mereurius in domo Martis retrogra 
dus fuerit,hoc eft,in Ariete, velScorpione:tunc 
enim facit impudentem,defperatum,incorrigi- 
bilem,maxime vbibenepotus inebriari ccepit: 
tunc obrutefcens , homo efie definit . In rebus 
jDcechanicisprsclaros atque fpeftatos opiflces 
facit , sris aut ferramentorum fufores,lanios, 
carnificesjchirurgicos.EtfiaccefTerit illi Ve- 
nus,barbitonfores . Si verd Mercurius, qui ma- 
lagmatis & emplaftris occupatfe, chirurgicum» 
velvnttorem. 

J#De Mercurto in radice natiuitatis 

Cholericorum. 

SIN AVTEMin radice fuerit,locatus autem 

perperam,id eft,indomo Saturni , vel Martis,& 

nollum habuerit afpeaum benignum, aut corn-* 



XIONVM SEC. PLANET. 107 
mixtione Veneris,louis,vel Lune,fere peior frc 
quenterMarteeft. Id verotxilliusfactis ficde- 
prehendes, facit facrilegu, predonem, violato- 
rem facrorum,incendiarium, interfectore exu- 
lem a patria,oppreflbre pauperum, pupilloruq; 
&viduarum.Nequeidquidemfatis, quin &he- 
fitare in fide facit,& sre implicans nunquam fol 
liendo,femperinuolutumpericulis,femperpro 
ficientem in peius e Charybdi in Sc illam, iuxta 
prouerbium . fctecfifortafTeprimo obitu non 
omnibuspatent, exraritate capillora pernofci 
pofTunt. Secus fi Venere propitiam habeat, aut 
louem,veI Lunam. Cum Venere argentarios fa- 
cit,egregios fculptores , in omni opere sris aut 
ferri,vafbrum muficoru opifices , &quato pro» 
pius ac vicinius refpexerint,hoc diminuif Mer- 
curii malitia.Fit aute per quam rariffime, vt fta 
tura excedai huiufmodi." 

J#DeSole inradicenatiuitatis 
Cholericorum. 
C V M Sole perraro fit,vt fuam comixtionem 
Cholericis impertiat . nempefanguiniadditior 
quam cholera? . Facit autem alioqui in colore 
fufcum.modico cum rubore, carnofum, & pra:- 
grandibus oculis,barbatum,bene capillatu,ca- 
piteobefo,&rotundo,mediocriftatura.Infuper 
etiam iracundu, fapientem,hypocritam, largu» 
cupidum laudis, fonora voce . Interdum etiam 
audacem, vbi probe fuerit adpotus. 

o iii 



DE IVDICIO COMPLE- 

J*De complexione Phleg- 

maticorum. 

PHLEGMATICORVM coplexio , frigida& 
humidaeft.Namphlegmahumoremfignificat. 
Atq; hic multumdiftiiuuiunt dehumorii diuer 
fitate medici : qua: quoniam nota funt , libenter 
conniuebimus. Ca:terum, phlegmaticum vbi ex 
Phyfiognomia velispernoicere, vnafaciem con 
tuere,qua pra-ditus eft perpingui & alba. Eft car 
nofum corpus,pe£his depile, vcna: ftricte . Eius 
rei hanc adfignant ratione:quia friguscrafiiciei 
fcmpercaufla eft & fomnolentia; , propter fluo- 
rem permixtum frigido:atque inde etiam efle,<|> 
coitu&appetentesnonfunt, nifi vino admodum 
madidi,aut aliunde calefa&i. 

J^ De Saturno in radice natiuitatis 
Phlegmaticorum. 

NON raro PhlegmaticisdominaturSaturn?, 
& rationefrigiditatis participat cii phlegmate. 
Id aute operatur quod alias ex natura folet, nifi 
quatii obftiterit illi coplexionisbonitas. pfpi- 
cuueftenim,<jjinnatiuitatecoftitutushominis 
ianguinei, no tantxl viriu habet , quantil in me* 
3ancholico vel phlegmatico, reluerantenimiru 
natura coplexionis.Sic iam in natiuitate phleg- 
maticijhominem fuapte natura obefum, ac cir* 
ca oculos liuidu facit & tardu , fubmiflb capite 
&humeris ) triftem,odibiJem,inuidii,detra£ran- 
temoptimisquibnfq;,patronum malorum &ad 
machinandaperuerfa dodtiffimum. Etlicetin- 



10$ 



XIONVM SEC. PLANET. 10 

terdum videatur agere aliud, & conuiuiis Istan 
tium immifcere fe, familiaritatem tamen diu no 
fuftinet,aut certe deie&us mceret.Facit & inciui 
lem, & agreftem, atque non tam non ftudentem 
vrbanitati,quam aliorum etiam moribus & riti- 
bus bonis aduerfanteni.Ingenio plumbeo,& re- 
tufo,capiente vix multa cum induftria aliquidi 
in malis vero tum excogitandis , tum difcendis 
fuaptenatura induftrium.Etia pauciloquum fa- 
cit.Porro immodica taciturnitas illa mifanthro 
piam gignit,in primis vero mulierum contra or 
dinem,contra fexum,contra naturam.Cui feue- 
ritati propior accidit appetitus vindifts,ira,in- 
iiidia,curiofitasrerum aJienaru.CumMarte ve- 
ro quid faciat,ta:det ferme adfcribere. Facit huc 
audacem,temeratorem,fcelerofum,pracipitem, 
improuidum,inobedientem,atq; iniis agentem 
conftantilfime.EtfiMercurius quoq;comesvel 
focius fit,infidiatorcm,infidelem,male fentiente 
de Deo,de fuperis,de religionerdeceptorem ami 
corum,homicidam,rixolum,facrilegum,&pra;- 
donemfacrarumrerum. Iam vbitalemaliquem 
videris Phlegmaticu, coniice huncSaturnu ma- 
le,vel Marte habere in natiuitate:fi aliunde hoc 
ex ereftafigura nonlicet, 

5^De Ioue in radice natiuitatis 

Phlegmatici. 

IVPPITER deincepsinafcendete, calorefua 

frioiditatemPhlegmatici temperat leniter,tem 

pcratum corpus, mediocre & molle reddit, non 

o iiii 



DE IVDICIO COMPLE- 
graue,aut carnofumnimis. Ornat etii perqium 
venufto capillitio,optimis moribus,optimis ge 
ftibiiSjdulci eloquio, pace religione, fan&imo- 
nu,iuftitia,veritate,confilio,mifericordia,clc r 
mentia . In veftibus & corporis' decore'pauI6 
plusfacit curiofiorem, atqjinhuiufmodi etiam 
felicem &profperum. 

J# De Marte in radice natiuitatis 
Phlegmatici 
M A RSfimalein natiuitate Phlegmatici in r 
uentu $ fuerit, facit in colore fubruffum, coafta: 
atq; cogitata: natura?,forte, audacem, loquace, 
mendacem. Nectamelemensaliquisaipeftus a- 
Jiorum Planetarumeft ,quinfi dominium nati 
fuerit confecutus,malicia fua no exerat in eum. 
Adurit in vertice capillos, amplificatfaciem, & 
infpifiat caput, facit crudele, & toruum afpeftu 
audacem, prsferocem, alacrem , prapetem, im- 
portunum,iracundum, verbofum, iaftabudum, 
proditorem,proteruum,fpiculatorem,autorem 
difcprdiarum, raptorem, verberone, parricida, 
fiagrionem,matricidam,amicorumcIancuIarii3 
«mulum. Tametfi mitius agat ha?c omnia in 
PhIegmatico,quam in Melancholico, vel Cho- 
Ierico,defpumantenimirumacdeferuefceteca-r 
lorem Phlegmatico humore . Vitam alioqui in- 
cidit,dirumpitq; fatalem illa chordam,aut pre- 
cipitio,aut inopinata morte. 
f»-De Venerein radicenatiuitatis Phlegmatici. 
V E N V S lafciuientemfacit, lubricum &!*- 



XIONVM SEC. PLANET. ro9 
*um,elegantem&gratum,amabilem,come,fua- 
nem,pium,benignii,iuftum,fyncerum,corpore 
candido,eloquio dulce,comadefa, reflexa mol 
liter,vel crifpata,potorem muficum,citharedu, 
cantorem.Etartibusqusmanufiuntjpidorem, 
& earum artium ftudiofum,qus abfque fordib? 
funt. Ca Mercurio Poetam facit, mathematicu, 

oratorem,gymnofophiftam,laniftam,chironor 
mum,& in iis omnibus acceptu hominibus bo- 
ni rumoris,& celebre.Mars vbi irrep{erit,cpmu 
tat pro iis fraudulentiam,vaniloquiu, & ea qu;e 
fuarumvirium funt. 
J^De Luna in radicenatiuitatis Phlegmatici. 

L V N A facit album,afperfo rubore modico, 
capite denlb,coniunclis fuperciliis, oculis pul- 
chris,& fortafle ina?qualibus,laborio{bs,maxi- 
me in tentandis atq; peruagadis itinerib^variis: 
& fi in figno fuerit aquaticp,id eft,in Pifcib 9 vel 
Cancro,fupra modum pingues facit. 

f#De Melancholica complexione. 

MELANCHOLICA coplexio frigida & 
ficca.Nafcitur auteex humoribus fuperfluis & 
aduftis. Et vt paucis dicam,fex ilia fanguinis eft 
colata a fplene . Sapor eius inter dulce & ponti- 
cum medius efttdiriuaturq; ab hepate-.cuius vna 
portio mittitur ad fplen, altera relegatur ad fin 
gula membra. Quiad fplen dimanat ,rifum di- 
minuit. Quo fit,vt qui eo humore immodicea- 
bundant,parumrideant. Illoni calnariartametfi 
duriifimxfunt^perquamfacillimetamenofFen- 



DE IVDICIO COMPLE- 
duntur a gelu . Qiiin & hoc illisfamiliare eft, q> 
in iuuenta plus fapiunt , quam inpofterioribus 
annis:fenefcunt autem quam citimme,pr«matu 
raadhuc<xtateerumpnntilliscani,deflacefcunt 
capilli,tardiufcule irafcutur, verum femel pro- 
uocati acriter,nondefinunt citra conuitia& 
verbera.Fereniliilprobantearumrerum,queab 
vnlgolaudata funt.no finitenim hocfanguinis 
malicia calore priuatus , praterea vena; illa» re- 
ftricra:,& fanguine vacuar. Sed neq; coitum per- 
mittunt,nifi ab mulierib 9 admodii impetrantur 
& follicitentur. Ofla habent dura,corpus aridu, 
cutem afperam, quf omnia corrupti ingenii in- 
dicium funt Nam prsterquam q> indicium illis 
eft admodum pingue & obtufum,etiam immodi 
ceperciti inuidia funt,rancore, triftitia, fufpi- 
tionibus,impudetia,ftoliditate,& fi cjuis iis ex- 
cogitari poteft malignius . Odiumin hominum 
ccetu verfari, amant feceffus & vmbras, fubdu- 
cuntabomnibusconuentibusfc, pauitant vbi 
timendum minime eft.Obferuant fomnia,que & 
contingunt illis femper veriffima, Auaricia illis 
connata eft. Inebriati,ac conftituti inter mufice 
& vinum,lachrymantur. Neq; ftatim concrcdat 
etiamamiciffimisfe,vcrumferaperlatensfecum 
venenum alunt in aliorum perniciem.Hsc gene 
ratimdicta fint. 

J^De Saturno in natiuitate Melancho 
licimalefortunato. 
1 A M fi peffima: coplexioni peffimus Platie- 



XIONVM SEC. PLANFT. Iio 
ta acceflerit Saturnus, omnia ha:c mala codupli 
cat,&exaggerat.Facitfaciediftortum&ineptu, 
difcoloratiim,triftem,timidum,defperatum,for 
didum,obfoletum,variu, toruis & trucidis ocu- 
lis,fa.tulento anhelitn, profundarii , & earunde 
malignarum cogitationum,fiufenfus,fine fcede 
re,fineiugo,grauiterincedentem,ignauum,la- 
biis fpiflis, fcapulis carnofis, fignatu in pedibus 
vel calcanco. ExartificiiscerdonicamcallentS, 
& fi qua: funt ex iis viliora.Hoc de Saturno tan- 
tunrFit aute non raro,vt illi adfbcietur & Mars 
idem ipfe malignus,addit igitur ille malum ma- 
lo,a>gritudines,timores,impofturas,rixas,fagui 
nem,calamitates,pericula,inceftum,ftupra,im- 
pietate,idololatriam, prophanationem Deoru, 
fanftorum, & religionis . Neque eft quod leniri 
ifta poffint ab aliquo Pla,neta . Si verb contige- 
rit,vt exclufo Marte coeat cum Ioue, vel Venere 
Saturnus(idquodfit rariflime)excellenteringe- 
niumauget , &quarundam artium inuentorem 
facit.Cum Luna,peritosmoIitores,& molendi- 
norum conftruftores.-item pontuii,nauium,fon 
tium,aqusduftuum , colonum quoq; & agrico- 
lam,architeftum,c quibus &ditabitur. 

J^De Marte participante in Melancholico. 

M A R S autcm fi folus perhibeat teftimoniu 
complexioniabfq;Saturno,fcmperfacitcalum 
niatorem, minaci vultu , mcdiocreitr audacem 
fignatum in facie.lentum incuruum,fallacem,ti 
midu,procIiue ad furta,ad Iatrocinia 3 &quecun 



DE IVDICIO COMPLE- 
qnx damna inferenda proximo , & non nocenti 
fe.In cuius domicilio fi retrogradus fuerit Mer- 
curius aut impeditus,melancnoIicum facit men 
te captum , vitia fe&antem paterna, & paternis 
infe&fi moribus peflimis,vt fi fatuos illehabeat 
parentes,autaliundemaIemorigeratos , nullis 
neq; terroribus ab illornm poterit diuelli perui 
cacia,& femel imbibita confuetudine. 
}#De Mercurio in radice natiuitatis 
MelancholicL 

MERCVRIVSin hac complexionefi euer 
fus fuerit facit incredulii,malefibi confciu,lite 
ratil tamen,& vaniloquu,ardelione,&iai£tabun 
du,maxime fi quid proferedu ex literis eft, aliud 
tamen femper in ore, aliud in corde habente, a- 
liis perfuadere volentem quod ipie non credit, 
acutum perfuaforem, feruatorem multarum re- 
rum,felicem cjuoque in faftis fuis,male volente 
tamenamicis & de fe bene meritis.Saturnu fi fe- 
cu habuerit, facit peritu menfurandiagros, vi- 
neas,campeftria,do£tumarchite£turam. 
J#De Luna inradicenatiuitatis Melancholici. 

LVNA fidominiuminMelancholicoafium 
pferit,facit corpuletos,tenaces,fibiipfis placen- 
tes,crapulofos, auaros anima mala, monachos, 
fedquirariflimeferuant inftitutu. Saturnu feca 
habens,oforem facit hominum.Martem vero,fu 
furratorem,&difleminatorem maloru . Mercu- 
rhim,cogerronem,obftreperum,nugacem,infU 
bilem,& aliorum interpolantem verba. 



XIONVM SEC. PLENET. m 

J#De Sanguinea complexione. 

SVPERESTvtde Sanguinea difleramus 
coplexione:qu<e omiiiii cenfetur efle opti- 
ma,atq; paucioribus cStingit.Eius .pprie- 
tates obiter h«e funt. Voce habent acuta Sangui 
nei,iuxta hilaresfunt &hcti.Cuius caufa eft,co 
motio fpiritfi & fanguinis calidi , fubtilis, pro- 
manantis a cordead os, & cstera membra exte- 
riora. Vndecarnem habentmollem,vngues te- 
nues,dele£tanturq; cantionibus, & iis qux extra 
fe rapiut ac ponunt animu,faciutq; geftire. Sa- 
litenim inillis fanguis , neque finit aliud agere 
* quatn fahguismouet : vndeneq; diu, neq; mul- 
tum irafci poflunt, propter innatam temperie. 
Neq; nocet illis coitus,propter abundantia hu- 
moris fpermatici. 

J^De Saturno innatiuitateSanguineimalo- 
S A T V R N V S atit raro,aut nunqua fangui- 
ni participat . cum frigidus fit atq; ficcus Satur- 
nusjfanguis vero calidus & humidus.Plurimiim 
illi in fuis effeftib 9 fanguis aduerfatur,rard etia 
propternimiam caliditatem &ficcitate,luppi- 
ter,Venus,& Mercurius illi familiares funt. 
J#-De I O V E participante cumSanguineo. 
I N primis Iuppiter cum dominium fufcipit, 
candidum reddit in corpore , & rubedinequa- 
dam facie refplendefcere facit,oculos non om- 
nino nigros,dentes candentes facit, & liberale, 
ttitem.pium,dile&um horoinibus, cogifrabfiduV 



DE IVDICIO COMPl.!- 
prslatum,nobilem,fplendidiim,fpeftatum,tad 
tum,tranquillum,venuftum. Efttamequoinlo 
co pofitus fit. Nam fi in natiuitate orientalis fuc 
rit,vincit in eo humiditas.Sinvero occiduns,for 
mofioremrcddit,&decorumnimis. Marstam & 
fiperraro illi iungitur, iunftus tamen addit au- 
daciam,non eam cjua temere abutuntur Martia- 
les,fcilicet,circunipe&am,& prudentem,qua cu 
maxima tra&abit,atq; proftituet pofteris fuum 
nomenfa&isfuisegregiis, &celeberrimis , ma- 
ximeinperfecutionemalignantium&impioru 
hominum . Ita fi Venerem habeat fecum , deco- 
remdecori,virtutemvirtuti,venuftatem venu- 
ftati,prudetiam addit prudentia:, quin & totum 
quod boni ab loue praftitum eft, polit, ornat, 
ventum exponit,vt magis ac magis placeat, de- 
niquevtnib.il fitrerum omniumqliodilli non 
donatum videatur. 

J^De Mercurio in radice natiui- 

tatis Sanguineorum. 

NO N minus Mercurius alioqui indiFrrens, 

cum Iouetamen do&um facit,facundum,di(er- 

tum,pra>conem,confult6rem, acri iudicio,ftu- 

diofum,difciplinarum amatorem. 



CONCLVSIO. 

H AE C atq; aliatametfi difta fortafleprius 
flnt in Aftrologia naturali, no tamen co modo, 
nequeineumfinem.Eftauternn"nis(vtdiximus) 
huiufmodi : vtprafcita alicuius complexione, 
ex hominis etiam geftibus ac morib? difcamus, 
quem in horofcopo vel bono,vel malo loco Pla 
neta habeat:& ex agnitione Planeta?, deinde om 
nes illius coditiones alias diuinari poflimus.No 
igitur mediocrumhic fcripta danamus,qu£ cir- 
ca complexiones fcripferunt,fed harc velut iam 
firmata prsfupponimus, iado fundamento fu- 
perftruentes a?din*cium . Legant qui velint , qui 
no volnntjdefpiciant.ldenim antea fciebamus, 
vtqtiiatdificium vellet conftruerepublicum,ab 
omnibus opus illius incefleretur. 

F I N I S.